Tag: tijdschriften

Onze Taal, mei 2017

86ste jaargang nummer 5
Bestel het losse nummer of word lid.

Berthold van Maris
Hoe praat je met buitenaardse wezens?
Lincos als universele taal
Stel dat er buitenaards leven is, hoe komen we daar dan mee in contact? Al in 1960 bedacht wiskundige Hans Freudenthal een ‘kosmische taal’, die via radiosignalen de ruimte in gestuurd kon worden.

Mariëtte Baarda
De beslissende tekst van … [1]
Erik van Muiswinkel: ‘De kinderballade’
Hoe ontstaat liefde voor taal? In deze nieuwe serie vertellen prominente taalgebruikers erover, aan de hand van een tekst waarmee het allemaal begon. In de eerste aflevering: cabaretier Erik van Muiswinkel. Lees verder >>

VakTaal 2017-1 verschenen

Inhoudsopgave

  • Helen de Hoop: Een hoop taal: Poep
  • Pim Lammers: Vermoeiende kinderen
  • Lisa van Dijke: ‘Dus jij wilt docent worden?’
  • Iris van Erve en Marc van Oostendorp: Goed onderwijs is geen wedstrijd
  • Peter-Arno Coppen: Niet elke wedstrijd kent verliezers
  • Siemon Reker: Rutte en een kerncompetentie in zijn vak: taal
  • Kasia Wiercinska: Een dag Nederlands studeren in Ponzan (Polen)
  • Lieke van Deinsen: Canon in crisistijd
  • Judit Gera: Les liaisons dangereuses tussen ‘ik’ en ‘wij’
  • Nina Geerdink: De kosten van de macht
  • Loulou Edelman: Afscheidscollege van dr. Ingrid van Alphen over taal en gender
  • Ronny Boogaart: Grammatica in het wild V: De golvende badmeester

Meer informatie: Internationale Vereniging voor Neerlandistiek (word lid!)

Onze Taal, april 2017

86ste jaargang nummer 4

Reinildis van Ditzhuyzen
Van Latijn tot Haags
De Oranjes en hun talen door de eeuwen heen
Het Nederlandse koningshuis heeft een lange traditie van meertaligheid. Dat moest ook wel, gezien de internationale (familie)netwerken van de vorsten en prinsen. Hoe ging het in de praktijk met al die talen?

Jan Erik Grezel en Kees van der Zwan
“Politiek is een perfecte taalschool”
Vraaggesprek met Ahmed Aboutaleb, burgemeester van Rotterdam
Op z’n vijftiende kwam Ahmed Aboutaleb vanuit het Marokkaanse Rifgebergte naar Nederland. Binnen een paar jaar sprak hij onze taal vloeiend. Sinds 2009 is hij burgemeester van Rotterdam. Hoe raakte hij zo voorbeeldig ingeburgerd in het Nederlands? Lees verder >>

Universiteiten: let op uw merk, sticht een tijdschrift!

Door Marc van Oostendorp

Foto CC-BY Arne Reinhardt

Ik ben er altijd vóór geweest dat wetenschappers de uitkomsten van hun onderzoek gratis ter beschikking stelden – ook toen het nog geen ‘open access’ heette en niet baadde in de warme aandacht van demissionair staatssecretaris Sander Dekker. Nu we onze artikelen niet meer per se op glanzend papier hoeven af te drukken, kunnen we ze natuurlijk net zo goed gratis via internet verspreiden, in plaats van ze te verstoppen achter een betaalmuur: de burger heeft al voor ons werk betaald via zijn belastingafdracht, dus waarom zou hij dan moeten betalen om kennis te nemen van wat wij hebben gedaan?

Het gaat best goed met de strijd. Een van de grootste en beste tijdschriften in ons vak heette vroeger Lingua en zit nu bij Elsevier, maar omdat dat bedrijf niet mee wilde werken aan een redelijk ‘open access’ model van uitgeven, stapte de gehele redactie iets meer dan een jaar geleden over naar een nieuw tijdschrift, Glossa. Ook enkele kleinere (maar niet minder goede) tijdschriften waagden de stap, en in Duitsland bestaat ook een uitgever van open access-boeken: Language Science Press.

En nu gaat het allemaal zo goed, en nu zegt de uitgever van Language Science Press, Martin Haspelmath, in een blogpost dat we helemaal niet moeten streven naar open accessmaar naar goede merken. En hij heeft volgens mij nog gelijk ook.

Lees verder >>

De Negentiende Eeuw wordt De Moderne Tijd

Vanaf 2017 gaan de Werkgroep en het Tijdschrift ‘De Negentiende Eeuw’ verder in een nieuwe vorm en gericht op de bredere periode, onder de titel ‘De Moderne Tijd. De Lage Landen, 1780-1940’.

In de afgelopen jaren heeft De Negentiende Eeuw zich ontwikkeld tot een solide platform waarop het interdisciplinaire academisch onderzoek naar de Nederlandse en Belgische geschiedenis en cultuur in ruime zin (geschiedenis, beeldende kunst, architectuur, literatuur, muziek) zich heeft kunnen manifesteren.

Niettemin leefde er bij de redactie al langere tijd de wens om het tijdschrift nog aantrekkelijker te maken, zowel voor lezers als voor potentiële auteurs. Lees verder >>

Onze Taal, februari/maart 2017

86ste jaargang nummer 2/3

Erik van der Spek
“Nu wordt het nasty”
De verkiezingstaal van 2017
De verkiezingsstrijd is voor een groot deel een taalstrijd. Wie brengt zijn ideeën het best voor het voetlicht? Wie heeft de pakkendste oneliner? “Er is behoefte aan een Plan B, omdat er geen Planeet B is.”

Jan Erik Grezel
“In één keer op het doek, niet meer gummen”
Interview met Herman Koch, schrijver van het Boekenweekgeschenk
Ze lezen lekker weg, de boeken van Herman Koch. Helder taalgebruik, weinig opsmuk, subtiele spanning. Lezers worden meteen het verhaal in gezogen. Hoe doet hij dat toch? Koch schreef dit jaar het Boekenweekgeschenk, dat 25 maart verschijnt: Makkelijk leven. Lees verder >>

Pas verschenen: Werkwinkel, Journal of the Low Countries and South African Studies 11, nr. 2 (november 2016)

okladka_werkwinkel-11-2_bordo_druk_12-12-2016De redactie van Werkwinkel nodigt u van harte uit om kennis te maken met het nieuwste nummer van dit tijdschrift voor Nederlandse en Zuid-Afrikaanse studies. Dit nummer bevat, zoals trouwens ook het vorige, bijdragen van het tweejaarlijkse congres Cross Over dat in februari 2015 werd gehouden in Poznań.

Werkwinkel verschijnt via De Gruyter Open Access. De volledige teksten van alle bijdragen kunt u vinden op https://www.degruyter.com/view/j/werk.2016.11.issue-2/issue-files/werk.2016.11.issue-2.xml . Een beperkte papieren oplage wordt ook nog voor de auteurs en geïntereseerden gedrukt.

Inhoud:

Nicole M.H. Lücke
Mind the gap: Van inter- naar transculturaliteit in de Nederlandse literatuur?

Michel De Dobbeleer
Transnationale literatuurgeschiedenis? Nederlandstalige schrijvers in Karel van het Reves ‘ventistische’  Geschiedenis van de Russische literatuur

Lees verder >>

Onze Taal, januari 2017

1701_omslag86ste jaargang, nummer 1

Bekijk de digitale editie.

Jan Erik Grezel
Nederlandse Taalunie krijgt nieuw gezicht
Interview met Hans Bennis
Per 1 februari komt prof. dr. Hans Bennis aan het roer te staan van de  Nederlandse Taalunie. Hoe gaat deze straatvechter het vertrouwen terugbrengen in die zo bekritiseerde organisatie?

Guus Middag
“Het onderstel strooit met feedback”
De taal van de auto
Bij de autocultuur hoort een heel eigen taaltje: insiderstaal waarin er “onderstuur” in bochten wordt aangetroffen, een “vooras blijft  happen”,  en er voldoende “koppel kan worden afgeknepen”. Lees verder >>

Nieuw nummer Vooys verschenen

Vooys 34.4 is uit! In deze editie spreken we de Lezeres des Vaderlands over #lekkertellen en critici Arjen Fortuin en Maartje Laterveer over recenseren. Floor Buschenhenke geeft een inkijkje in het onderzoeksproject ‘Het literaire werk 2.0’, waarbij digitale schrijfprocessen worden bestudeerd. Hannah Ackermans vraagt zich af wat de betekenis van auteurschap is wanneer een algoritme poëzie genereert, zoals het geval is bij de gedichtengenerator Taroko Gorge. Anne Verhoef analyseert welke rol Brideshead Revisited binnen de identiteitsvorming van Doeschka Meijsing speelt. Dit en veel meer lees je in de nieuwste en tevens laatste Vooys van dit jaar. Meer informatie is te vinden op de website van Vooys.

De Utrechtse Boekhouder voor Utrechts literair erfgoed

ALTRES20110427112122Masthead-boekhouder

Door Niels Bokhove

De stad Utrecht is niet alleen op dit moment een bruisende literaire stad, maar was dat vroeger ook – misschien zelfs nog sterker. Veel daarvan is inmiddels vergeten, maar verdient het om weer eens opgedolven te worden. Daarom zijn Niels Bokhove en Hans Heesen (die beiden hun sporen verdiend hebben op het terrein van het Utrechts literair erfgoed) in 2011 een tijdschrift voor dat vergeten literair erfgoed gestart: De Utrechtse Boekhouder. Zij vormen de redactie, zij houden van boeken, dus gingen zij boekhouden. En hoe reageerde Volkskrant-recensent Arjan Peters op dit initiatief? Het tijdschrift “biedt gedetailleerde antwoorden op vele vragen die je jezelf nog nooit gesteld had. …”. Precies! Het blad zoekt niches op, waar niemand aan gedacht heeft. Voor de liefhebber én de specialist!

In het algemeen gaat De Utrechtse Boekhouder over schrijvers die op de een of andere manier iets met Utrecht hadden, er geboren of gestorven zijn, gestudeerd of gewerkt hebben, en alles daartussen. Lees verder >>

Lezers van Neerlandistiek, abonneer u op De Gids!

logo-de-gids-website-5d0a8f148a6e95d09a874aa0453790c2Geachte abonnee van Neerlandistiek,

Literair tijdschrift De Gids bestaat 179 jaar. In die vele jaren heeft De Gids een cruciale bijdrage geleverd aan de Nederlandse letteren. Dat heeft De Gids alleen maar kunnen realiseren door met de tijd mee te bewegen. Elke tijd vraagt immers om een andere aanpak, een andere vorm.

Enkele jaren geleden is de subsidie aan literaire tijdschriften stopgezet. Om die reden is De Gids een alliantie aangegaan met De Groene Amsterdammer. Behalve aan de eigen abonnees wordt De Gids toegestuurd aan abonnees van De Groene. Daardoor is de oplage van De Gids tot boven de 20.000 gestegen, voor een literair tijdschrift ongekend. Zo weet De Gids een hoge kwaliteit te combineren met een groot publieksbereik. Dat is het antwoord van De Gids op wat deze tijd vraagt.

De Gids geniet ruimhartige ondersteuning van De Groene Amsterdammer. Lees verder >>

Nieuw nummer VakTaal verschenen

De nieuwe VakTaal is verschenen. Een uiteenlopend nummer met veel aandacht voor de internationale neerlandistiek vanuit verschillende invalshoeken. Op allerlei manieren zijn neerlandici in de afgelopen decennia hun grenzen gaan verleggen. Dat komt in de eerste plaats door de specialisering: wie taalkunde doet, is ook geïnteresseerd in de vergelijking tussen het Nederlands en andere talen. Wie zich als mediëvist beschouwt, wil ook weten hoe het elders in Europa toeging in een tijd dat er nog geen grenzen van natiestaten waren.

Als u lid bent van de IVN, kunt u (nadat u bent ingelogd op de website) VakTaal hier bekijken. Nog geen lid van de vereniging? Bezoek dan de lidmaatschapspagina voor meer informatie over het lidmaatschap.

Een nieuw nummer van Indische Letteren

Onlangs verscheen het nieuwe nummer van het tijdschrift Indische Letteren, met als thema ‘eten en drinken’. Eten en drinken stillen niet alleen hoger en dorst, maar ook het verlangen naar vroegere en/of betere tijden. En het gaat gepaard met allerlei voorschriften waarbij het ene gerecht wél getjampoerd moet worden en het ander juist níet, of waarbij de ingrediënten heel precies afgemeten worden met katties of juist kira-kira. Bovendien is er ook altijd een sociale component: welstand en rijkdom of armoede en ontbering spelen ook een belangrijke rol. Dit themanummer beoogt een goed samengestelde rijsttafel te zijn waarin alle smaken tot hun recht komen. Van zoete wraak naar bitter verlangen en van milde observaties naar scherpe kritiek.

Het themanummer bevat artikelen van Gerard Temorshuizen, José Buschman, Esther Captain, Paulien Schuurmans en Edy Seriese. Het tijdschrift kunt bestellen via deze link.

Indische Letteren, 31 (2016) 2, 88 pagina’s met illustraties, € 12,50.

Gelijke rechten voor alle talen

Door Marc van Oostendorp

taalrechten
Illustratie: M. van Oostendorp

Wie het nieuwe nummer van Language Problems & Language Planning (LPLP) doorneemt, merkt weer eens hoeveel dingen er op deze wereld niet geregeld zijn. Dat nummer is namelijk geheel en al gewijd aan de gelijkheid der talen: moeten alle talen gelijke rechten hebben?

In de praktijk is dat natuurlijk niet zo: met het Engels kun je natuurlijk op veel meer plaatsen terecht dan met het Beloetsjie, een minderheidstaal uit het grensgebied tussen Iran en Pakistan. Is dat erg? En zo ja, wat valt eraan te doen? In Friesland zijn er mensen die zich boos maken omdat er vanwege bezuinigingen steeds meer Friezen buiten de provincie voor de rechter komen – waar ze geen recht hebben om Fries te spreken. Is die boosheid terecht? Lees verder >>

Nieuw nummer De Parelduiker

Parelduiker mei 2016De nieuwe Parelduiker komt eraan en bevat behalve de vertrouwde artikelen over schrijvers waar je altijd meer over zou willen weten nog twee opmerkelijke stukken:

Waar was Gerard Reve op 7 mei 1945?

Dankzij de biografie van Nop Maas weten we dat Gerard Reve op 7 mei begon te werken als verslaggever voor Het Parool. Maar wat de biografie niet vermeldt is dat Reve die dag op de Dam aanwezig was en net als honderden anderen moest vluchten voor de kogelregen die de Duitsers vanuit de Groote Club op de menigte richtte. Vijf mensen forceerden de deur van een boekwinkel om de hoek in de Kalverstraat en hielden zich daar een tijd  schuil. Onder hen Gerard Reve. Dat blijkt uit een boek met geschreven opdrachten van deze vijf mensen, dat nu door een nazaat aan het Letterkundig Museum wordt overgedragen. Reve-kenners Ronny Boogaart en Eric de Rooij berichten. Lees verder >>

Nieuw artikel online: Frans Kellendonks allegorische impuls

Zojuist verscheen het eerste artikel van het open access-tijdschrift Journal of Dutch Literature online: Frans Kellendonk’s Allegorical impulse. Hieronder staat het abstract van Ernst van Alphen. Het artikel kan gelezen worden op de site van het tijdschrift.

The work of Frans Kellendonk seems doomed to be misread. It displays a preference for tropes that signify something else than what they proclaim: allegory and irony. In this article I will first discuss Kellendonk’s ideas about allegory. Next, I examine the controversial status of the trope of allegory throughout modern history, in order to gain a better understanding of Kellendonk’s complex and ambivalent use of allegory. If we want to understand allegory in its contemporary manifestations such as in Kellendonk’s work, we first need a general idea of what it in fact is, and why it is so little appreciated and understood today. Via a close reading of his novel Letter en geest I will demonstrate how Kellendonk’s work is guided by the postmodern allegorical impulse. In the case of Kellendonk, allegorical meaning is not just suggested, it is explicitly stipulated what the allegorical dimension of this text concerns: the reader. He shows the construction of his allegory, the different ‘worlds’ that structure his fiction. It is this emphatic exposure of contractedness that makes it typically postmodernist.

Tekstblad nummer 2 van 2016

Geert Wilders is een van de meest ervaren politici op het Binnenhof. Toch weet hij al jaren het beeld neer te zetten van de ‘man van het volk’ die als geen ander de belangen van ‘de hardwerkende Nederlander’ vertegenwoordigt.
Maarten van Leeuwen, docent Taalbeheersing bij het Leiden University Centre for Linguistics, onderzocht hoe het taalgebruik van de PVV-politicus bijdraagt aan deze beeldvorming. Welke stijlmiddelen zet Wilders in om dit imago te creëren en in stand te houden?

Man van het volk

Over Geert Wilders, partijleider van de Partij voor de Vrijheid (PVV) en namens deze partij fractieleider in de Tweede Kamer, is het afgelopen decennium heel veel gezegd en geschreven. In de media wordt daarbij met regelmaat gewezen op een intrigerende paradox: Wilders is een van de meest ervaren politici op het Binnenhof, maar hij weet al jaren het beeld neer te zetten van een ‘politieke buitenstaander’, die als geen ander de belangen van ‘de hardwerkende Nederlander’ vertegenwoordigt. Of zoals NRC-columniste Floor Rusman (2015) het verwoordde: ‘het op drie na langstzittende Kamerlid voelt zich geen politicus, maar de personificatie van het volk’. Lees verder >>

Verschenen: Onze Taal, mei 2016

Onze Taal, mei 2016Mei 2016

85ste jaargang nummer 5

Van de langere artikelen vindt u hier een voorproefje. Meer lezen? Koop het losse nummer of word lid!

Jan Erik Grezel
‘Meer uitdagen tot nadenken’
Manifest bepleit veranderingen in het schoolvak Nederlands

Met veel tromgeroffel werd eind januari het Manifest Nederlands op school gepresenteerd. Hierin roepen vakdidactici en docenten op tot vernieuwing van het schoolvak Nederlands. Wat moet er anders? En waarom eigenlijk?

Lees verder >>

West-Vlaams in de kijker in nieuwe Over taal

unnamed (4)De tv-reeks Bevergem eindigde met een ondertussen legendarische oneliner. Wanneer in de laatste aflevering de moeder van het hoofdpersonage, Freddy De Vadder, op het toneel verschijnt, tikt ze haar zoon op de vingers met de gevleugelde woorden ‘Stop met diene wuk. ‘t Is wadde’. Is het West-Vlaamse vragende voornaamwoord nu wuk of wadde? En wat dan met wiene?

Anne-Sophie Ghyselen wijdde er een bijdrage aan in het nieuwe nummer van Over taal.

Lees verder >>

Inhoudsopgave Onze Taal 4, april 2016

April 2016

85ste jaargang nummer 4

Een aantal artikelen is los te koop bij eLinea.
Meer lezen? Koop het losse nummer of word lid!

Jan Erik Grezel
“Nederlandse les is ook afleiding”
Vluchtelingen proberen thuis te raken in onze taal

Steeds meer asielzoekers uit Syrië en Eritrea willen snel na aankomst Nederlands leren. Kan dat ook? En hoe gaan taallessen in de opvangcentra in hun werk?

Guus Middag
Dwalen door Van Dale
De vijftiende editie van de grote Van Dale getest

Een half jaar geleden verscheen de vijftiende editie van de grote Van Dale. Hoe bevalt het woordenboek in de praktijk?

Lees verder >>

Boekenweeknummer De Parelduiker: Groeten uit Duitsland

Een literaire Rijnreis

Zet 70 schrijvers op een boot en laat ze 5 dagen lang een tocht van Bazel naar Rotterdam over de Rijn maken, dan zal de literatuur vanzelf gaan stromen. Dat dachten de organisatoren van het ‘internationaal literair experiment’ Das Narrenschiff in juni 1984. Een van de Nederlandse auteurs, Bob den Uyl, vond de gedachte ‘onzin’. Maar hij ging wel, net als Harry Mulisch, Remco Campert, Gerrit Kouwenaar, J. Bernlef, C. Buddingh’, Louis Ferron en Jan Eijkelboom. Buddingh’-biograaf Wim Huijser beschrijft de tocht van dit Narrenschip en z’n steeds ongemakkelijker wordende opvarenden.

Online lezen in tijdschrift De Vooys: De Vlaamse taalstrijd

Vlamingen ruziën graag over taal. In november 2014 was het weer zover, toen de krant ‘De Standaard’ in een ‘taaltest’ peilde naar het gebruik van zogenaamde belgicismen: in Nederland ongebruikelijke woorden en uitdrukkingen die ook in Nederlandstalig België lang werden afgekeurd, maar in de praktijk wel heel vaak voorkomen. Woorden en uitdrukkingen zoals vuilbak (‘prullenbak’) en de vergadering gaat door (‘vindt plaats’) vonden taalminnaars allerhande maar niets. Enkele maanden later werd de discussie nog eens dunnetjes overgedaan, toen ‘De Standaard’ uitpakte met het ‘Gele boekje’: een langere lijst belgicismen, waarvan een groot aantal volgens de redactie voortaan als ‘goed’ Nederlands mochten gelden.

 In de rubriek ‘Verstand van zaken’ van het Utrechtse tijdschrift Vooys legt ditmaal taalkundige Sarah Van Hoof de Vlaamse taalstrijd onder de loep. Ze beschrijft hoe wetenschappers, journalisten en schrijvers zich al decennialang bezighouden met deze vraag: hoe Vlaams mag het Nederlands van de Vlaming nu eigenlijk zijn? Het artikel kan gratis worden gelezen op de website van het tijdschrift.

Verschenen Onze Taal 85.2/3

Februari/maart 2016

85ste jaargang nummer 2/3
Veel artikelen zijn los te koop bij eLinea en Myjour.

Meer lezen? Koop het losse nummer of word lid!

Congres ‘Klinkend Nederlands’

Marc van Oostendorp en Michiel de Vaan
Van swootjeeroo apploo tot soet appo
De uitspraak van het Nederlands van 500 tot 2500

De uitspraak van onze taal verandert iedere dag een beetje, maar pas over een afstand van enkele eeuwen begin je de verschillen echt te merken. Hoe klonk het Nederlands in 500 en 1500? En hoe zal het in 2500 klinken?

Henkjan Honing
Voor de muziek uit
Waarom muzikaliteit aan muziek én taal voorafgaat

Hoe het brein van onze verre voorouders eruitzag, is niet meer na te gaan. Toch is er via een omweg misschien iets te zeggen over het ontstaan van taal, en de rol die muziek daarbij speelde.

Lees verder >>