Geen zin in een leuk stukje

Door Marc van Oostendorp

Drs. I. van Engelshoven (D66) is blij verrast door rapport van drs. M Van Rijn (PvdA). Bron: www.commissievanrijn.nl

Ja, ik schrijf altijd van die leuke stukjes over interessant nieuw of minder nieuw neerlandistisch onderzoek, of met observaties over taal, of met milde grapjes over de managementcultuur.

Maar vandaag heb ik geen zin.

Sinds vrijdag ben ik heel bezorgd en heel boos. De idiote aanbevelingen uit het vreselijke rapport Van Rijn lijken nu te worden overgenomen door de minister van wetenschappen, drs. I. van Engelshoven. In een tijd van ongekende welvaart, in een tijd van allerlei oververhitte maatschappelijke discussies waarvan we de aard en structuur nauwelijks begrijpen, in een tijd waarin Nederlandse wetenschappers wereldwijd geprezen worden om de doelmatige manier waarop ze met hun middelen omgaan, in een tijd dat menige collega zich volkomen over de kop werkt, besluit drs. I. van Engelshoven dat het wel genoeg is, met die hele wetenschap.

Heidag

Al het geld moet naar beta/techniek, want alleen die brengen geld in het laatje. Dat veel rechtschapen onderzoekers in die sector helemaal niet zitten te wachten op geld dat moet komen uit de afbraak van de rest van het gebouw van de wetenschap, doet er niet toe. Dat sommigen onder hen zelfs waarschuwen dat met een dergelijke plotselinge ongeleide groei er allerlei problemen ontstaan in hun eigen discipline – de minister is er doof voor.

Minister drs. I. van Engelshoven, van het D66, de partij die zich graag afficheert als onderwijspartij en die onder andere daarom de stem van veel wetenschappers heeft gekregen. Op advies van een commissie onder leiding van drs. M. van Rijn, van de PvdA, nog zo’n partij die het doet voorkomen het beste voor te hebben met het onderwijs. Onthoud dat alsjeblieft als je de volgende keer moet stemmen. Al weet ik ook niet goed in de handen van welke partij de wetenschap nu wél veilig is.

En wie beschermt ons ondertussen? De Leidse hoogleraar Koreastudies Remco Breuker wees er dit weekeinde op het rapport van Rijn uitlekte op de dag van de eerste grote demonstratie van WOinActie; en de colleges van bestuur van de (meeste) Nederlandse universiteiten waren niet bij die actie en reageerden niet op dat uitlekken. Ze hadden een ‘heidag’.

Fundament

De Vereniging van Nederlandse Universiteiten (VSNU) heeft als voorzitter drs. P. Duisenberg (VVD) gekozen, die zelf in zijn tijd als Kamerlid al pleitte om geld over te hevelen van andere vakken naar beta/techniek. De VSNU heeft nu weliswaar een keurige verklaring doen uitgaan, maar het is niet zo gek dat individuele wetenschappers niet bruisen van vertrouwen in de Colleges van Bestuur of in de VSNU.

Sommige stemmen beweren dat er 2000 banen van onderzoekers in de alfa/gamma/medische wetenschappen (bien étonnés) zouden verdwijnen als deze plannen doorzetten. Belangrijker nog dan dat: een belangrijk deel van het fundament van Nederland wordt zo weggeslagen.

Bange tijden

Het is het soort maatregel dat je eerder in Hongarije verwacht: weg met de lastpakken. Dit alles overigens met het valse argument dat afgestudeerden in deze disciplines moeilijk een baan zouden vinden. Alsof de universiteit geen intellectueel fundament van de samenleving is, maar een baantjesmachine. Alsof bijvoorbeeld geesteswetenschappers niet altijd een baan vinden (zij het misschien niet altijd een met een dure lease-auto; dát lijkt het werkelijke verschil).

Ik persoonlijk pik het niet meer. Het zou, vind ik, in een tijd van zoveel politiek cynisme en onbenullig materialisme, onverantwoord zijn om te doen alsof alles business as usual is. Het is tijd om in actie te komen. En dat kan altijd alleen maar op 1 manier: door je te organiseren. Ik heb me daarom voorgenomen me inde zetten voor WO in Actie, zo’n beetje de enige hoop in deze bange tijden. (A.s. vrijdag bij de AOb, St Jacobsstraat 22, Utrecht).

Morgen schrijf ik wel weer een vrolijk stukje over een grappig taalverschijnsel, want dat is natuurlijk waar het werkelijk om gaat. Als ik mijn goeie humeur dan weer een beetje terug heb.