Tag: klankpoëzie

Kinderpoëzie

Door Leonie Cornips
 
Het is zelden dat ik als taalkundige een proefschrift onder ogen krijg dat in het Nederlands geschreven is. Maar afgelopen december verdedigde Annette de Bruijn aan de Universiteit Maastricht haar in het Nederlands geschreven proefschrift Zin in Poëzie over kinderpoëzie. Haar schrijven is verrukkelijk om te lezen en laat overtuigend zien dat het Nederlands (nog steeds) een volwaardige wetenschapstaal is. Vooral het deel waarin ze pleit dat poëzie voor leerlingen op de basisschool belangrijk is, verdient een dunne handelseditie voor een breed geïnteresseerd publiek. Maar daarvoor ontbreekt meestal de tijd; net gepromoveerden bevinden zich in een competitiestrijd om een volgende tijdelijke onderzoekaanstelling binnen te halen. 
 
De vraag die Annette stelt, is of we door onderzoek kunnen achterhalen welke teksten geliefd zijn bij kinderen met verschillende culturele achtergronden van vijf en acht jaar en waarom? Dat is een belangrijke vraag want de school kan dan voortborduren op wat kinderen thuis al als vanzelfsprekend leren en leuk vinden. De school neemt dan verworven kennis van huis uit serieus. Dit is niet vanzelfsprekend want kinderen die thuis bijvoorbeeld andere talen spreken zoals Berber, Turks, Farsi, Japans en dialect kunnen en mogen vaak hun kennis van die talen, net als hun kennis over andere culturen dan de dominante ‘Nederlandse’ niet gebruiken op school. 
 

Lees verder >>

X | XXX

Over ‘Nederlandstalige’ avant-gardegedichten
Door Marc van Oostendorp

“Deze bloemlezing”, schrijven Hubert van den Berg en Geert Buelens in hun nawoord bij hun bloemlezing Doe uw werk! Avant-gardistische poëzie uit de Lage Landen, “wil een representatief overzicht bieden van avant-gardistische gedichten in het Nederlands.”

De vraag is nu: wanneer is een avantgardistisch gedicht precies in het Nederlands geschreven?

Van den Berg en Buelens lijken daar zelf weinig twijfels over te hebben. “Nederlandstalig werk van [Kurt] Schwitters namen we bijgevolg eveneens op,” schrijven zij, “Frans- of Duitstalige gedichten van Nederlanders of Vlamingen niet.” Maar ik zit dan toch met de vraag: in hoeverre is het volgende gedicht (van H.N. Werkman, uit 1932) in het Nederlands geschreven:
Dat lijkt misschien een flauwe vraag, maar in dit geval zitten er toch serieuzere kwesties aan vast.

Lees verder >>

Hoe mooi is klankkleur?

Door Marc van Oostendorp


Taal en muziek zijn komen allebei bij ons binnen doordat ze tegen onze trommelvliezen botsen. Ergens in onze hersenen wordt dat gerommel de ene keer herkend als woorden, en de andere keer als melodie.

In sommige opzichten maken muziek en poëzie natuurlijk gebruik van dezelfde middelen – zoveel manieren om tegen een trommelvlies te botsen zijn er nu eenmaal niet, en de manieren om dat op een aangename manier te doen zijn nog kleiner in aantal. Een voorbeeld daarvan is toonhoogte, dat we in het Nederlands gebruiken om verschil te maken tussen ‘Je komt morgen!’ en ‘Je komt morgen?’ en in de muziek om de ene melodie van de andere te onderscheiden.

Er zijn ook verschillen.
Lees verder >>

Onderlands gedicht

Zonder enige twijfel is Jaap Blonk (1953) de bekendste dichter uit Nederland. Dat is hij geworden omdat hij vooral klankdichten schrijft en daarmee fenomenaal naar buiten treedt. Wereldwijd, zonder de tussenkomst van vertalers. Momenteel is hij voor de zoveelste keer op wereldtournee. Later vandaag treedt hij in Baltimore (V.S.) op, maandag is hij in Philadelphia, dinsdag staat hij in New York op de planken. Dan springt hij het vliegtuig in, verzorgt drie optredens in Shanghai, vliegt terug over de Pacific voor een serie optredens in Canada en begin november bedient hij het Duitse publiek. Direct daarna gaat hij weer naar de States – en zo voort.

Onlangs verscheen Klinkt, een keuze uit zijn beste klankgedichten van de afgelopen dertig jaar (met twee cd’s), bij uitgeverij het Balanseer te Aalst. Vandaag stuurde hij uit Wilmington (North Carolina, V.S.) het Onderlandse gedicht ‘Dongstra’ in voor het NPE-lemma over het boek.  De beginregels van ‘Dongstra’ luiden (s.v.p. hardop lezen):

 Zoevrane da dongstra!
                    Dongstra!
Lepoekeun,
          na goemeza!  Vluurt.

Het hele gedicht is te lezen op: www.nederlandsepoezie.org/jl/2013/blonk_klinkt.html
Het boek is bestellen op: www.hetbalanseer.be/uitgaven/klinkt-jaap-blonk/
En alles over Jaap Blonk is te vinden op: www.jaapblonk.com