Tag: Caraïbische letteren

Vrijdag 5 juni 2020: Cola Debrot lezing door Tessa Leuwsha: Wij hebben helden, wij bestaan!

De Werkgroep Caraibische Letteren organiseert ieder jaar de Cola Debrot lezing om aandacht te vragen voor de Caraibische literatuur. Dit jaar geeft de Surinaamse schrijfster Tessa Leuwsha de lezing met als titel Wij hebben helden, wij bestaan! Mensen in alle culturen hebben behoefte aan rolmodellen. Tessa Leuwsha vertelt hoe zij in Nederland en in Suriname haar eigen helden ontdekte. Ze beschrijft ook wat er op het spel staat als er niemand is om naar op te kijken. Op zoek naar Surinaamse helden! Aansluitend op de Cola Debrot lezing presenteert Tessa Leuwsha haar nieuwe roman Plantage Wildlust (AtlasContact, 2020).

De Cola Debrot lezing is opgenomen in OBA Studio. Via een live verbinding wordt de lezing voorgedragen vanuit Paramaribo; deze zal hier live te volgen zijn.

Colleges over Caraïbische en Nederlands-Indische literatuur publiek toegankelijk

Op vrijdagmiddag 7 februari begint aan de Universiteit van Amsterdam een nieuwe collegereeks – open voor publiek: Caraïbische dromen, verzorgd door prof. Michiel van Kempen. De colleges gaan overigens niet enkel over de literatuur van Suriname en de Caraïbische eilanden, maar ook over de Nederlands-Indische literatuur. Ook dit jaar zijn er weer verschillende schrijvers en gastdocenten aanwezig. De veertien colleges beginnen met de oudste koloniale literaturen en eindigen met de allernieuwste teksten.

Lees verder >>

Pas verschenen: De stille plantage in Tekst in context

Op 8 november j.l. verscheen een editie van de eerste historische roman over de slavernij in het Nederlands: De stille plantage van Albert Helman. Het is de eerste editie van een postkoloniale tekst in de reeks Tekst in context, die zich richt op de hogere klassen van Havo en VWO. Daarmee doet Helman zijn intrede naast Hooft, Vondel, Bredero, Hildebrand en andere klassieken uit de Nederlandstalige literatuur.

Lees verder >>

Eerste Jit Narain Lezing & Uitreiking Jit Narain Cultuurprijs 2018

Jit Narain ontvangt de naar hem genoemde prijs van Burgemeester Krikke. Foto: Arnaud Roelofsz

Vrijdag 31 augustus jl. werd de eerste Jit Narain Lezing gehouden. De lezing werd uitgesproken door prof. dr. Michiel van Kempen, houder van de leerstoel Nederlands-Caraïbische Letteren aan de Universiteit van Amsterdam, in een volle en sfeerrijke Nieuwe kerk aan het Spui in Den Haag. In zijn eerste Jit Narain Lezing ging Michiel van Kempen diep in op de positie van Hindostanen aan beide zijden van de oceaan in het krachtenveld India-Suriname-Nederland. Aan het eind bood hij laureaat Jit Narain een opmerkelijk cadeau aan: hij deed hem ‘vijf jaren Hindostaanse geschiedenis’ cadeau, omdat de immigratie volgens hem niet begonnen is met de Lalla Rookh op 5 juni 1873 maar al vijf jaar eerder, op 5 mei 1868 met het schip Crickett.

De Jit Narain Lezing is een jaarlijks terugkerende lezing over de Sarnámi cultuur in Nederland en Suriname. De lezing zal alternerend worden georganiseerd in Nederland (Den Haag) en in Suriname (Paramaribo). De Jit Narain Lezing gaat over onderwerpen die de Sarnámi cultuur in de meest brede zin raken. Hierbij wordt de nadruk gelegd op taal, literatuur, cultuur, politieke emancipatie en geschiedenis van de Surinaamse Hindustanen in Nederland en Suriname. Het gaat dan niet alleen om de balans tot nu toe, maar vooral ook om de focus op toekomstige ontwikkelingen, gestoeld op de verdiensten uit het verleden en het heden. Lees verder >>

Vijfde Cola Debrot-lezing door schrijver Stephan Sanders

De Caraïben worden vaak gezien als een gebied waar racisme niet of nauwelijks een rol speelt en verschillende bevolkingsgroepen moeiteloos met elkaar samenleven. Maar is dit wel juist? Dit onderwerp staat centraal tijdens de Vijfde Cola Debrot-lezing op vrijdag 16 februari in de Centrale OBA.

De lezing van Werkgroep Caraïbische Letteren wordt deze keer gegeven door Stephan Sanders. Hij schreef meerdere essays en levert bijdragen aan De Groene en Trouw. Daarnaast is hij columnist voor de Volkskrant en radiopresentator voor Investeer in Human.

Meer informatie

De Cola Debrot-lezing is op vrijdag 16 februari van 19.00 tot 20.00 uur in het OBA Theater in de Centrale OBA. Na afloop is de bar geopend.

De toegang bedraagt € 7,50 / met OBA-pas, CJP en collegekaart € 5,00. Kaarten uitsluitend via de Werkgroep Caraïbische Letteren, zie oba.nl/sanders

Dubbelconferentie CARAN Cross Over te Aruba

Taal en literatuur in Caribisch perspectief

Door Kitty Groothuijse (Universiteit van Aruba), Eric Mijts (Universiteit van Aruba) en Hilde Neus (Anton de Kom Universiteit van Suriname)

De Caribische Associatie voor Neerlandistiek (CARAN) organiseerde van 22 tot 24 november 2017 voor de vierde maal haar tweejaarlijkse conferentie. Na Oranjestad (2011), Paramaribo (2013) en Willemstad (2015) was opnieuw Oranjestad plaats van samenkomst. Dit jaar bood de CARAN-conferentie voor het eerst ook onderdak aan Cross Over. Dit is een platform voor interdisciplinaire en transculturele letterkundige neerlandistiek. Hiermee werd er een programma geboden met ruimte voor het uitwisselen van nieuwe inzichten op het gebied van zowel Nederlandstalige taalkunde als letterkunde in en van het Caribisch gebied.

De positie van het Nederlands in het Caribisch deel van het Koninkrijk is inmiddels geëvolueerd van officiële taal tot noodzakelijke minderheidstaal. Voor het onderwijs is deze ontwikkeling van groot belang. Uit het rapport NVT Overzee, uitgevoerd door de TaalUnie in 2016, bleek eens temeer dat er veel behoefte is aan een duidelijk taalbeleid, aan professionalisering van docenten, aan materiaal dat inspeelt op de eilandelijke context en aan een didactische aanpak die aansluit bij de digitale belevingswereld van de cursist. Bovendien moet werk gemaakt worden van onderwijs in het Nederlands dat niet langer uitgaat van Nederlands als moedertaal maar Nederlands als vreemde taal. Lees verder >>

Nederlandse literatuur op de Caribische archipel

Door Yves T’Sjoen (Universiteit Gent) en Eric Mijts (Universiteit van Aruba)

Dezer dagen had aan de Universiteit van Aruba de interdisciplinaire, inmiddels transnationaal opgevatte conferentie Cross-over plaats. Het letterkundig neerlandistiekcongres heeft na passages in de Lage Landen (Amsterdam, Leuven, Leiden en Gent) en in 2015 aan de Adam Mickiewicz Universiteit van Poznań een plaats gevonden in Caribisch gebied. In Oranjestad zijn de banden gesmeed met CARAN (Caribische Associatie voor de Neerlandistiek). De dubbelconferentie waar de intra- en extramurale neerlandistiek elkaar treft, richt zich op de Nederlandse taal- en letterkunde in en van het Caribisch gebied.

In de overzeese gebieden, in het bijzonder de Benedenwindse eilanden (Aruba en de voormalige Nederlandse Antillen als deel van het Koninkrijk der Nederlanden), heeft in koloniale en postkoloniale tijden het Nederlands een rol van betekenis gespeeld en doet dat in veel mindere mate vandaag nog steeds. De literaturen in Engels, Spaans en vooral Papiaments zijn in het Caribische gebied evenzeer vertegenwoordigd als de Nederlandse literatuur. Toch neemt in de ABC-eilanden het Nederlands (nog steeds) een belangrijke positie in en bestaat een ruime literaire productie die op enkele uitzonderingen na nauwelijks bekend is in de Lage Landen. De Engelse en Papiamentse Caribische literatuur is helemaal onbekend. Al in 2002 opperde Wim Rutgers in Europa buitengaats. Koloniale en postkoloniale literaturen in Europese talen (red. Theo D’haen) dat een “vergelijkende studie van de taal en de literatuur van enerzijds Suriname, anderzijds de zes Antilliaanse eilanden en de rol daarbij van Nederland als kolonisator” dringend moet worden ondernomen. Lees verder >>

22 november 2017: CROSS-OVER te gast bij CARAN

Dubbelconferentie ‘CROSS-OVER te gast bij CARAN’
Oranjestad 22 november 2017

Antilliaanse, Surinaamse en Nederlandse literatuur
Transnationalisme, interculturaliteit en intercontinentaliteit

Oproep voor bijdragen

Cross Over, het tweejaarlijkse platform voor de interdisciplinaire en transculturele letterkundige neerlandistiek, overschreed in 2015 na colloquia afwisselend in Nederland en België voor het eerst de Nederlandse taalgrens. Nadat de Universiteit Gent (Vakgroep Letterkunde – Afdeling Nederlands) de conferentie onder haar hoede nam (2013), trad dat jaar Adam Mickiewicz Universiteit in Poznań, Polen (Departement Nederlandse en Zuid-Afrikaanse Studies in Poznań) op als organisator. In het najaar van 2017 onderneemt Cross Over een nog grotere overzeese stap. Dit jaar heeft Cross Over in Oranjestad (Aruba) plaats als deel van de dubbelconferentie ‘CROSS-OVER te gast bij CARAN’.

De samenwerking met de Caribische Associatie voor Neerlandistiek (CARAN) leidt hopelijk bij de intra- en extramurale neerlandici niet alleen tot meer belangstelling voor de meertalige, interculturele en literaire situatie in het Caribisch deel van het Koninkrijk en Suriname maar ook tot de uitwisseling van ervaringen tussen neerlandici uit diverse regio’s. Lees verder >>

Oproep voor bijdragen CARAN-conferentie: Professionalisering van het NVT-onderwijs in de Cariben

Oranjestad – 22 – 24 november 2017

Het bestuur van de Caribische Associatie voor Neerlandistiek nodigt u van harte uit om een bijdrage te leveren aan de vierde CARAN-conferentie die gehouden wordt van woensdag 22 tot en met vrijdag 24 november aanstaande op de Universiteit van Aruba.

Het thema van de conferentie is ‘Professionalisering van het NVT-onderwijs in de Cariben’.

De positie van het Nederlands in het Caribisch deel van het Koninkrijk is inmiddels geëvolueerd van officiële taal tot noodzakelijke minderheidstaal. Voor het onderwijs is deze ontwikkeling van groot belang. Uit het rapport NVT Overzee, uitgevoerd door de Taalunie in 2016, blijkt eens temeer dat er veel behoefte is aan een duidelijk taalbeleid, aan professionalisering van docenten, materiaal dat inspeelt op de eilandelijke context en een didactische aanpak die aansluit bij de digitale belevingswereld van de cursist. Bovendien moet werk gemaakt worden van onderwijs in het Nederlands dat niet langer uitgaat van Nederlands als moedertaal maar Nederlands als vreemde taal. Lees verder >>

Caraïbische Letterendag: Albert Helman, rebel en pionier

Caraïbische Letterendag Amsterdam, 17 september 2016

Albert Helman Foto Rudhi Relyveld

Albert Helman. Foto Rudhi Relyveld

De Surinaamse schrijver Albert Helman (1903-1996, pseudoniem van Lou Lichtveld) staat centraal op de zevende Letterendag van de Werkgroep Caraïbische Letteren. Die vindt plaats op zaterdagavond 17 september in de Openbare Bibliotheek Amsterdam. Verschillende artiesten werken mee aan de avond, onder meer Kenny B en Manoushka Zeegelaar Breeveld, terwijl werk van Helman zelf wordt uitgevoerd door pianist Hessel bij de Leij en alt-mezzosopraan Charlotte van Stoppelenburg.

Veelzijdigheid
Helman was de eerste migrant-schrijver uit het Caraïbisch gebied. Een multitalented kosmopoliet die onder meer actief was als componist, journalist, taalkundige en minister. Hij debuteerde als auteur in 1926 met Zuid-Zuid-West, een roman over Suriname en de verwaarlozing en uitbuiting ervan door de Nederlandse kolonisator. Tientallen romans, dichtbundels en composities zouden volgen. In zijn lange leven ging hij om met de groten van de twintigste eeuw: Joris Ivens, George Orwell, Bela Bartók, Frida Kahlo. Lees verder >>

De Rots is niet meer

In memoriam Frank Martinus Arion 

door Michiel van Kempen


Frank Martinus Arion, april 2014,  foto Michiel van Kempen 

Vanochtend heel vroeg overleed hij, of gisternacht heel laat, zo mag je het ook zeggen– het paste helemaal in het patroon van de man die nog minzaam glimlachend met een glas whiskey recht overeind stond, wanneer allen die hem omringden al als slappe vaatdoeken over hun barkruk hingen. Althans, dat was het beeld van de Frank Martinus Arion die decennialang op festival na festival te gast was. De man die minstens één dijk van een boek had geschreven: Dubbelspel – en is dat al niet meer dan de meeste auteurs uit hun pen krijgen? Maar vijf jaar geleden was het opeens afgelopen met die rots van een man die het levenslicht zag op de Rots der Struikeling, zoals zijn generatiegenoot Boeli van Leeuwen het noemde: Curaçao. In korte tijd deden Parkinson en Alzheimer hun verwoestende werk. Maar ze kregen Frank Efraïm Martinus er nooit helemaal onder.

Natuurlijk was het een droomdebuut, dat schitterende boek Dubbelspel waarmee de verlegen, prachtige jonge man Frank Martinus Arion in 1973 zijn intrede deed in de letteren.
Lees verder >>