Tag: Twitter

Delokaliseer! Een ernstig onpraktisch pleidooi

Door Marc Kregting

Toen Tzum het bericht verbreidde dat Tom van Deel was overleden, identificeerde deze literaire nieuwssite hem in de kop als de ‘door Ronald Giphart bespotte’. Giphart meldde meteen zich ongemakkelijk te voelen bij die vermelding, enige Tzum-volgers verstrekten relevanter informatie over Van Deel en de site had de moed om het oorspronkelijke artikel te corrigeren en aan te vullen. Echt kies wilde die tekst toch niet worden. Zo was dan wel eveneens een passage geschrapt, inclusief venijnige link, met de foutieve bewering dat Van Deel in zijn laatste levensjaren voor het NBLC begon te signaleren, ter rechterzijde waren twee titels aanklikbaar van Tzum-berichten over dat onderwerp die lieten uitschijnen dat deze site niet ontkomt aan een relaps in hetzerigheid.

In mij zingt het bericht vooral na omdat het zelfs een overledene daar, die onafzienbaar veel heeft geschreven, evoceert met citaten van een derde hier. Die waren dan weer een reactie op een negatieve Van Deel-bespreking waaruit het pregnantste was geciteerd. Ik vind het te simpel om dat verticaal te klasseren als het zoveelste voorbeeldje dat complexiteit reduceert en als evenement terugstuurt. De Tzum-tekst weerspiegelt voor mij ook hoe een publiek karakter ineen is geschoven, hoe veelvoudige activiteiten door selectie kunnen worden gedehistoriseerd, en hoe een oeuvre dat zich een halve eeuw ontwikkelde betekenis wordt opgelegd door een passant die een kort stuk mee aflegde.

Lees verder >>

Ironie. #not

Door Marc van Oostendorp

De Nederlandse Twittertaal ontwikkelt een verschil tussen de hashtags #niet en #not, ontdekte ik gisteren toevallig. De eerste geeft meestal een krachtige ontkenning aan; de tweede betekent ironie.

Het is niet gemakkelijk om ironie te herkennen. Dat komt doordat het een stijlfiguur is die zich als het ware verstopt: de spreker neemt terwijl hij iets zegt afstand van wat hij zegt, en je moet over een verfijnde antenne beschikken om dat aan te voelen: hoe waarschijnlijk is het dat deze spreker doodernstig is als hij zegt wat hij zegt? Het lukt eigenlijk alleen als je de spreker goed genoeg kent, of op de een of andere manier weet dat hij in vertrouwde sociale kringen verkeert.

Het is menselijkerwijs onmogelijk om van al je medemensen te kunnen herkennen of ze ironisch zijn. Lees verder >>

Ok, draadje

Door Marc van Oostendorp

Wie geïnteresseerd is in genres kan dezer dagen veel plezier beleven op Twitter. Daar ontstaat in rap tempo een nieuw genre, met een nieuwe toon en nieuwe conventies. Je kunt het als het ware ter plekke zien ontstaan, een vorm van taalgebruik die net wat anders is dan wat we gewend zijn. Al zijn de ingrediënten natuurlijk al wel bekend.

Twitter staat bekend om zijn ‘kortheid’. Tot een paar maanden geleden moest je het doen met 140 lettertekens, maar tegenwoordig is het maximaal 280. Dat is natuurlijk nog steeds betrekkelijk kort en soms wil iemand een wat langer betoog naar voren brengen, dat dan bestaat uit een aantal aan elkaar gekoppelde tweets. In het Engels heten die een thread en in het Nederlands een draadje. (De vanzelfsprekendheid waarmee binnen korte tijd iedereen de Nederlandse versie omarmt en ook iedereen lijkt te weten dat het draadje is en niet draad, is op zich al nadere studie waard.)

Wat mij nu opviel: sommige draadjes beginnen met de uitdrukking “ok, draadje”:

Lees verder >>

Neemt het gebruik van hun als onderwerp af?

Door Jet Duinmeijer,
student Nederlandse Taal en Cultuur, Universiteit Leiden

Kun je het je voorstellen? Een afname van het gebruik van hun als onderwerp? Voor velen een grote opluchting, voor anderen een punt voor nader onderzoek.

Deze afname was in eerste instantie de uitkomst van mijn BA-eindwerkstuk aan de Universiteit Leiden. Ik was erg verbaasd over dit resultaat. Dit sloot namelijk totaal niet aan bij mijn hypothese. Ik ging van alles uit, maar niet van een afname. Voor mijn eindwerkstuk wilde ik graag het gebruik van hun als onderwerp in kaart brengen. Hoe vaak komt dit nou daadwerkelijk voor en in welke context? Hierbij was ik voornamelijk geïnteresseerd in de meest recente resultaten. Ik kreeg daarom als tip om de data voor mijn onderzoek te zoeken in Twitter, tegenwoordig een veelgebruikt medium onder taalkundigen om informeel taalgebruik te onderzoeken. In Twitter kon ik mijn zoekopdracht goed specificeren en kon ik Tweets filteren op datum. Perfect zou je zeggen, maar niets bleek minder waar. Lees verder >>

Teleurstellingswetenschap

Door Marc van Oostendorp

Het is onzeker dat er behalve de mens ergens in het universum nog een wezen is dat teleurstelling kan ervaren. Het is vergeleken met bijvoorbeeld boosheid of vrolijkheid een ingewikkelde emotie. Je moet iets verwacht hebben en dan moet het gebeurd zijn en je gevoel over die gebeurtenis moet negatiever zijn dan van te voren.

Wie wil er geen teleurstellingen voorkomen? Het onderzoek waarop Florian Kunneman vorige week in Nijmegen promoveerde zou daar een bouwsteentje voor kunnen zijn. Hij heeft er zelfs een nieuw woord voor gemunt: anticipointment (anticipileurstelling), al snap ik niet zo goed waarom: kan teleurstelling bestaan zonder anticipatie?)

Kunnemans onderzoek is gericht op Twitter: kun je de computer laten voorspellen wanneer gebeurtenissen zullen plaatsvinden door Twitter te lezen? En kan zo’n computer de gevoelens meten die er op Twitter heersen? Lees verder >>

Beter bedenken we ff een nieuwe zinsbepaling

Door Maartje Lindhout

Sinds een paar jaar begint een echt goed voorstel bij voorkeur met ‘beter’. Althans, bij jongeren. Beter koop jij ook even een kaartje. Beter is het morgen wel mooi weer. en Beter gaan we eerst naar het strand. zijn nu redelijk gebruikelijk, terwijl je die laatste zin voorheen zou corrigeren tot We kunnen beter eerst naar het strand gaan. of Zullen we niet eerst naar het strand gaan?

Lees verder >>

Project TWIDENTITY zoekt drie masterstudenten


Het Meertens Instituut zoekt drie stagiaires voor het project TWIDENTITY:
Binnenkort gaat op het Meertens Instituut het door NWO gesubsidieerde project TWIDENTITY van start; de naam is een samentrekking van ‘Twitter’ en ‘identity’. We gaan onderzoek doen naar de vraag in hoeverre er op Twitter sprake is van constructie van lokale en/of sociale identiteiten door taalgebruik.
We zoomen daarbij specifiek in op het gebruik van Limburgs dialect en Fries (in afwisseling met het Standaardnederlands, Engels etc.).
TWIDENTITY is een vervolgonderzoek op het project TINPOT (Taal, Identiteit, Netwerk en Produktgeruchten op Twitter) dat door de KNAW werd gefinancierd. Vanuit dit project is onder andere TweetGenie ontwikkeld (www.tweetgenie.nl) die op basis van taalgebruik/taalgedrag op Nederlandse twitter-accounts het geslacht en de leeftijd raadt van twitteraars.

Lees verder >>

Treft mij nu een blaam?

Door Marc van Oostendorp 

Het is voor iedereen maar het beste dat ik geen jurist ben. Voor hen tellen woorden zo zwaar – je kunt je niet permitteren de wet verkeerd te interpreteren of een onduidelijkheid te laten staan in een internationaal verdrag. De twijfel zou de hele tijd aan mij knagen. 

Wat betekent het woord ‘Nederlands’ bijvoorbeeld? Wanneer is een tekst precies in het Nederlands gesteld? In het dagelijks leven kom ik er best uit: een tekst hoeft niet perfect te zijn, en niet eens begrijpelijk, maar als een moedertaalspreker van het Nederlands hem herkent als Nederlands, is hij Nederlands.

Maar hoe moet dat nu als men van rechtswege gaan eisen dat je Nederlands schrijft? Wat zijn dan de grenzen? Stel dat iemand mij voor de rechter zou slepen omdat hij meent dat ik geen Nederlands schrijf, hoe kan ik me dan verweren? Hoe bewijs aan een onwillige dat de letters die hier staan wel degelijk Nederlands zijn?

De kwestie werd gisteren actueel toen Dertien. Magazine voor het Vlaamse overheidspersoneel (is magazine een Nederlands woord?) het bericht plaatste dat Vlaamse ambtenaren alleen in het Nederlands mogen twitteren. Ze mogen zelfs geen berichten in andere talen retweeten (doorsturen via Twitter).

Meteen begon ik me, plaatsvervangend voor de Vlaamse ambtenaar, allerlei zorgen te maken.
Lees verder >>