Tag: accent

Hengelooo

Door Henk Wolf

Tijdens een college vergeleken studenten laatst hun uitspraak van een aantal klinkers. Een studente was aan haar uitspraak makkelijk te herkennen als Tukker en toen ze vertelde uit welke plaats ze kwam, riepen als op afspraak een paar anderen: “Hengelooo!”. Hoewel ze zelf geen Oost-Nederlanders waren, deden ze dat met de opvallende monoftongische uitspraak van de -oo-. De Twentse studente verzuchtte daarop: “Dat doen mensen nou altijd.”

Het is een bekend verschijnsel, met veel gezichten. Wie een Vlaamse tongval hoort, roept met een geknepen stemmetje ‘Allez!’. Wie iemand als Fries identificeert, roept: ‘Moai, no?’ met een overdreven stijgend toonverloop. De Surinamer moet een ‘Jawel, hoor!’ met overdreven bilabiale -w- en gerekte klinkers verdragen en wie Duits blijkt te zijn, ontkomt soms niet aan een bijtend uitgesproken ‘Jawohl!’.

Lees verder >>

Hoe je kind talig op te voeden? Beïnvloedt het Limburgs de uitspraak van het Nederlands of niet?

Door Romy Roumans

Een regionaal accent, anders dan het randstedelijk accent, wordt vaak als iets negatiefs en afwijkends beschouwd. Onderzoek van Grondelaers, van Hout en Steegs (2010) naar de attitude tegenover het Limburgse accent toont aan dat mensen uit heel Nederland het Limburgs accent beoordelen als monotoon, koud en het zien als een minderwaardig accent. Ouders in Limburg lijken daarom bang te zijn voor een mogelijk negatief effect en het stigma dat rondom het Limburgse accent hangt, zoals uit de volgende advertentie blijkt in De Limburger:

Per februari 2004 zoeken wij voor onze baby en incidenteel voor onze zoontjes van 4 en 7 jaar een lieve OPPAS aan huis. Wij vragen om gemiddeld 20 uur/week een helpende hand maar gezien onze werkzaamheden zal dat soms om wat minder en soms om wat meer uren per week gaan. Onze voorkeur gaat uit naar een oppas die geen dialect spreekt
(Kroon & Vallen, 2004).

Kinderen zouden volgens veel mensen de standaardtaal, het Nederlands, moeten leren zonder regionale accenten. Lees verder >>

Vacature Doctoraatstudent ‘Spraakverstaanbaarheid en vreemd accent’, Universiteit Gent

We verwelkomen kandidaturen voor een voltijdse aanstelling als doctoraatsstudent binnen de Vakgroep Vertalen, Tolken & Communicatie van de Universiteit Gent, in de onderzoeksgroep MULTIPLES (Research Centre for Multilingual Practices and Language Learning in Society). De doctoraatstudent zal worden aangesteld op het project “Spraakverstaanbaarheid en vreemd accent: Nieuwe perspectieven op de perceptie van het Nederlands als Vreemde Taal”. De startdatum is overeen te komen, maar valt tussen 1 april en 1 oktober 2018. Het project heeft een looptijd van vier jaar. Lees verder >>

Foreign Accent Syndrome ontrafeld

Door Marc van Oostendorp

Een van de meest tot de verbeelding sprekende taalkundige verschijnsel is waarschijnlijk het foreign accent syndrome (FAS): af en toe duikt er in de kranten ineens weer een bericht op over een Brit die zijn hele leven nooit het graafschap Kent uit was geweest, op een dag wakker werd en inene Engels sprak met een vet Frans accent. Nu lijkt me dat je niet per se doorkneed hoeft te zijn in syntactisch minimalisme of de ins en outs van corpusanalyse met R om te kunnen begrijpen dat zoiets extreem onwaarschijnlijk is. Natuurlijk is het in theorie mogelijk dat iemands neuronale verbindingen toevallig zo door elkaar worden geschud dat ze precies op de plaats vallen waar ze bij een Franstalige na jarenlange training ook zitten. Maar de kans erop is ongeveer even groot als dat de moleculen van mijn oude gympen toevallig ineens opgeschud worden tot die van een fles Medoc uit 2007.

Maar dat wil niet zeggen dat het FAS niet bestaat. Lees verder >>

Het provinciaalse accent van de koning en van Chriet Titulaer

Door Marc van Oostendorp

Het is dus ook de koning overkomen. Hij vertelde erover in het interview dat hij deze week gaf aan Wilfried de Jong: toen hij als puberjongen verhuisde van Baarn naar Den Haag, werd hij op school ‘gepest’ met zijn ‘provinciaalse’ accent.

Ik wist dat niet. De anekdote dat Willem-Alexander en zijn broers op de middelbare school tot irritatie van hun moeder plat-Haags spraken, die kende ik; ik heb er in het verleden ook weleens over geschreven. Maar dat het compensatie was, een manier om zo snel mogelijk in te burgeren op hun nieuwe school, dat wist ik niet.

Toevallig wijdde de taalkundige Sterre Leufkens deze week ook al een blogpost aan de vraag of je je accent kunt afleren: Lees verder >>

De Nederlandse s

Door Marc van Oostendorp

Dankzij Nederlandse voetbaltrainers is al menige wereldtaal de afgelopen decennia verrijkt. Op dit moment doet Louis van Gaal bijvoorbeeld goede dingen voor het Engels, zoals maar weer eens blijkt uit dit filmpje dat momenteel de rondte doet en waarin een (Engelse) Manchester-fan de meester feilloos weet te imiteren:

Lees verder >>

Wat vindt men op de lerarenopleiding van accenten?

Eerstejaars studenten van de lerarenopleiding vinden dat het spreken van Nederlands met een accent best mag, zelfs voor de klas. Maar het maakt wel uit over welk accent we het dan hebben.
Dat blijkt uit de eerste resultaten van een enquête die Petra Poelmans, Anne Kerkhof en ik hebben afgenomen bij studenten van de lerarenopleiding in Tilburg. Er waren 136 invullers, die studeren bij de vakgroepen Nederlands, Engels, Maatschappijleer, Aardrijkskunde of Biologie. Een aantal van hen spreekt met een sterk accent, soms zodanig dat de verstaanbaarheid in het gedrang komt. Wanneer studenten hier op aangesproken worden, zien ze vaak het probleem niet. Dat blijkt uit reacties als: “De meeste van mijn leerlingen hebben zelf een Marokkaans/Turks/Antilliaans accent. Waarom zou ik dat van mij dan moeten aanpassen?” of “Waarom zou ik mijn accent veranderen? Ik ga toch in Venlo/Tilburg/ Goes werken”.
Lees verder >>

Nederlanders imitere

Door Marc van Oostendorp


Gisterenavond ging ik met een Duitse en een Zuid-Afrikaanse taalkundige pizza eten en bier drinken. Dat werd al snel gezellig, omdat het gesprek kwam op het imiteren van Nederlanders. Wat moet je doen om een beetje overtuigend, of in ieder geval grappig als een Nederlander te klinken?

Volgens de Afrikaan klonk je al behoorlijk Nederlands wanneer je drie dingen deed:
Lees verder >>

De ironische zachte g

Door Marc van Oostendorp

Jolanda Joppe, De zachte g

De afgelopen week viel het me ineens bij twee mensen op: een ironische zachte g. Iemand die verder met een harde g praat, zegt ineens één woord of woordgroep met een zachte.

Eerst was het een collega, een retoricus, die mij om een gunst kwam vragen.  Althans als ik de harde g even schrijf als /χ/ en de zachte als /ɣ/ (dat is niet precies, maar wel duidelijk), zei hij:

– Ma/χ/ ik jou om een /ɣ/unst vra/χ/en?

De collega is een Zuid-Hollander en heeft bij wijze van spreke nog nooit een voet gezet in Breda of Roermond. Hij nam een korte pauze voor de /ɣ/.
Lees verder >>