Tagarchief: syntaxis

‘Daje da nu moeste gebruiken, de mensen vallen dood achter strate’

Door Marc van Oostendorp Goedemorgen! Ik ben benieuwd hoeveel persoonsvormen jullie vandaag weer op de tweede plaats in de hoofdzin gaan zetten. Heel veel, vermoed ik, in ieder geval als jullie vandaag genoeg Nederlands spreken, en de kans daarop is … Lees verder

Geplaatst in column | Getagged , , | Een reactie plaatsen

De geit heeft last van z’n/d’r uier: horen dieren bij de mensen of bij de dingen?

Door Henk Wolf Ik vermoed dat vrijwel alle Nederlandstaligen naar Mark Rutte verwijzen met de voornaamwoorden hij, ie, hem, ‘m, zijn, z’n. En ik vermoed ook dat zo goed als al die Nederlandstaligen naar Angela Merkel verwijzen met de voornaamwoorden … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , , | 10 Reacties

Een van de laatste columnisten die iets te zeggen had

Door Marc van Oostendorp Toen de journalist J.L. Heldring bijna zeven jaar geleden ophield met zijn column, betreurde een lezer op de website van NRC Handelsblad de auteur als “een van de laatste NRC-columnisten die werkelijk iets te zeggen had”. Een andere … Lees verder

Geplaatst in column | Getagged , , , | 4 Reacties

In dit ons land

Door Henk Wolf Het Nederlands is ergens in de twintigste eeuw een grammaticale mogelijkheid kwijtgeraakt. Hieronder wordt die geïllustreerd: “We hebben in dit ons Dichtwerkje, dat reedts voor die tyt afgedrukt was, met de Opdragt deszelfs, onder anderen, hartelyk gewenscht, dat …” … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , , , | 7 Reacties

Het meisje die jarig is en mijn broer, dat een vrolijke prater is

Door Henk Wolf Het meisje is grammaticaal onzijdig en biologisch vrouwelijk. Die twee soorten geslachten vechten steeds om voorrang in de grammatica. Bij de persoonlijke voornaamwoorden wint het vrouwelijke. Van de volgende zinnen is de bovenste verreweg het gewoonst: Het … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , , , | Één reactie

Als je voltooide deelwoorden te kort zijn

Door Henk Wolf Friezen zijn ongelukkig met hun voltooide deelwoorden. Voor hun gevoel zijn die te kort en kun je er daardoor te weinig mee doen. Het is dan ook geen wonder dat die Friese voltooide deelwoorden stilletjes iets langer … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , , | Één reactie

Waarom ‘driede’ makkelijker is dan ‘derde’

Door Marc van Oostendorp Het leukste, het allerleukste, van de taalkunde is geloof ik dat je je steeds weer kunt verwonderen over het alledaagse. Neem de Nederlandse rangtelwoorden: eerste, tweede, derde, vierde, vijfde, zesde, zevende, achtste, negende, tiende, elfde, twaalfde,…. … Lees verder

Geplaatst in column | Getagged , , , | 2 Reacties

Jan heeft Marie vorige week en Els gisteren bezocht.

Door Marc van Oostendorp Er zijn inmiddels taalgeleerden die gespecialiseerd zijn in samentrekking. Natuurlijk weten ze altijd ook wel wat over andere onderwerpen, maar er zijn mensen die inmiddels bijna alleen publiceren over samentrekking. Het is makkelijk te begrijpen. Samentrekking … Lees verder

Geplaatst in column | Getagged , | 4 Reacties

Niemand gelooft elkaar nog

Door Marc van Oostendorp Het begon met een post op Facebook van de schrijver Abdelkader Benali: Ja, dat is een wijze inhoud, maar ik ben nu eenmaal geen man van de inhoud, maar van de vorm en ik vond die … Lees verder

Geplaatst in column | Getagged , | 4 Reacties

Ze vonden haar een eindje verderop liggen

Door Henk Wolf Ze zag [de dode begraven worden]. We horen [de doofstomme beul haar neus breken], Iedereen hoorde [het hard waaien]. Ik vind [het hier stinken]. Hij voelde [een vuist vlak langs zijn oor suizen]. De bovenstaande zinnen laten … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , , , | 4 Reacties