Neder-L, no. 0110.b

Subject: Neder-L, no. 0110.b
From: BJP Salemans
Reply-To:Elektronisch tijdschrift voor de neerlandistiek
Date:Tue, 23 Oct 2001 02:07:37 +0200
Content-Type:TEXT/PLAIN
                           *********************
*-Tiende-jaargang---------- Neder-L, no. 0110.b -----------ISSN-0929-6514-*
|                                                                         |
|      ************************************************************       |
|      * Neder-L, elektronisch tijdschrift voor de neerlandistiek *       |
|      ************************************************************       |
|                                                                         |
| Onderwerpen in dit bulletin:                                            |
| ============================                                            |
| (1) Rub: 0110.17: Evenementenagenda, met:                               |
|                   - Lezing en discussie over De Revisor, wo 24 oktober  |
|                     2001 (Amsterdam)                                    |
|                   - Colloquium 'Les Pays-Bas, relais entre les cultures |
|                     francaise et allemande au moyen age', wo 7 tot zo   |
|                     11 november 2001 (Amsterdam)                        |
|                   - Presentatie van D. van Reybroucks 'De Plaag', vr 26 |
|                     oktober 2001 (Antwerpen)                            |
|                   - Zevende editie Wintertuin-festival, vr 16 t/m zo 25 |
|                     november 2001 (Arnhem/Nijmegen)                     |
|                   - Tentoonstelling 'Best Verzorgde Boeken', t/m zo 3   |
|                     februari 2002 (Den Haag)                            |
| (2) Art: 0110.18: Ewoud Sanders: 'Poederpost'. Onze Taal 1932-2000 op   |
|                   cd-rom                                                |
| (3) Rub: 0110.19: In memoriam: Max Israel                               |
| (4) Web: 0110.20: Nieuw in Trefwoord: Goffe Jensma, Het WNT en de vrouw |
| (5) Web: 0110.21: De euro en de spelling                                |
| (6) Web: 0110.22: Gedeelte van het 'Groot Etymologisch Woordenboek van  |
|                   het Nederlands' (EWN) op internet verschenen          |
| (7) Lit: 0110.23: Anastatische herdruk verschenen van: Stephanus Axters,|
|                   'Geschiedenis van de vroomheid in de Nederlanden',    |
|                   Antwerpen, 1950-60.                                   |
| (8) Lit: 0110.24: Pas verschenen: Jeroen Jansen. Decorum. Observaties   |
|                   over de literaire gepastheid in de renaissancistische |
|                   poetica. (Hilversum, 2001)                            |
| (9) Lit: 0110.25: Pas verschenen: Johan De Caluwe en Ariane van Santen. |
|                   Gezocht: functiebenamingen (M/V). Wegwijzer voor      |
|                   vorming en gebruik van Nederlandse functiebenamingen. |
|                   (Den Haag, 2001)                                      |
|(10) Lit: 0110.26: Pas verschenen: Genootschap Onze Taal. Pierewaaien.   |
|                   Wat weet u over de herkomst van onze woorden? (Den    |
|                   Haag, 2001)                                           |
|(11) Sym: 0110.27: Achterberg-symposium op za 17 november 2001 te Utrecht|
|(12) Sym: 0110.28: Symposium Oudnederlands Woordenboek 'Quod vulgo       |
|                   dicitur ...' op vr 19 april 2002 te Leiden            |
|(13) Sym: 0110.29: Programma symposium 'The Book in the 21st Century',   |
|                   do 22 en vr 23 november 2001 te Leicester             |
|(14) Sym: 0110.30: Internationale workshop 'From Letter to Sound' op ma  |
|                   23 en di 24 september 2002 te Keulen; eerste          |
|                   aankondiging                                          |
|(15) Informatie over Neder-L                                             |
|                                                                         |
*--------------------------                     ----------23-oktober-2001-*
                           *********************

(1)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Thu, 18 Oct 2001 16:41:58 +0200
From: P.J. Verkruijsse <piet.verkruijsse@hum.uva.nl>
Subject: Rub: 0110.17: Evenementenagenda

=================
Evenementenagenda
=================


AMSTERDAM, P.C. Hoofthuis, Spuistraat 134

Lezing en discussie over De Revisor, woensdag 24 oktober 2001, 16.00-17.00 uur.

  • De activiteitencommissie van de leerstoelgroep Moderne Nederlandse Letterkunde van de Faculteit der Geesteswetenschappen van de Universiteit van Amsterdam organiseert een bijeenkomst van de nieuwe redactie van De Revisor (Ilja Leonard Pfeiffer, Menno Lievers) over de functie van een literair tijdschrift aan het begin van de 21ste eeuw met een historische inleiding van een van de oprichters (Tom van Deel). Borrel na afloop.

AMSTERDAM, Universiteit van Amsterdam, Spuistraat 134

Internationaal colloquium ‘Les Pays-Bas, relais entre les cultures francaise et allemande au moyen age’ van wo 7 tot zo 11 november 2001 te Amsterdam.

  • Dit symposium gaat in op de Lage Landen als schakel tussen de Franse en Duitse cultuur in de Middeleeuwen. Nadere (Franstalige) informatie: http://baserv.uci.kun.nl/~salemans/bulletin/2001/10/sympays.html

ANTWERPEN, Museum Arnold Vander Haeghen (Maeterlinck-archief), Veldstraat 82, Gent

Presentatie van David van Reybroucks ‘De Plaag. ‘Het stille knagen van schrijvers, termieten en Zuid-Afrika”, vrijdag 26 oktober 2001, 20.00 uur

  • In 1926 publiceert Maurice Maeterlinck, (Nobelprijs letterkunde) ‘La vie des termites’. Een jaar nadien beweert de Zuid-Afrikaanse dichter en amateur-bioloog Eug’ene Marais dat hij werd geplagieerd. Archeoloog en cultuurhistoricus David Van Reybrouck probeert driekwart eeuw later uit te spitten hoe terecht die beschuldiging was. De zoektocht leidt hem naar Zuid-Afrika. Hij komt er niet alleen in contact met archieven en termietenhopen, maar raakt er steeds meer verwikkeld in het complexe post-apartheidtijdperk. Het resultaat is ‘De Plaag’, een meeslepende mengeling van literaire detective, historisch essay en journalistiek reisverslag. Het boek zal worden voorgesteld en ingeleid door Jo Tollebeek, hoogleraar cultuurgeschiedenis aan de KU Leuven, en Bernard Dewulf, dichter en kunstjournalist.
    Informatie: Boekhandel Walry, Gent +32 (0)9-222.91.67 of Standaard Uitgeverij, Antwerpen +32 (0)3-285.73.29.

ARNHEM/NIJMEGEN, diverse adressen: zie http://www.wintertuin.nl/

Zevende editie van het Wintertuin-festival, vrijdag 16 t/m zondag 25 november 2001.

  • De organisatoren van De Wintertuin claimen waarschijnlijk terecht dat hun festival het leukste, jongste, grootste, hoogstgelegen, verrassendste & literairste festival van Nederland is. Dit jaar heeft het Wintertuin-festival als titel ‘Circus van de Laaglandse Literaturen’ meegekregen. Ruim 150 gasten uit binnen- en buitenland, uit de wereld van de poezie, literatuur, beeldende kunst, videokunst, film en dance maken gedurende de tien festivaldagen hun opwachting in meer dan dertig programma’s, waaronder performances, interviews, debat, voordrachten, theater- en filmvoorstellingen, exposities, strips & sterke verhalen, stoempende dance en prima performing poetry. Een volledig programmaoverzicht vindt u op http://www.wintertuin.nl/

DEN HAAG, Museum Meermanno, Prinsessegracht 30, +31 (0)70-3462700

Tentoonstelling ‘Best Verzorgde Boeken’, vr 19 oktober 2001 – zo 3 februari 2002, di.-vr. 11.00-17.00 uur; za.-zo. 12.00-17.00 uur.

  • Tentoonstelling van een selectie uit 75 jaar Best Verzorgde Boeken. Getoond worden boeken uit de jaren 1925, 1962 en 1986. Daarnaast dragen enkele tientallen erkende boekenliefhebbers hun persoonlijke twee best verzorgde boeken voor. In het souterrain is de volledige keuze uit het jaar 2000 te zien. De tentoonstelling wordt geopend op donderdag 18 oktober 2001 om 16.00 uur in Literair Theater Branoul, Maliestraat 12 in Den Haag met een inleiding door Irma Boom.

(2)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Fri, 19 Oct 2001 12:52:51 +0200
From: Ewoud Sanders <sanders@nrc.nl>
Subject: Art: 0110.18: Ewoud Sanders: 'Poederpost'. Onze Taal 1932-2000 op cd-rom

==========
Poederpost
==========

Nederland, nee, de wereld is in de greep van de poederpost. Wij worden bedolven onder een poederlawine. Wij lijden aan miltvuurangst of miltvuurpsychose.

Poederpost, poederlawine, miltvuurangst en miltvuurpsychose – het zijn woorden die deze week in het Nederlands debuteerden. Zelf vind ik ‘poederpost’ het mooist, vanwege de alliteratie. Zo’n woord maakt me onmiddellijk benieuwd naar andere samenstellingen met poeder-. En naar publicaties daarover.

Waar kun je die vinden? Je zou online kunnen gaan zoeken in een bibliotheek, maar dan krijg je alleen titelbeschrijvingen te zien, geen artikelen. Eigenlijk zou je dus in een taalkundig tijdschrift moeten kijken. Maar ja, er bestaan tientallen taalkundige tijdschriften met nog veel meer registers, maar digitaal is er bijna niks voorhanden. Althans, dat was tot voor kort zo, want deze week is eindelijk een belangrijk taaltijdschrift op cd-rom verschenen: het tijdschrift Onze Taal.

Wetenschappers kijken soms op Onze Taal neer. Dat is niet geheel onbegrijpelijk. Onze Taal is in 1932 opgericht als een strijdkrantje tegen het gebruik van germanismen, en strijden tegen bepaalde woorden is per definitie onwetenschappelijk. En volkomen zinloos. Het tijdschrift is de afgelopen twintig jaar uitgegroeid tot een zeer lezenswaardig blad over alle mogelijke taalzaken, maar bij de harde lezerskern speelt ergernis over ‘goed’ en ‘fout’ taalgebruik nog altijd een belangrijke rol (kijk de ingezonden brieven er maar op na).

Dat alles wil natuurlijk niet zeggen dat Onze Taal een onbelangrijk tijdschrift is. Integendeel zelfs. Het wordt uitgegeven door een genootschap dat op dit moment 45.000 leden telt – de grootste taalclub van ons land. Generaties lang hebben leden zich druk gemaakt over taalveranderingen: in de eerste plaats over het gebruik van leenwoorden (vooral Duitse en Engelse), maar ook veranderingen in uitspraak of grammatica werden nauwlettend in de gaten gehouden. Vooral in de oude jaargangen werd hierover op een betweterige onderwijzerstoon gerapporteerd, maar dat is nou juist zo vermakelijk. Al die vergeefse ergernis! Al die strijd tegen woorden die wij nu helemaal niet meer als ‘uitheems’ herkennen, zoals ‘slagroom’ of ‘naslagwerk’. Juist die verbetenheid maakt Onze Taal tot zo’n waardevolle historische bron, want reken maar dat al die tandenknarsende onderwijzers er bovenop zaten.

Onze Taal is op cd-rom gezet door de Stichting Historic Future. Die stichting heeft de afgelopen jaren enkele belangrijke genealogische tijdschriften gedigitaliseerd. De opzet is steeds dezelfde: de tijdschriften worden bladzijde voor bladzijde afgebeeld in het programma Acrobat Reader, inclusief afbeeldingen.

Was er op die eerste cd’s nog wel kritiek mogelijk, deze uitgave van Onze Taal is bijna perfect. Het tijdschrift staat op twee cd’s: op de eerste staan de jaargangen 1932-1985, op de tweede de jaargangen 1986-2000. Maar gelukkig staat op beide cd’s een cumulatieve index, zodat je niet steeds van schijf hoeft te wisselen (je kunt ze trouwens ook op je harde schijf zetten). In aanmerking genomen dat je door afbeeldingen van tekst zoekt en niet door een digitaal woordbestand, zijn de zoekmogelijkheden indrukwekkend. Je kunt gebruikmaken van Booleaanse operatoren (and, or, not), je kunt op aangesloten reeksen woorden zoeken en je kunt met jokertekens zoeken. De resultaten komen razendsnel in beeld en je kunt de presentatie van de bladzijden makkelijk aanpassen.

Er is slechts een klein minpuntje: het programma vertelt je niet meteen hoe vaak een bepaald woord voorkomt. Poeder* geeft twintig hits in 69 jaargangen, maar omdat er niet bij staat hoe vaak het woord per jaargang voorkomt, kan het totale aantal vindplaatsen veel hoger liggen. Hoe dan ook, ‘poederpost’ zit er niet bij, want dat is kakelvers.

Ewoud Sanders

Onze Taal 1932-2000. Voor Windows 95 en hoger en voor Macintosh.
Kost 77,-
Te bestellen bij het genootschap Onze Taal (070-356.1220) of via http://www.historicfuture.nl/.

Noot van de Neder-L-redactie:
Dit stuk ‘Poederpost’ verscheen op vrijdag 19 oktober 2001 in NRC Handelsblad. Ewoud Sanders stuurde het diezelfde dag ook als kopij op naar Neder-L.

(3)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Thu, 18 Oct 2001 16:41:58 +0200
From: P.J. Verkruijsse <piet.verkruijsse@hum.uva.nl>
Subject: Rub: 0110.19: In memoriam: Max Israel

===========
In memoriam
===========

Op 12 oktober 2001 overleed te Amsterdam de bekende antiquaar MAX ISRAEL (* 21 januari 1916 te Arnhem), directeur van B.M. Israel Boekhandel en Antiquariaat b.v. aan de Nieuwezijds Voorburgwal 264. Na drie jaar Mulo begon Max Israel op zijn vijftiende als boekhandelaar in het Nijmeegse filiaal van zijn vader. Tijdens zijn onderduikperiode in de Tweede Wereldoorlog verdiepte hij zich in zijn latere specialismen, de geschiedenis van de geneeskunde en wetenschapsgeschiedenis. Na de oorlog begon hij samen met zijn broer Nico een boekhandel in de Leidsestraat; vanaf 1970 was hij gevestigd aan de Nieuwezijds. Israel was ook de uitgever van de reprints van het biografisch woordenboek van Van der Aa, het pseudoniemenwoordenboek van Van Doorninck en De Kempenaer, van Waller, en van de kunsthistorische naslagwerken van Kramm, Von Wurzbach en Immerzeel.

(4)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Mon, 22 Oct 2001 11:29:55 -0000
From: anne dykstra <annedykstra@yahoo.com>
Subject: Web: 0110.20: Nieuw in Trefwoord: Goffe Jensma, Het WNT en de vrouw

==================
Nieuw in Trefwoord
==================

Goffe Jensma, Het WNT en de vrouw.

http://www.fa.knaw.nl/trefwoord

(5)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Mon, 22 Oct 2001 23:55
From: Ben Salemans <salemans@baserv.uci.com>
Subject: Web: 0110.21: De euro en de spelling

======================
De euro en de spelling
======================

Spel je ‘euro’ met een hoofdletter E of een kleine e? Wat is de afkorting van het Britse pond: BP of BPO? Is de afkorting van de Nederlandse gulden een cursieve f, f., fl. of NLG? Uiteraard zijn de antwoorden op die vragen op het web te vinden. Een greep: http://euro.fgov.be/practical/spelling/spelling_01n.htm en http://www.taalunieversum.org/taaladvies.html (Taaladvies on line; zoek op trefwoord: euro).

(6)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Wed, 17 Oct 2001 00:38:44 +0200
From: Marlies Philippa <marlies.philippa@hum.uva.nl>
Subject: Web: 0110.22: Gedeelte van het 'Groot Etymologisch Woordenboek van het Nederlands' (EWN) op internet verschenen

===============
EWN op internet
===============

Een eerste versie van een gedeelte van het ‘Groot Etymologisch Woordenboek van het Nederlands (EWN)’ is op internet verschenen, en wel op de site van het Pokornyproject (‘Indo-European Etymological Dictionary – IED’) bij de Universiteit Leiden. Prof. A. Lubotsky heeft ons woordenboek op 11 oktober j.l. bij de openbare naslagwerken op de site van het IED geplaatst. Het adres is: http://iiasnt.leidenuniv.nl/. Op de pagina die u dan krijgt, klikt u op ‘Homepage of the IED’, en op de homepage die u dan krijgt, op ‘frames version’. U krijgt dan een pagina met links een lijst van naslagwerken die u op deze site kunt raadplegen, waaronder ‘Het Groot Etymologisch Woordenboek van de Nederlandse Taal’, waar u op kunt klikken. Als u het woordenboek zomaar eens wilt bekijken, kan dat met Browse. U kunt ook per veld zoeken, veld 1 is bijv. ‘Trefwoord’. Helemaal onderaan iedere set lemma’s die u gepresenteerd krijgt, kunt u via ‘New Query’ steeds terug naar de eerste zoekpagina.

We zullen de site regelmatig updaten en uitbreiden. De letter A staat nu vrijwel volledig op de site, de letter B tot ‘bebop’, de letter C tot ‘computer’. Een klein aantal lemma’s ontbreekt ook nog. Alle kinderziektes zijn helaas ook nog niet achter de rug: u zult met name bij de diacritische tekens hier en daar nog onvolkomenheden constateren en er zitten ook wat minder opvallende foutjes in een deel van het citatenmateriaal. Daar wordt nog aan gewerkt.

Als inleiding staat er momenteel een artikel van Marlies Philippa. Dat zal binnenkort vervangen worden door lijsten met afkortingen, verklaring van de cijfercodes, literatuur, etc.

Commentaar op de lemma’s graag naar Kiliaanstichting@hum.uva.nl.

Tot slot nog een technische tip:
U moet, om niet geconfronteerd te worden met chaotische diacritica, wel even de Starling-fonts downloaden. (Noot van de Neder-L-redactie: probeer het eerst zonder die Starling-fonts; bij ons vielen de resultaten niet tegen.) Op de pagina waar de lijst met woordenboeken wordt genoemd, staat onderaan die Hoofdindex de rubriek Technology, met als subkopje Fonts. Klik op Fonts. Op de pagina die u dan krijgt, klikt u op het eerste onderstreepte woordje ‘here’. Dan komt er een nieuwe pagina, waarin u klikt op (Installing the necessary fonts): ‘Starling fonts’. In Internetexplorer krijgt u de vraag of u dit bestand wilt openen of op schijf opslaan, u kiest voor Opslaan. U moet dan aangeven waar u het wilt opslaan. Handig is om het even in de map C:\Temp te zetten. U gaat met de Verkenner naar de map C:\Temp (of waar u het gezipte bestand met fonts ook heeft geplaatst). Daar klikt u op het icoontje van het gezipte bestand, en vraagt u WinZip om het te openen. U krijgt dan een lijstje te zien met een aantal namen. De bovenste twee, ‘timestar.ttf’ en ‘courstar.ttf’, moet u hebben. U selecteert die en vraagt WinZip om die uit te pakken (“Extract”). WinZip vraagt waar ze naar toe moeten, dat is C:\Windows\Fonts. Als ze in de Windowsmap met fonts geinstalleerd zijn, moet nog even u terug naar uw internetbrowser. In Internet Explorer klikt u op het icoon van deze browser, dan klikt u op de middelste knop onderaan: Instellingen, dan kiest u het tabblad Algemeen, en daar onderaan de knop Lettertypen. U krijgt dan een schermpje met twee vakjes, waarin een proportioneel en een niet-proportioneel lettertype staan voorgeselecteerd. U moet nu links ‘Times New Roman Star’ selecteren en rechts ‘Courier New Star’. Voor Netscape staan soortgelijke instructies op de site, helaas alleen in het Engels: Choose the Edit menu, the entry Preferences. There you should click in the Category Appearance the Fonts button. In this Fonts menu you should select “User Defined” in the drop-down list For the Encoding; then select “‘Times New Roman Star'” as the Variable Width Font and “‘Courier New Star'” as the Fixed Width Font. Select the option: “Use document-specified fonts, including Dynamic fonts”.

(7)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Mon, 15 Oct 2001 11:23:22 +0200
From: Veerle Fraeters <Veerle.Fraeters@ufsia.ac.be>
Subject: Lit: 0110.23: Anastatische herdruk verschenen van: Stephanus Axters, 'Geschiedenis van de vroomheid in de Nederlanden', Antwerpen, 1950-60.

===================================================================
Herdruk van Axters’ Geschiedenis van de vroomheid in de Nederlanden
===================================================================

Het Ruusbroecgenootschap heeft een anastatische herdruk laten maken van Stephanus Axters, ‘Geschiedenis van de vroomheid in de Nederlanden’, 4 vols., Antwerpen, 1950-60. De vier delen samen zijn voor (slechts) EUR 20 te koop bij:

Frans Hendrickx
Bibliothecaris Ruusbroecgenootschap
Universiteit Antwerpen-Ufsia
Prinsstraat 13
B-2000 Antwerpen
+32 (0)3-220.43.67
frans.hendrickx@ufsia.ac.be

(8)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Tue, 16 Oct 2001 15:32:43 +0200
From: P.J. Verkruijsse <piet.verkruijsse@hum.uva.nl>
Subject: Lit: 0110.24: Pas verschenen: Jeroen Jansen. Decorum. Observaties over de literaire gepastheid in de renaissancistische poetica. (Hilversum, 2001)

==============
Pas verschenen
==============

Jeroen Jansen. Decorum. Observaties over de literaire gepastheid in de renaissancistische po”etica. Hilversum: Verloren, 2001. 439 blz., NLG 88,00, EUR 40,00, ISBN 90-6550-671-3.

‘Dienstknechten en meiden spreken anders als edele heren en grote joffrouwen’. Zo duidt Bredero een fundamenteel aspect van het klassieke ‘decorum’. Terwijl wij de term ‘decorum’ vooral interpreteren als ‘uiterlijke waardigheid’, stond het begrip in de renaissancistische literatuurtheorie voor een natuurlijke, waarschijnlijke uitbeelding: een koning spreekt als een koning, een boer als een boer. Geslacht, leeftijd en maatschappelijke positie zijn bepalend voor de wijze waarop een karakter wordt gerepresenteerd. Maar het begrip ‘decorum’ behelsde in de poetica van die periode ook de gepastheid die vereist was voor het vinden van de stof, ordening en stilistische aankleding van een tekst.

Deze studie beoogt, vanuit de klassieke traditie, een overzicht te geven van de wijde en veelomvattende functie van deze belangrijke literaire kwaliteit in de Europese letterkunde van de zestiende en zeventiende eeuw. Als opstapje fungeert het benadrukken van de belerende functie van literatuur door veel zeventiende-eeuwse Nederlandse auteurs. Deze morele houding wordt in verband gebracht met de constante kritiek op literatuur, met name op (komisch) toneel. Aan de hand van poeticale denkbeelden van Bredero en Vondel maar ook van veel Italiaanse en Franse auteurs wordt zowel de ethische dimensie van gepastheid (in bijvoorbeeld karaktertekening) besproken, als de emotionele kant, die in de gerichtheid op het publiek tot uitdrukking komt.

Centraal in deze studie staat de vraag of er in de zeventiende eeuw sprake is van een (door sommigen veronderstelde) verschuiving in het ‘decorum’, in de zin dat vroegzeventiende-eeuwse auteurs (Bredero) hun stijl met name op de inhoud afgestemd hebben, terwijl bij Frans-classicistische auteurs een gerichtheid op het publiek maatgevend zou zijn geworden. Zoals deze studie demonstreert, gaat het in feite steeds om een inschatting: de auteur beoordeelt zichzelf, zijn woorden, het publiek en de omstandigheden om een gepaste, waarschijnlijke, overtuigende en breed geaccepteerde tekst te kunnen produceren.

Jeroen Jansen

(9)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Tue, 16 Oct 2001 16:50:20 +0200
From: Sanderien de Jong <S.d.Jong@sdu.nl>
Subject: Lit: 0110.25: Pas verschenen: Johan De Caluwe en Ariane van Santen. Gezocht: functiebenamingen (M/V). Wegwijzer voor vorming en gebruik van Nederlandse functiebenamingen. (Den Haag, 2001)

==============
Pas verschenen
==============

Johan De Caluwe en Ariane van Santen. Gezocht: functiebenamingen (M/V). Wegwijzer voor vorming en gebruik van Nederlandse functiebenamingen. Den Haag: SdU, 2001. 136 blz., paperback, EUR 12,50 / NLG 27,55, ISBN 90-12-09291-4.

Een vrouw is geen prins, ballerino of verpleger, een man is geen secretaresse, pedagoge of kapster. Wel kunnen zowel mannen als vrouwen arts, rechter of coach zijn. Moeten we voor beide seksen in dezelfde beroepen verschillende functiebenamingen gebruiken? Of is het juist beter namen te gebruiken die sekseneutraal zijn? Voor deze problematiek, waarmee bijna iedereen vroeg of laat te maken krijgt, bestaan tot op heden geen voorschriften of wenken. ‘Gezocht: functiebenamingen (M/V)’ inventariseert welke namen we in het Nederlands hebben, gaat dieper in op hun betekenis en legt uit hoe we nieuwe functienamen kunnen maken. Daarnaast worden er aanbevelingen gedaan met betrekking tot het gebruik van functiebenamingen.

Johan De Caluwe is als universitair docent Nederlandse taalkunde verbonden aan de universiteit van Gent.
Ariane van Santen is als universitair docent Nederlandse taalkunde verbonden aan de universiteit van Leiden.

Het boek is verkrijgbaar bij de boekhandel of te bestellen via http://www.sdu.nl/catalogus/Taal_Geschiedenis__Politiek/9012092914.jsp1

(10)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Tue, 16 Oct 2001 16:50:20 +0200
From: Sanderien de Jong <S.d.Jong@sdu.nl>
Subject: Lit: 0110.26: Pas verschenen: Genootschap Onze Taal. Pierewaaien. Wat weet u over de herkomst van onze woorden? (Den Haag, 2001)

==============
Pas verschenen
==============

Genootschap Onze Taal. Pierewaaien. Wat weet u over de herkomst van onze woorden? Den Haag: SdU, 2001. 168 blz., paperback, EUR 12,00 / NLG 26,44, ISBN 90-12-08991-3.

Achter alledaagse woorden gaat vaak een boeiende en onverwachte herkomst schuil. Weet u bijvoorbeeld welke woorden verborgen zitten in orang-oetan, akkefietje en kuieren? En uit welke taal griep, zebra en pierewaaien oorspronkelijk komen? Ook veelgebruikte uitdrukkingen hebben vaak een bijzondere etymologie. Wat doe je eigenlijk als je botje bij botje legt en wat zijn luren in de uitdrukking iemand in de luren leggen?

De taaladviseurs van het Genootschap Onze Taal hebben in 1998, 1999 en 2000 voor het dagblad De Gelderlander een etymologiequiz met meerkeuzevragen gemaakt. In dit boek zijn 350 van die vragen, elk met drie antwoordmogelijkheden, gebundeld. De foute antwoorden zijn vaak net zo geloofwaardig als de juiste (en soms zelfs geloofwaardiger), zodat een boek vol verrassende valkuilen is ontstaan. Met Pierewaaien kunt u uw kennis testen van de herkomst van woorden en uitdrukkingen. Maar u kunt het ook zien als een leerzame en vermakelijke tocht door de rijke wereld van de etymologie.

Pierewaaien is samengesteld door de taaladviseurs van het Genootschap Onze Taal. Eerder verscheen in deze reeks het boek ‘Guichelheil. Wat betekenen onze woorden?’

Het boek is verkrijgbaar bij de boekhandel of te bestellen via http://www.sdu.nl/catalogus/Taal_Geschiedenis__Politiek/9012089913.jsp

(11)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Thu, 18 Oct 2001 12:15:04 +0200
From: Peter de Bruijn <peter.de.bruijn@chi.knaw.nl>
Subject: Sym: 0110.27: Achterberg-symposium op za 17 november 2001 te Utrecht

====================
Achterberg-symposium
====================

Na de succesvolle doorstart van vorig jaar organiseert het Genootschap Gerrit Achterberg – ditmaal te Utrecht (cafe-restaurant Polman’s huis) en in samenwerking met de SLAU – weer een Achterbergsymposium. Het symposium vindt plaats op zaterdag 17 november 2001 van 10.00u tot 16.00u en biedt een gevarieerd programma. Onder de titel ‘Met dit gedicht…’ worden drie korte workshops gegeven over specifieke gedichten van Achterberg, waarbij volop gelegenheid tot discussie zal zijn. Voorts wordt de digitale concordantie op de ‘Verzamelde gedichten’ van Achterberg gepresenteerd. Twee bekende jonge Nederlandse dichters omlijsten het programma met een lezing, waarin zij vanuit hun eigen schrijverschap/werk de poezie van Achterberg tegen het licht zullen houden.

Programma

10.00 u Ontvangst met koffie/thee
10.30 u Han van der Vegt, ‘Onrust en gulzigheid’
Vanuit een verkenning van de onstuitbare beweging in Achterbergs poezie – de gretigheid en rusteloosheid waarmee hij dicht – probeert de dichter/essayist Han van der Vegt het belang daarvan aan te geven voor de bepaling van Achterbergs plaats in de Nederlandse poezie. Is het mogelijk ‘beweging’ als poetische categorie te definieren?
11.30 u ‘Met dit gedicht…’
Jef van de Sande over ‘Daggelder’ (VG 810)
Ren’e van de Kraats over ‘Achterberg in het Studiehuis’
12.30 u Lunchpauze
14.00 u ‘Met dit gedicht…’ (vervolg)
Anneke Reitsma over ‘De verloren zoon’ (VG 250) en ‘Eben Ha”ezer’ (VG 951)
14.30 u Jon Zegerius/Menno van der Beek, multimedia-presentatie van de digitale concordantie op de ‘Verzamelde gedichten’ van Achterberg
15.00 u Ingmar Heytze, ‘Achterberg 2001 – lezing met dichtbeelden’
Achterberg zou dit jaar 96 zijn geworden. Hoe zou hij tegen de nieuwe media en de dichtersgeneraties na hem hebben aangekeken? En, iets minder hypothetisch: hoe kijken zij tegen hem aan? Dichter Ingmar Heytze, in wiens werk vele grote Nederlandstalige dichters uit de eeuw van Achterberg meeklinken via flarden, echo’s en citaten, gaat op zoek naar de Achterberg-factor. Een stuk of vijftien gedichten van de meester fungeren als dichtbeelden ter illustratie.
16.00 u Borrel

Over de sprekers

  • Han van der Vegt (1961) publiceerde de dichtbundels ‘Oker’ en ‘Pilonder’ en essays over o.a. de poezie van Rutger Kopland. Samen met Peter Holvoet-Hanssen schreef hij ‘De vegtlijnen; Pathos, kapsones en conflict’, een manifest voor dynamische, expansieve poezie. Volgend jaar verschijnt ‘Exorbitans’, naar eigen zeggen ‘een gedicht van een regel of 600 over het ruimteschip Exorbitans, geinspireerd op Sinte Brandaan en veel slechte sciencefiction’.
  • Jef van de Sande (1927) is gepensioneerd leraar Nederlands. Hij publiceerde o.a. over Achterberg in ‘Merlyn’, de ‘Achterbergkroniek’ en ‘Jeugd en cultuur’.
  • Rene van de Kraats (1946) is docent Nederlands aan het Christelijk Gymnasium te Utrecht, en vakdidacticus aan het Interfacultair Instituut voor Lerarenopleiding, Onderwijsontwikkeling en Studievaardigheden te Utrecht.
  • Anneke Reitsma (1949), dichter/essayist, verzorgt regelmatig lezingen en studieweekenden over moderne Nederlandse poezie en is als vast medewerker verbonden aan ‘Ons Erfdeel’ en ‘Roodkoper’. Haar laatste publicaties zijn de dichtbundel ‘Wonen in het Avondland’ (1998) en de studie ‘Een naam en ster als boegbeeld – de poezie van Ida Gerhardt in symbolistisch perspectief’ (1998). Volgend voorjaar verschijnt haar nieuwe essaybundel ‘Het woord te vondeling – van Gezelle tot Gerlach’.
  • Jon Zegerius (1954), in het dagelijks leven neuroloog/neuropsychiater te Rotterdam, is vanaf zijn middelbare schooltijd bezig met de poezie van Gerrit Achterberg. Sinds enige jaren onderzoekt hij de wijze waarop Achterberg de waan – in psychiatrische zin – heeft toegepast als poetisch middel.
  • Menno van der Beek (1967) is computerprogrammeur en dichter. In 1999 publiceerde hij de bundel ‘Vergezocht’.
  • Ingmar Heytze (1970) studeerde Algemene Letteren en is thans dichter, columnist en journalist. Publiceerde o.a. de dichtbundels ‘De allesvrezer’, ‘Sta op en wankel’ en ‘Aan de bruid’, die onlangs zijn verzameld onder de titel ‘Alle goeds’ (Uitgeverij Podium). In het seizoen 1999-2000 was hij de eerste huisfilosoof van het Centraal Museum in Utrecht.

Aanmelding

De toegang is gratis voor donateurs van de Stichting Genoootschap Gerrit Achterberg; niet-donateurs betalen NLG 15. Donateurs kunnen zich tot 10 november voor het symposium aanmelden bij P.J. van der Werff, Hermelijnlaan 24, 3734 HC Den Dolder, pjvanderwerff@hetnet.nl. Niet-donateurs verzekeren zich van een plaats door tijdige overmaking van NLG 15,- (toegang) of NLG 50,- (donatie) op girorekening 5274091 t.n.v. Stichting Genootschap Gerrit Achterberg te Den Dolder. Donateurs hebben niet alleen gratis toegang tot het symposium 2001, maar ontvangen ook het ‘Jaarboek Gerrit Achterberg’ en, rond de jaarwisseling, een fraai drukwerkje van de Avalonpers.

Praktische informatie

Cafe restaurant Polman’s huis is gevestigd op de hoek van Jansdam en Keistraat (ingang tot de zaal in de Keistraat), te vinden tussen de Domkerk en de Janskerk. Per bus vanaf Utrecht CS richting binnenstad (o.m. lijn 11), uitstappen Janskerkhof, langs Boekhandel erven J. Bijleveld richting Domkerk, maar direct al eerste straat links inlopen (Jansdam). Per auto: Hoog Catharijne (rij richting Utrecht CS) heeft parkeergarages; vandaar verder per bus. Indien lopend: vanaf CS naar de Domkerk, links erlangs richting Janskerk, tweede straat rechts (Jansdam).

(12)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Tue, 16 Oct 2001 10:20:32 +0200
From: Tanneke Schoonheim <schoonheim@inl.nl>
Subject: Sym: 0110.28: Symposium Oudnederlands Woordenboek ‘Quod vulgo dicitur …’ op vr 19 april 2002 te Leiden

===================================
Symposium Oudnederlands Woordenboek
===================================

        *----------------------------------------*
        |                                        |
        |   Symposium Oudnederlands Woordenboek  |
        |         vrijdag 19 april 2002          |
        |                                        |
        |         QUOD VULGO DICITUR ...         |
        |                                        |
        | Instituut voor Nederlandse Lexicologie |
        |    Matthias de Vrieshof 2-3, Leiden    |
        |                                        |
        *----------------------------------------*

Op 19 april 2002 zal op het Instituut voor Nederlandse Lexicologie, Matthias de Vrieshof 2-3 te Leiden, een symposium gehouden worden, waarin het Oudnederlands Woordenboek centraal staat. In het Oudnederlands Woordenboek, dat in 2007 zal verschijnen, wordt het overgeleverde materiaal uit de oudste Nederlandse taalfase (ca. 500 – 1200) beschreven. Voor meer informatie over dit project verwijzen wij u naar de website van het INL: http://www.inl.nl/onw/.

De sprekers op het symposium zullen zich bezig houden met de afbakening van het Oudnederlands ten opzichte van de omringende talen (Oudfries, Oudhoogduits, Oudsaksisch en Westfrankisch) en met het belang van naamkundig materiaal bij het vervaardigen van een Oudnederlands Woordenboek.
De kosten voor deze dag bedragen EUR 10, inclusief koffie, thee, lunch en borrel. Dit bedrag kan onder vermelding van ‘symposium ONW’ worden overgemaakt op gironummer 25605 ten name van het Instituut voor Nederlandse Lexicologie te Leiden. Belangstellenden wordt verzocht zich door middel van onderstaand strookje voor 15 maart 2002 op te geven bij het secretariaat van het Instituut voor Nederlandse Lexicologie te Leiden, Postbus 9515, 2300 RA Leiden.

(voorlopig) Programma

10.00 – 10.30 Inloop en verwelkoming van de gasten

’s morgens: voorzitter: A. Quak
10.30 – 10.35 Opening door prof. dr. P.G.J. van Sterkenburg, directeur van het INL
10.35 – 11.00 W.J.J. Pijnenburg: Het Oudnederlands Woordenboek
11.00 – 11.30 Th. Klein: Althochdeutsch und Altniederlaendisch
11.30 – 12.00 H. Tiefenbach: Altsaechsisch und Altniederlaendisch

12.00 – 13.30 Lunchpauze

’s middags: voorzitter: F. Debrabandere
13.30 – 14.00 D. Boutkan: Oudfries en Oudnederlands
14.00 – 14.30 L. De Grauwe: Westfrankisch en Oudnederlands
14.30 – 15.00 J. van Loon: Toponymie en Oudnederlands
15.00 – 15.30 Koffie/theepauze
15.30 – 16.00 T.H. Schoonheim: Antroponymie en Oudnederlands
16.00 – 16.30 A. Quak: Afsluitende beschouwing en discussie

16.30 – 17.30 Borrel

Intekenstrook

Ik wil graag op 19 april 2002 het symposium over het Oudnederlands Woordenboek bijwonen.
Ik heb het bedrag van EUR 10 overgemaakt op gironummer 25605 van het Instituut voor Nederlandse Lexicologie te Leiden.

Naam:

Adres:

(13)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Tue, 16 Oct 2001 12:21:38 -2300
From: Barbara Bordalejo <bb268@NYU.EDU>
Subject: Sym: 0110.29: Programma symposium 'The Book in the 21st Century', do 22 en vr 23 november 2001 te Leicester

=======================
Het boek in de 21e eeuw
=======================

The School of English, The Centre for Technology and the Arts, De Montfort University present:

      *-----------------------------------------------*
      |                                               |
      |           The Inaugural Colloquium            |
      |                      of                       |
      | The European Society for Textual Scholarship: |
      |                                               |
      |         The Book in the 21st Century          |
      |                                               |
      |   Sponsored by Scholarly Digital Editions     |
      |                                               |
      *-----------------------------------------------*

Thursday 22 November and Friday 23 November:
Room 0.03, Clephan Building, De Montfort University, Leicester
Registration (including refreshments, lunch): GBP 10 per day / GBP 15 both days.
Numbers attending will be strictly limited to 80 each day.

The European Society for Textual Scholarship aims to provide an international and interdisciplinary forum for the theory and practice of textual scholarship in Europe. It is co-sponsored by The Centre for Technology and the Arts, DMU, and by the Constantijn Huygens Institute, The Hague

Registration enquiries: bbordalejo@dmu.ac.uk, by post to Centre For Technology and the Arts, Clephan Building, De Montfort University, The Gateway, Leicester LE1 9BH

Colloquium website: http://www.cta.dmu.ac.uk/ests/initcolloq.html
The European Society for Textual Scholarship: http://www.cta.dmu.ac.uk/ests
Scholarly Digital Editions: http://www.sd-editions.com/

Thursday 22 November 2001

9.30 Registration and coffee/tea
10.30 Welcome: Professor Judy Simons, Dean, Faculty of Humanities, De Montfort University
11.00-12.30 Peter Shillingsburg, University of North Texas, author of ‘Scholarly Editing in the Computer Age’ – ‘Manuscript, book and text in the 21st Century’
12.30-1.30 Lunch
1.30-3.00 – Dick van Vliet, Director of the Constantijn Huygens Institute, The Hague – ‘Electronic editions: new solutions for old editing Problems or old wine in new bottles?’
– Bodo Plachta, Free University, Amsterdam, editor of ‘Editio’ – ‘Change of generation – change of frame of reference. Which direction will scholarly editing take in Germany?’
3.00-3.30 Coffee/tea break
3.30-5.00 – Julia Briggs, De Montfort University, editor of Virginia Woolf and of ‘Thomas Middleton’ – ‘Hope in multimedia? Editing Hope Mirlees’ Paris’
– Marcus Walsh, University of Birmingham, author of ‘Shakespeare, Milton, and Eighteenth-Century Literary Editing’ – ‘Figuring the page in the printed edition’
6.30 Conference dinner

Friday 23 November 2001

11.00-12.30 – Hans-Walter Gabler, University of Munich, editor of ‘Ulysses’ – ”Ulysses’ 1984: an edition of its time and for the future’
– Kathryn Sutherland, University of Oxford, Editor ‘Mansfield Park’ – ‘”The Grammar of Literary Investigation”: can we reconnect literary and textual studies?’
12.30-1.30 Lunch
1.30-3.00 – Peter Robinson, De Montfort University, editor of ‘The Wife of Bath’s Prologue on CD-ROM’ – ‘So you think an electronic edition will solve all your problems’
– David Parker, University of Birmingham, author of ‘The Living Text of the Gospels’ – ‘The quest of the critical edition’
3.00-3.30 Coffee/tea break
3.30-5.00 Closing Panel: ‘What next for scholarly editing’. Andreas Dress of the Department of Mathematics in the University of Bielefeld will give an outsider’s view of the state of textual scholarship, as it appears from the colloquium, followed by a panel of colloquium speakers.

(14)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Thu, 18 Oct 2001 15:58:00 +0200
From: Anneke Neijt <a.neijt@let.kun.nl>
Subject: Sym: 0110.30: Internationale workshop 'From Letter to Sound' op ma 23 en di 24 september 2002 te Keulen; eerste aankondiging

====================
From Letter to Sound
====================

FIRST CALL FOR PARTICIPATION
From Letter to Sound
Third International Workshop on Writing Systems
University of Cologne, Germany, September 23-24, 2002.

This workshop is the third in a row of international meetings dealing with questions of writing systems. The two predecessors took place at the Max Planck Institute for Psycholinguistics in Nijmegen (Netherlands) under the titles ‘What Spelling Changes’ (1997) and ‘Writing Language’ (2000). The workshops offer a forum of discussion between researchers from different fields of writing research like theoretical linguistics, psycholinguistics, computational linguistics or language education, coming from different countries and working on different languages.

The aim of this workshop is to focus on the letter-to-sound-perspective. Especially welcome are contributions to the following subjects:

  • How does a theory of orthography have to look like that takes written forms as basic (as opposed to a theory that derives written forms from spoken forms)?
  • Which aspects of the psycholinguistics of reading are capable of explaining the form of writing systems?
  • Which aspects of learning to read are informative for a theory of orthography?
  • How can reading be modelled? Both psycholinguistic models and computational models for text-to-speech-synthesis may reveal the exact relation between reading and writing.

Submission deadline: March 28, 2002
Notice of acceptance: May 17, 2002

Invited Speakers:

  • Charles Perfetti (University of Pittsburgh) (sponsored by the Flemish Funding Agency for Scientific Research, Scientific Research Community on the theme ‘Psycholinguistics: the Processes of Reading and Writing’)
  • Richard Venezky (University of Delaware)

Program Committee:

  • Martin Neef (German Department, University of Cologne),
  • Anneke Neijt (Dutch Department, University of Nijmegen),
  • Beatrice Primus (German Department, University of Cologne),
  • Dominiek Sandra (Dutch Department, University of Antwerp)

Format of submissions:

Authors should submit abstracts of max. 2 pages for 30 minute presentations, with 15 minutes discussion. Please submit abstracts electronically (rtf, pdf or Word) to neef@uni-koeln.de

Participation:

In addition to the speakers, we kindly invite researchers who want to attend the workshop without presenting a paper themselves. The latter participants should register for the workshop at the address above. Information on lodging and travel directions, the program and the abstracts of the accepted papers will be circulated among the participants electronically well before the workshop.

Further Information:

  • Martin Neef: neef@uni-koeln.de
  • Anneke Neijt: a.neijt@let.kun.nl
(15)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=

*-------------------------------------------------------------------------*
|                                                                         |
| Informatie over Neder-L:                                                |
| ========================                                                |
| Algemene informatie opvragen over Neder-L: stuur mail naar              |
|   listserv@nic.surfnet.nl met daarin de boodschap: GET NEDER-L INFO     |
| Abonnement nemen op Neder-L: stuur mail naar listserv@nic.surfnet.nl    |
|   met als boodschap: SUB NEDER-L uw-voornaam/voorletters uw-achternaam  |
| Neder-L op het web/WWW: Neder-L-nummers zijn vanaf januari 1997 in      |
|   web-formaat te lezen via: http://baserv.uci.kun.nl/~salemans/         |
|   Nadere informatie over Neder-L in web-formaat: zie artikel 9706.01    |
|   Er is ook een WWW-archief met alle e-mailversies van Neder-L sinds    |
|   juni 1992, dat ook op trefwoord doorzocht kan worden; de URL van dit  |
|   listserv-archief: http://listserv.surfnet.nl/archives/neder-l.html    |
| Neder-L wordt ook verspreid via de Internet-newsgroup bit.lang.neder-l  |
| Oude Neder-L-bulletins opvragen: stuur mail naar listserv@nic.surfnet.nl|
|   met daarin een boodschap als: GET NEDER-L LOG9206                     |
|   (resultaat: logboek met Neder-L-artikelen van juni '92 wordt gestuurd)|
|   Of maak gebruik van het listserv-archief (zie enkele regels hierboven)|
| Bijdrage voor Neder-L opsturen: stuur mail naar neder-l@nic.surfnet.nl  |
| Contact met redactie: stuur mail naar Salemans@baserv.uci.kun.nl, naar  |
|   Willem.Kuiper@hum.uva.nl, naar Piet.Verkruijsse@hum.uva.nl (voor de   |
|   evenementenagenda) of naar P.A.Coppen@let.kun.nl                      |
*-------------------------------------------------------------------------*

*-Einde-------------------- Neder-L, no. 0110.b --------------------------*