Vij

Gedoe in Zweden: de gezaghebbende encyclopedie NE.se heeft een lemma opgenomen voor het ‘sekse-neutrale’ persoonlijk voornaamwood hen. Is dat nu een goed idee of niet?

In ieder geval geeft de taalgeschiedenis een degelijke poging weinig kans van slagen. Het kunstmatig en van hogerhand introduceren van nieuwe woorden is toch al bijna altijd tot mislukken gedoemd en dat geldt al helemaal als het woorden betreft die zo dicht tegen de grammatica aanzitten. Ook de roemruchte Academie Française is het bijna nooit echt gelukt een voorgesteld woord ingang te doen vinden in de Franse taalgemeenschap. Een paar jaar geleden stelde ze voor dat naar een vrouwelijke minister met een mannelijk lidwoord verwezen moest worden (le ministre), omdat het gaat om de functie en niet om de mens die de functie bekleedt. Maar zelfs de Franse overheid gebruikt la ministre.


Nu, we zullen zien wat de Zweden er van maken, van dat hen. Blijkens een interessant artikel in het Amerikaanse tijdschrift Slate is de poging in ieder geval ingebed in een veel bredere beweging in Zweden om het verschil tussen de seksen zoveel mogelijk te verdoezelen (en bijvoorbeeld jongens meisjesnamen te geven en andersom).

Een heel belangrijke vraag voor ons Nederlandstaligen is natuurlijk: wat stellen wij hiertegenover? Kunnen ze alleen in het land van IKEA zo aan hun taal knutselen? Stel dat hen in Zweden een succes wordt, hoe vertalen wij dat dan in het Nederlands? Ik stel voor: vij. De woorden hij en zij beginnen allebei met een stemhebbende wrijfklank, dus moet het neutrale woord dat ook doen. De g is al vergeven en dus blijft alleen de v over.

Aangemoedigd door het succes dat mijn voorstel bij u heeft (dat voel ik door het venster van dit weblog heen) kom ik meteen ook met iets wat die Zweden zo te zien vergeten zijn: een vorm voor het lijdend voorwerp en een voor het bezittelijk voornaamwoord. De eerste zou natuurlijk her moeten zijn (tussen hem en haar in) en de tweede zaar. Zo. Ook weer geregeld. Laat die Zweden nu maar komen!