Neder-L, no. 9510.b

Subject: Neder-L, no. 9510.b
From: Ben Salemans
Reply-To:Elektronisch tijdschrift voor de neerlandistiek
Date:Thu, 26 Oct 1995 01:00:31 MET
Content-Type:text/plain
                           *********************
*-------------------------- Neder-L, no. 9510.b -----------ISSN-0929-6514-*
Ś      ************************************************************       Ś
Ś      * Neder-L, elektronisch tijdschrift voor de neerlandistiek *       Ś
Ś      ************************************************************       Ś
Ś                                                                         Ś
Ś Onderwerpen in dit bulletin:                                            Ś
Ś ============================                                            Ś
Ś (1) Vac: 9510.07: Vacature aan Universiteit van Ankara voor wetenschap- Ś
Ś                   pelijk medewerker Nederlands                          Ś
Ś (2) Lit: 9510.08: Nieuwe editie van Johannes van 't Lindenhout Jr.,     Ś
Ś                   Nagelaten Verzen                                      Ś
Ś (3) Vra: 9510.09: Gezocht: Museum en/of Genootschap rond Frederik van   Ś
Ś                   Eeden                                                 Ś
Ś (4) Med: 9510.10: Bijeenkomst Peeter Heynsgenootschap op vrijdag 27     Ś
Ś                   oktober 1995 te Utrecht (RUU)                         Ś
Ś (5) Vra: 9510.11: Wanted: Translator Program English to Dutch or        Ś
Ś                   visa-versa                                            Ś
Ś (6) Col: 9510.12: Column Willem Kuiper, no. 20: "O.K. Simpson"          Ś
| (7) Vra: 9510.13: Hulp gevraagd bij revisie van hoofdstukken over Belgie|
Ś                   en Nederland in nieuwe editie van "Guide to Official  Ś
Ś                   Publications in Foreign Countries"                    Ś
Ś                                                                         Ś
Ś Informatie over Neder-L:                                                Ś
Ś ========================                                                Ś
Ś Algemene informatie opvragen over Neder-L: stuur mail naar              Ś
Ś   listserv@nic.surfnet.nl met daarin de boodschap: GET NEDER-L INFO     Ś
Ś Abonnement nemen op Neder-L: stuur mail naar listserv@nic.surfnet.nl    Ś
Ś   met als boodschap: SUB NEDER-L                                        Ś
Ś Oude Neder-L-bulletins opvragen: stuur mail naar listserv@nic.surfnet.nlŚ
Ś   met daarin een boodschap als: GET NEDER-L LOG9206                     Ś
Ś   (resultaat: logboek met Neder-L-artikelen van juni '92 wordt gestuurd)Ś
Ś Gopher-toegang tot Neder-L: alle oude en nieuwe Neder-L-bulletins zijn  Ś
Ś   via Gopher in te zien op gopher.nic.surfnet.nl, in de directory       Ś
Ś   SURFnet informatie/LISTSERV archieven (nic.surfnet.nl)/NEDER-L        Ś
Ś WWW-toegang tot Neder-L:                                                Ś
Ś    http://www.nic.surfnet.nl/nlmenu/tijdschriften/tijdschriften.html    Ś
Ś Neder-L wordt ook verspreid via de Internet-newsgroup bit.lang.neder-l  Ś
Ś Bijdrage voor Neder-L opsturen: stuur mail naar neder-l@nic.surfnet.nl  Ś
Ś   (dit geldt ook voor Internet-gebruikers die bijdragen willen leveren) Ś
*--------------------------                     --------------------------*
                           *********************

(1)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Thu, 19 Oct 1995 12:28:30 +0100 (MET)
From: Internationale Vereniging voor Neerlandistiek, Marja Kristel <IVNNL@worldaccess.nl>
Subject: Vac: 9510.07: Vacature aan Universiteit van Ankara voor wetenschappelijk medewerker Nederlands

VACATURE ANKARA

De vakgroep Nederlands aan de Universiteit van Ankara verzorgt sinds 1991/1992 een vierjarige hoofdvakstudie Nederlandse taal- en letterkunde aan in totaal ongeveer zeventig studenten. Met ingang van het studiejaar 1996/1997 gaat er mogelijk ook een tweejarig studieprogramma van start voor afgestudeerden. Degenen die dit programma met succes doorlopen krijgen een doctorandustitel.

De vakgroep Nederlands aan de Universiteit van Ankara heeft per 1 januari 1996 een vacature voor een

wetenschappelijk medewerker (m/v)

De voorkeur gaat uit naar een gepromoveerde kandidaat.

Functie-informatie

De functie omvat

  • het verzorgen van ongeveer 15 college-uren per week, m.n. op het gebied van literatuurgeschiedenis en taalverwerving;
  • scriptiebegeleiding;
  • het verrichten van enkele administratieve taken.

Arbeidsvoorwaarden

Gepromoveerde docenten ontvangen momenteel van de universiteit een salaris van ongeveer 20 miljoen Turkse lira (ongeveer fl. 600,-) per maand; mogelijk worden de salarissen in januari 1996 verhoogd. Secundaire arbeidsvoorwaarden als ziektekostenverzekering en pensioen zijn op het moment niet geregeld voor buitenlandse docenten aan de Universiteit van Ankara; voor een ziektekostenverzekering bestaat de kans op een regeling met de Nederlandse overheid. De universiteit keert geen vakantiegeld uit. De Nederlandse Taalunie verstrekt aan Nederlandse docenten die geen neveninkomsten hebben een maandelijkse toelage die ligt tussen fl. 500,- en fl. 625,-. De minimale kosten voor levensonderhoud van een eenpersoonshuishouden in Ankara bedragen rond de fl. 850,- per maand. Het Nederlandse Ministerie van OC&W verstrekt een tegemoetkoming in de verhuiskosten. Afhankelijk van de uitkerende instantie bestaat de mogelijkheid dat een Nederlandse uitkering doorbetaald wordt na aanstelling aan de universiteit van Ankara.

Inlichtingen en sollicitatie

Voor inlichtingen kunt u contact opnemen met mw. H. van der Heijden (tel.: 00-90.312.310.32.80 tst. 1588 of 00-90.312.417.66.57; fax: 00-90.312.446.33.58 t.a.v. dhr. B. Evenhuis). Vanwege de lange aanstellingsprocedure bij de universiteit dienen sollicitaties voor 15 november 1995 bij de vakgroep binnen te zijn. Sollicitaties dienen gericht te worden aan: Ankara U”niversitesi, DTC-F Hollandaca Bo”lu”mu”, t.a.v. mw. H. van der Heijden. 06100 Sihhiye, ANKARA, Turkije.

(2)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Fri, 29 Sep 1995 10:19:05 +0100
From: Ben Salemans <B.Salemans@let.kun.nl>
Subject: Lit: 9510.08: Nieuwe editie verschenen van Johannes van 't Lindenhout Jr., Nagelaten Verzen

Hieronder volgt a) eerst een persbericht over een nieuwe editie van Johannes van ’t Lindenhout Jr., Nagelaten Verzen. Daarna wordt b) een column van Joosten uit KUnieuws afgedrukt, waarin wordt ingegaan op deze editie. Ik dank columnist Jos Joosten en Johan van de Woestijne, hoofdredacteur van KUnieuws, voor hun toestemming deze column in Neder-L af te drukken. Ben Salemans.

—a:–

PERSBERICHT:

Verschenen: Johannes van ’t Lindenhout Jr., Nagelaten Verzen.

Nieuwe editie van de bundel uit 1918. Met een ‘in memoriam Joh. van ’t Lindenhout’ door Martinus Nijhoff. Nawoord: Peter Altena.
Uitgegeven door Boekhandel W. Roelants v/h De Oude Mol, Nijmegen 1995.
ISBN 90 74241018. Prijs: fl. 25,00.

De dichter Johannes van ’t Lindenhout junior (1893-1916) kent vandaag de dag nog enige bekenheid als vriend van Martinus Nijhoff en als zelfmoordenaar. Na zijn dood verscheen in 1918 in beperkte oplage de bundel Nagelaten Verzen, een sindsdien door bibliofielen begeerd werkje. Van die bundel is nu eindelijk een herdruk uitgegeven.
De poezie van Van ’t Lindenhout is verwant aan die van de jonge Martinus Nijhoff. Voor Nijhoff was Van ’t Lindenhout ook lange tijd een voorbeeld. In zijn beste gedichten over de herfst en de liefde doet hij nauwelijks onder voor Nijhoff. Wat hij voor Nijhoff betekende, wordt duidelijk in het ‘in memoriam’ dat deze aan hem wijdde.
In het uitvoerig nawoord wordt een schets gegeven van het merkwaardige en turbulente leven van Johannes van ’t Lindenhout. Aan de orde komen daarbij de invloed die Van ’t Lindenhout op zijn studiegenoot Nijhoff en diens bundel De Wandelaar (1916) uitoefende.

Nadere inlichtingen over deze uitgave:
W. Roelants
telefoon: 024-3221734.

—b:–

Uit: KUnieuws, Weekblad Katholieke Universiteit Nijmegen, jaargang 25, nummer 08, 20 oktober 1995, pagina 6.

JOOSTEN

Reisgenoot

Er ging begin deze eeuw niet alleen een dichtertje vanuit Zeeland naar Nijmegen om er een eind aan te maken. In 1916 pleegde de 23-jarige Nijmeegse dichter Johannes van ’t Lindenhout in Yerseke zelfmoord.

Literair leek de jongen alles mee te hebben: bevriend met de jonge Nijhoff en protege van Albert Verwey, in wiens toonaangevende tijdschrift De Beweging zijn laatste werk verscheen. Als boek kwam uiteindelijk alleen, postuum, Nagelaten verzen uit. Deze week, meer dan 75 jaar later, verschijnt een herdruk: voorzien van Nijhoffs in memoriam, vakkundig toegelicht door Peter Altena, erg mooi vormgegeven door Birgit Slangen en uitgegeven door Boekhandel Roelants.

Wouter Roelants bewijst ermee dat het hem menens is het lokale literaire leven een injectie te geven. Niet alleen redde hij, door overname van De Oude Mol, de Nijmeegse lezers van de landelijke kioskenmafia, maar met ‘Wroeten: kleine geschiedenis van De Oude Mol’ preludeerde hij al op een bestaan als uitgever. Gelukkig liet hij zich niet meteen ontmoedigen door de normale gang hier ter stede. De landelijke pers vond Wroeten een heel aardig boekje, zodat Gelderlander-criticus Karel Verdonschot — de poor man’s Goedgebuure — het (in Boekblad) afkraakte, met als argument dat hij, zoals het een Nijmeegs cultuurdrager past, zijn lectuur liever bij een kiosk op Plein ’44 betrok.

Een interessantere kwestie is natuurlijk of Van ’t Lindenhouts Verzen deze heruitgave waard zijn. Veelbelovendheid is een lastige zaak. Ik vermoed dat Gerard Reve een groot schrijver geweest was, als hij rond 1950 overleden was. Omgekeerd kun je je afvragen hoe prachtig de prachtige Hans Lodeizen gebleven was, met een carri re tot zijn tachtigste.

Bezorger Peter Altena pretendeert niet dat met Van ’t Lindenhout een briljant talent in de knop gebroken is. Daardoor is het des te overtuigender wat hij wel betoogt omtrent zijn werk en leven. Verrassend maar aannemelijk is zijn these dat Nijhoff ‘De Troubadour’ (uit De Wandelaar) op Van ’t Lindenhout en zijn werk geent heeft. Altena probeert niet om van de mistige laatste fase van Van ’t Lindenhouts leven een mysterie met Rimbaud-achtige allure te maken. Toch was hier iets meer zoeklust of zelfs maar speculatie naar de, toch niet korte periode januari 1915 – juni 1916 op zijn plaats geweest.

Briljant is deze poezie niet. De ijle tijdloosheid staat vaak tegen, en van herfst- en avondstemmingen is het mij wat veel. Maar eerlijk is eerlijk, zij fascineert mij niettemin. Wat me boeit, is de rusteloosheid die eruit spreekt en het kennelijk bewustzijn van de onvermijdelijke onvervulbaarheid van verlangens.

Het zou mij niet verbazen als Van ’t Lindenhout meer (of ook) van jongens hield dan van meisjes. De op het oog evident hetero-verzen sluiten dat welbeschouwd niet uit en het geeft aanleiding tot een tweede blik die ineens knapheid en ambiguiteit in sommige gedichten openbaart. Ik weet niet of dat het is, maar er is iets dat poezie raadselachtig en daardoor heel interessant maakt.

(3)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Tue, 24 Oct 1995 09:57:14 +0100
From: Fr. Dirk W. van Leeuwen <Dirk.vanLeeuwen@ping.BE>
Subject: Vra: 9510.09: Gezocht: Museum en/of Genootschap rond Frederik van Eeden

Kan iemand mij vertellen waar het Frederik van Eeden Museum gevestigd is, en of er een Frederik van Eeden (of verwant) Genootschap bestaat?

M.vr.d. Dirk van Leeuwen


Fr. Dirk (The Revd. Dirk W. van Leeuwen)
St. Boniface’s Anglican Church, Gretrystraat 39, 2018 Antwerp, Belgium
Telephone (voice): +32 3 239 33 39 Facsimile: +32 3 281 39 46
e-mail: Dirk.vanLeeuwen@ping.be
homepage: http://cent1.lancs.ac.uk/church_net_uk/homepages/antwerp/

BS Eventuele reacties a.u.b ook naar Neder-L@nic.surfnet.nl sturen!
BS Ben Salemans.

(4)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Fri, 20 Oct 1995 08:09:57 +0100 (MET)
From: Roland de Bonth <deBonth@LET.KUN.NL>
Subject: Med: 9510.10: Bijeenkomst Peeter Heynsgenootschap op vrijdag 27 oktober 1995 te Utrecht (RUU)

UITNODIGING

Op vrijdag 27 oktober 1995 vindt in Utrecht de tiende bijeenkomst plaats van het Peeter Heynsgenootschap, een genootschap dat zich richt op de geschiedenis van het taal- en letterkunde-onderwijs in de Nederlanden.

Het programma van die dag wordt op twee verschillende locaties afgewerkt. ’s Morgens is de Utrechtse universiteitsbibliotheek (Wittevrouwenstraat 7-11) plaats van handeling, ’s middags verhuizen we naar Trans 10 (zaal 019).

De bijeenkomst verloopt als volgt:

10.30-11.00 uur Koffie in de kantine op de eerste verdieping

11.00-12.00 uur Informatie over de Thomaasse-collectie door mw. Loes Kuiper, afdeling Bijzondere Collecties
Inkijken van enkele titels op het gebied van het talenonderwijs

12.00-12.45 uur Lunch in de kantine
Daarna naar Trans 10, zaal 019.

13.00-13.45 uur Matthijs Engelberts
Het ontstaan van de eerste leerstoelen moderne vreemde talen in Nederland: de hogere burger en de wetenschap
“In Nederland worden aan de universiteit de leerstoelen vreemde talen opgericht aan het eind van de vorige eeuw, in Groningen. Het is verbazingwekkend -en wellicht leerzaam- om te zien hoe weinig de wetenschap op zich een rol speelt in het debat rondom deze leerstoelen, en hoe groot de rol is van de roep om leraren in het middelbaar onderwijs, dat sinds Thorbecke en de oprichting van de H.B.S. zo’n ontwikkeling had doorgemaakt. In het parlement is het dan ook de liberale burgerij die ervoor zorgt dat de poorten van de universiteit zich openen voor wetenschappelijk onderwijs in de moderne vreemde talen – dat paradoxaal genoeg lange tijd slechts een marginale rol zal vervullen in de opleiding van leraren.”

13.50-14.40 uur Wim Ruijsendaal
Montessori-onderwijs: methode of visie?
“Het montessori-onderwijs bloeit, en niet alleen in Europa. Het succes van dit type onderwijs heeft er toe geleid dat het traditionele onderwijs leentjebuur heeft gespeeld op tal van didactische onderdelen. Maar wat is montessori-onderwijs nu precies, wie was Montessori, welke theorie”en hing zij aan en welke theorie ontwikkelde zij zelf, is er wel een theorie, bestaat er zoiets als montessori-talenonderwijs? Op deze en andere vragen hoopt Wim Ruijsendaal antwoord te kunnen geven. Als wiskundige, schoolleider van het Montessori Lyceum Amsterdam en voorzitter van de Nederlandse Montessori-vereniging weet hij als weinig anderen waar het in dit type onderwijs precies om draait en bij welke didactische ontwikkelingen het aansluiting vond.”

14.40-15.00 uur Theepauze

15.00-15.30 uur Huishoudelijk gedeelte:
mededelingen, vooruitblik

De bijeenkomst is in principe bedoeld voor leden van het Peeter Heynsgenootschap, maar ook andere belangstellenden zijn van harte welkom.

Wilt u meer informatie over het Peeter Heynsgenootschap, neem dan contact op met dr. Pieter Loonen, vakgroep Engels, Postbus 716, 9700 AS Groningen (tel. 050-3635850)

Roland de Bonth
Vakgroep Nederlands, KUN

(5)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 16 Oct 1995 02:09:45 GMT
From: Andrew Mueller <amueller@earth.execpc.com>
Subject: Vra: 9510.11: Wanted: Translator Program English to Dutch or visa-versa

My wife is looking for a computer program (DOS or Windows) that is able to translate English to Dutch or visa-versa. Does anybody have any information on one and where to get it? Thanks

I am in the doghouse for not asking sooner. 🙂 Andy

BS Reacties/’replies’ a.u.b. ook naar Neder-L@nic.surfnet.nl sturen!
BS Ben Salemans.

(6)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Tue, 24 Oct 1995 13:57:24 +0100 (MET)
From: Willem Kuiper <Willem.Kuiper@Let.UvA.NL>
Subject: Col: 9510.12: Column Willem Kuiper, no. 20: "O.K. Simpson"

O.K. Simpson

Ten tijde van Pippijn, koning der Franken, werden er twee jongetjes geboren die wonderbaarlijk veel op elkaar leken. De een was de zoon van de graaf van Alverne, de ander de zoon van een ridder, Bericaen geheten. Toen ze door hun ouders naar Rome gebracht werden om daar door de paus gedoopt te worden, ontmoetten zij elkaar in de stad Lucca. Daar werden zij vriendjes en samen reisden ze verder naar Rome. Zo groot was hun vriendschap en eensgezindheid dat de een niet zonder de ander wilde eten of in een andere kamer slapen. En nadat ze aan paus Deusdedit overhandigd waren, werden ze door hem gedoopt. De zoon van de graaf noemde hij Amelius, de zoon van de ridder Amicus.

Zo begint het levensverhaal van Amicus en Amelius in het SPECULUM HISTORIALE (1256), de ultieme historische encyclopedie, geschreven voor de Franse koning Lodewijk de Heilige (1215-1270) door een dominicanen collectief onder leiding van Vincentius van Beauvais (ca. 1190-1264).

Na hun doop gaan de jongens weer naar huis en groeien daar op. Als Amicus dertig jaar geworden is, sterft zijn vader. Zijn opvolging stuit op verraad. Amicus wordt gedwongen te vluchten en hij besluit hulp te zoeken bij Amelius. Die blijkt helaas niet thuis, want Amelius was nu juist op zoek gegaan naar Amicus omdat hij gehoord had dat zijn vriend zwaar in de penarie zat. Uiteindelijk besluiten beiden naar het hof van Karel de Grote en diens vrouw Hildegard te gaan omdat men daar gastvrij is en een onrechtvaardig verdrevene in bescherming neemt. Daar vinden zij elkaar terug en tevens onderdak. Wat heet. Amicus wordt aangesteld als schatbewaarder en Amelius als tafelmeester. Hogere vertrouwensfuncties vallen er nauwelijks te vergeven: Geld is macht – denk maar aan de compromisbereidheid van koning Nobel als die hoort dat Reynaert over voldoende middelen beschikt om een staatsgreep te financieren – en wat gif door het eten of in de wijn doen was gedurende de Middeleeuwen de makkelijkste manier om iemand uit de weg te ruimen.

Na drie jaar trouwe dienst gaat Amicus AWOL. Hij vindt het de hoogste tijd zijn vrouw weer eens op te zoeken. Tijdens zijn queeste naar Amelius had een van zijn gastheren hem diens dochter als vrouw aangeboden en Amicus had haar gehuwd, was anderhalf jaar bij haar gebleven, maar had daarna zijn zoektocht voortgezet.
Amicus brengt Amelius van zijn voornemen op de hoogte, zegt hem dat hij zo snel mogelijk zal terugkeren en waarschuwt hem voor twee dingen: 2) pas op voor de dochter van de koning, maar 1) pas nog meer op voor de verraderlijke Hardericus!

In het Oudfranse chanson de geste AMIS ET AMILES heeft de dochter een naam: Belissans a la clere fason, Belissans met het stralende gezicht. Ze haat Hardrez en is smoorverliefd op Amiles. Zo zeer heeft zij haar zinnen op Amiles gezet dat ze hem meer dan eens tracht te verleiden. Tevergeefs. Totdat ze van Amis’ afwezigheid gebruik maakt, stilletjes naar Amiles’ slaapkamer sluipt en stilletjes bij hem in bed kruipt.
Amiles, die vrouwenvlees ruikt, maar in het stikkedonker onmogelijk kan zien wie er bij hem in bed gekropen is – hooguit een vermoeden heeft – bezweert de ongenode gaste als zij een hooggehuwde vrouw dan wel Karels dochter is alsjeblieft weg te gaan. Maar als zij van geringe afkomst is of een kamenierster, of ze dan alsjeblieft wil blijven, hij zal haar de volgende morgen belonen met honderd zilveren penningen, een klein vermogen.
Belissans, een brok vrouwenlist in topvorm, zegt er geen eentje. Zwijgend kruipt ze tegen Amiles aan. En als die haar gracieuze en delicate lijfje voelt en haar borstjes die ‘par un petit ne sont dures com pierres’ dan … Lang kan zij echter niet van haar triomf genieten, want de verrader Hardrez betrapt hen, zet een keel op en gaat het aan vader Karel vertellen.

Bij Vincentius gaat het er wat minder poetisch aan toe: Amelius vero super regis filiam oculos iniecit, et eam quam citius potuit oppressit. Dat is heel cru, te cru haast om te vertalen. Afwijkend van het chanson de geste is ook dat Hardericus er geen weet van heeft. Het is Amelius zelf die in een loslippige bui zijn geheim aan Hardericus verklapt, met als gevolg dat die het op een onverwacht moment in Amelius’ bijzijn aan Karel vertelt. Amelius valt ter plekke in katzwijm.
Karel, die een zwak heeft voor Amelius weigert in dit flauwvallen het levende bewijs van de juistheid van de aanklacht te zien. Hij helpt Amelius vriendelijk overeind en moedigt hem aan zich tegen Hardericus’ beschuldiging te verweren. Amelius vat moed en zegt dat men Hardericus niet moet geloven. Hij biedt een tweekamp aan waarin God zal laten zien wie loyaal is en wie een ‘dief’. Amelius staat zelfs zo goed aangeschreven dat koningin Hildegard in hoogsteigen persoon bereid is borg voor hem te staan.
Als Amicus terugkomt en hoort wat er gebeurd is, scheldt hij hem eerst verrot. Daarna stelt hij voor van kleding te wisselen. Hij stuurt Amicus van het hof weg, begeeft zich als ware hij Amicus naar het strijdperk en zweert daar Karels dochter niet geschonden te hebben. Zijn gelijk blijkt uit de slag waarmee hij Hardericus onthoofdt.

Aan deze zaak moest ik denken toen ik hoorde van de verontwaardiging over de uitspraak in het proces O.J. Simpson. Deze zwarte sportheld werd ervan verdacht zijn ex-vrouw en haar nieuwe vriend vermoord te hebben. De politie-agent die als kroongetuige optrad, stond echter als een racist te boek. Hij zou dus het bewijsmateriaal gemanipuleerd kunnen hebben. Althans dat beweerde de verdediging. De jury die in meerderheid zwart was, achtte Simpson daarom niet schuldig.
Een schoolvoorbeeld van rechtspraak als middel, niet als doel. Waar of niet-waar hangt af van wat men WIL dat waar is. Een onwelgevallige waarheid is een leugen, een welgevallige leugen een waarheid. Rechtspraak dient geen abstract, verheven doel, maar een concreet: in het geval van Simpson had het er alle schijn van dat zwart Amerika wilde dat het niet waar was.
Het Amerikaanse rechtssysteem leent zich optimaal voor dit misbruik c.q. gebruik. Om te beginnen is er jury-rechtspraak. De kolonialisten die aan de basis van de American Way of Live staan, waren emigranten. Landverhuizers die omwille van het geloof of wegens onderdrukking de weg naar de Nieuwe Wereld insloegen. De overheid is voor hen per definitie een vijand. Daarom betalen ze amper belasting, dragen zij wapens om zichzelf te verdedigen, en vertrouwen de rechtspraak aan de medeburger toe. Die zal door de sociale controle altijd een uitspraak doen die de gemeenschap behaagt, als de verdachte al niet eerder gelyncht werd. Dit lukt des te beter omdat de waarheidsvinding niet tijdens het vooronderzoek plaatsvindt, maar ter gerechtszitting, een ideale voedingsbodem voor intimidatie en manipulatie.

Het middeleeuwse rechtssysteem was tweeledig, je had kerkelijk recht voor geestelijken, wereldlijk recht voor leken. Het lekenrecht was een mengeling van Romeins en autochtoon recht. Essentieel was of je een vrij man was of niet. Vrouwen waren geen rechtspersoon. Uit haar naam sprak de vader, de voogd, de man of een broer. Onvrije mensen konden met tortuur tot een bekentenis gedwongen worden. Vrije mensen mochten niet gemarteld worden om te kijken OF ze het gedaan hadden, maar wel ALS ze het gedaan hebben. Dit om de gewenste bekentenis te krijgen. Technisch bewijs van schuld werd onvoldoende c.q. onbevredigend geacht.
De adel onttrok zich zo veel mogelijk aan rechtspraak. Door intimidatie van de tegenpartij trachtte zij in eerste instantie het niet tot een klacht te laten komen, immers: geen klacht, geen recht. En kwam het tot een zaak dan beriep zij zich op het recht op een godsoordeel, een tweekamp waarin God ervoor zou zorgen dat degene die het gelijk aan zijn zijde had, ook inderdaad zou overwinnen. Nu is het een bekend verschijnsel dat iemand die voor een goede zaak vecht tot een grotere prestatie in staat is dan iemand die weet dat hij fout zit, maar de praktijk en de literatuur leerde dat het godsoordeel zo vaak en zo gemakkelijk gemanipuleerd kon worden dat door de hierboven genoemde Lodewijk de Heilige in 1260 de gerechtelijke tweekamp werd afgeschaft.

Willem.Kuiper@Let.UvA.NL

P.S. Het leven van Amelius en Amicus is door Jacob van Maerlant vertaald in de SPIEGEL HISTORIAEL (Partie III, boek 8, kap. 75-83) en apart uitgegeven door J.J. Mak. Zwolle 1954. Opmerkelijk is dat Jacob in zijn vertaling ‘weet’ hoe de dochter van Karel heet: Belicent. Blijkbaar kende hij een volkstalige versie van het verhaal.

(7)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Sat, 21 Oct 1995 11:16:45 -0400
From: Martha Brogan <Martha.Brogan@QuickMail.Yale.edu>
Subject: Vra: 9510.13: Hulp gevraagd bij revisie van hoofdstukken over Belgie en Nederland in nieuwe editie van "Guide to Official Publications in Foreign Countries"

Martha Brogan, Social Sciences Bibliographer, Yale University Library would like to correspond immediately with those knowledgable about government (official) publishing in conjunction with revisions to the chapters on Belgium and the Netherlands in the new edition of “Guide to Official Publications in Foreign Countries” (American Library Association, 1990). Anyone with expertise in recent publishing trends in Belgium and the Netherlands of statistical and governmental documents can contact Martha Brogan via e-mail:
martha.brogan@qm.yale.edu.
Your consultation about this important reference work is greatly appreciated.

-Einde-------------------- Neder-L, no. 9510.b --------------------------