Categorie: websites

Eva Roch krijgt Bredero’s Lied-boeck met een supplement

Door Ton Harmsen

Toen ik vorige maand in de rijke Collection Frits Lugt in Parijs de kluchten van Noozeman voor Ceneton ging fotograferen maakte ik van de gelegenheid gebruik om nog een paar topstukken aan te vragen. Hij verzamelde voornamelijk tekeningen, schilderijen en kunstenaarsbrieven, maar verwierf ook een rijke collectie meestal geïllustreerde boeken; Daphne Wouts beschreef voor de STCN de boeken die voor 1800 gedrukt zijn: 1706 stuks. Het is dit jaar Bredero wat de klok slaat, dus ik liet niet na zijn Groot lied-boeck in te zien. Dat Frits Lugt er een exemplaar van bezat is niet verwonderlijk: het is een boek met prachtige illustraties, Bredero was immers schilder. Ik publiceer op het internet al twintig jaar elke dag een gedicht; voor 2018 had ik mij voorgenomen er dagelijks één van Bredero te kiezen, maar dat bleek te veel van het goede te zijn, en in de loop van februari  kwamen de lezers in opstand. Ik heb de productie gehalveerd. Het Lied-boeck bevat naast geweldige lyriek ook lopende-bandwerk dat Van der Plasse beter had kunnen weggooien. Lees verder >>

Repertorium van teksten in het Handschrift-van Hulthem (1999) nu downloadbaar

Door Karina van Dalen-Oskam

In 1999 publiceerden Greet Jungman en Hans Voorbij het Repertorium van teksten in het Handschrift-van Hulthem: hs. Brussel, Koninklijke Bibliotheek van België, 15.589-15.623 bij Uitgeverij Verloren. Een papieren boek voor de inleidende teksten, met achterin een CD-rom met het Repertorium. Hier waren alle mogelijke gegevens te vinden over alle teksten die deze ‘Nachtwacht van de Middelnederlandse letterkunde’ bevat: de plaats van de afzonderlijke teksten in het handschrift, hun opschriften, incipits, explicits en afrondingsformules, een parafrase van hun inhoud. Ook bood het Repertorium gegevens over de auteurs van de teksten, tekstsoort, vorm en omvang en nog veel meer.

De verleden tijd in deze zinnen is bewust gekozen: de cd-rom is op de meeste hedendaagse computers niet meer te lezen. Om het Repertorium opnieuw toegankelijk te maken heeft het Huygens ING de data en de software van de cd-rom opgeslagen in een zogeheten ‘virtual machine’. Iedereen – ook zij die de cd-rom niet hebben – kan deze virtual machine nu downloaden via de website van het Huygens ING, waar een stap-voor-stap instructie is te vinden. Uitgeverij Verloren heeft het boek met inleidende teksten nog steeds in voorraad, en biedt het een nieuwe generatie gebruikers van het Repertorium aan voor de vriendschappelijke prijs van 10 euro – zie de website van Verloren

Slimme slaven en knullige knechten

Door Ton Harmsen

De Romeinse komedie (waarvan Plautus en Terentius de belangrijkste auteurs zijn) beschikt over een vast arsenaal aan personages. De oude man (senex) is vaak  knorrig, vermogend en gierig. Zijn zoon is meestal onbezonnen, onstuimig en verliefd. Het arme meisje, de geliefde van de zoon, blijkt later een uitstekende schoondochter te zijn. De oude dokter stelt vaak een verkeerde diagnose, en de klaploper praat iedereen naar de mond die hem mee wil laten eten. De meest bijzondere rol is weggelegd voor de slaaf: in zijn optreden toont hij niet de minste serviliteit. Hij is intelligent en ad rem. In komedies over gedwarsboomde liefdes staat hij aan de kant van de zoon en lost hij diens moeilijkheden op door zijn brutale, sluwe en doortastende optreden.

Lees verder >>

De eerste LitLab-leesclubs staan online!

De LitLab leesclubs bieden een digitaal spelsysteem waarmee leerlingen in groepjes van 4 tot 6 kunnen discussiëren over een Nederlandstalige roman. Een virtueel kaartspel levert ze quiz- en discussievragen over de gelezen tekst. Leerlingen lezen de vragen van een smartphone of tablet. Momenteel zijn in samenspraak met docenten leesclubs opgericht voor zes recente romans, van Niña Weijers, Franca Treur, Hanna Bervoets, Koen Peeters, Murat Isik en Marjolijn van Heemstra. Dat aantal zal de komende maanden worden uitgebreid. Ook worden de leesclubs onderdeel van het lespakket dat voorbereidt op de Inktaap 2019. Lees verder >>

Middelnederlandse literatuur voor het onderwijs

Door Jan Uyttendaele

Deze bibliografie bevat een aantal tekstuitgaven van en websites over Middelnederlandse literatuur die bruikbaar zijn in het secundair/voortgezet onderwijs. Wetenschappelijke tekstedities zijn alleen opgenomen als ze ook een vertaling (hertaling) van de tekst in hedendaags Nederlands bevatten. Alle aanvullingen zijn welkom: jan.uyttendaele@gmail.com Lees verder >>

Reeks Nederlandse Dialectatlassen ook online raadpleegbaar

(Persbericht Dialectzinnen)

Kaart naar Van de Wijngaard, H. en R. Belemans (red.) (1997), Het dialectenboek 4. Nooit verloren werk. Terugblik op de Reeks Nederlandse Dialectatlassen (1925 -1982). SND, Groesbeek. p. 142.

De Reeks Nederlandse Dialectatlassen bevat meer dan een kwart miljoen dialectzinnen uit Nederland en Vlaanderen, die tussen 1923 en 1982 verzameld zijn op initiatief van de Gentse professor Blancquaert. De fonetische transcripties zijn nu digitaal beschikbaar gesteld door onderzoekers van de Universiteit Gent.

In de jaren 20 van de vorige eeuw vatte prof. E. Blancquaert van de Gentse Universiteit het plan op om 141 zinnetjes in het dialect te laten vertalen door goede dialectsprekers en nauwgezet fonetisch te (laten) noteren. Hij startte in zijn geboortestreek Klein-Brabant, maar geleidelijk aan werd het project uitgebreid tot heel Vlaanderen en later ook tot Nederland, met inbegrip van Friesland. E. Blancquaert en zijn latere opvolger Willem Pée maakten zelf vele transcripties. Ook wisten ze heel wat collega’s te overtuigen om mee te werken. De transcripties zijn sinds dit jaar digitaal beschikbaar via de website Dialectzinnen/. Lees verder >>

Online: Het pamflet Poëtae Heautontumorumenoi, Of, Penne-krygh, Tusschen de Reformateurs der Poëzy, en E.B.I.S.K.A.

In november 1670 verscheen het pamflet Poëtae Heautontumorumenoi, of, Penne-krygh tusschen de Reformateurs der Poëzy, en E.B.I.S.K.A. Er was toen al een jaar lang een felle polemiek gaande tussen een aantal Schouwburgregenten, aangevuld met auteurs van wie de toneelstukken op de Schouwburg in première gingen (E.B.I.S.K.A.), en het gezelschap dat onder het motto Nil Volentibus Arduum alternatieve bewerkingen van de op de Schouwburg opgevoerde stukken produceerde ten einde de wereld te laten zien hoe het beter kon (de Reformateurs). Het pamflet kwam uit ná de verschijning van het anonieme toneelstuk De Griekse Antigóne, met een door N.N ondertekend Bericht aan alle beminnaars der poëzy, waarin het beleid van de Schouwburgregenten wordt verdedigd. Ook bevatte deze uitgave een Nabericht op het Dichtkunstigh Onder zoek gestelt achter de nagerijmde Oroondates en Statira, ondertekend door E.B.I.S.K.A. Hierin gingen de auteurs, die zich achter deze letters verzamelden, in de aanval door op hun beurt fouten in het werk van Nil-auteurs aan te wijzen. Het pamflet verscheen echter vóór de verschijning van het Antwoordt op het Voor- en Nabericht, by de Antigone gevoegt door N.N. en E.B.I.S.K.A, dat in november 1670 verscheen. Hierin wijst Nil overigens ten onrechte Thomas Asselijn aan als de enige auteur die zich achter E.B.I.S.K.A. en N.N. verschuilt. Op dit antwoord van Nil wordt wel ingegaan in het in januari 1671 verschenen pamflet Nieuwe-Jaers-gift, aen Nil volentibus arduum, en E.B.I.S.K.A. Dit pamflet kan worden beschouwd als een vervolg op Poëtae Heautontumorumenoi, maar is zeker niet van dezelfde auteur. Lees verder >>

Instructiefilmpje voor LitLab

LitLab is een digitaal laboratorium voor literatuuronderzoek op de middelbare school. Door middel van digitale experimenten kunnen bovenbouwleerlingen proeven van academisch onderzoek naar de Nederlandse literatuur in brede zin: van Middelnederlandse verhalen tot hedendaagse popmuziek.

Deze korte instructiefilm voor leerlingen en docenten laat in 2 minuten zien hoe dat werkt, proefjes doen met Nederlandse literatuur. Een aantal leerlingen van het Leidsche Rijn College vertelt wat ze in de proeven leren en hoe ze het experimenteren met teksten vinden. Een docent beschrijft hoe LitLab leerlingen duidelijk maakt hoe relevant literatuur is voor de Nederlandse samenleving.

Nieuwe titels van DBNL

De dichter Pol de Mont vormde eind 19de eeuw en begin 20ste eeuw een stuwkracht voor de heropleving van de Vlaamse cultuur en introduceerde het symbolisme en het impressionisme in de Vlaamse poëzie. DBNL brengt drie dichtbundels van hem online die hier een belangrijke rol in hebben gespeeld: Claribella, Idyllen, en Loreley.

In 1989 verscheen de eerste grotere geschiedenis van de Surinaamse literatuur: Surinaamse schrijvers en dichters. Dit boek van Michiel van Kempen bevat onder meer 100 bio-bibliografische schrijversprofielen. Het werk vormt een mooie aanvulling op de gelijktijdig door dezelfde auteur uitgebrachte bloemlezing van Surinaamse verhalen, die al bij DBNL online staat. Lees verder >>

LitLab: nieuwe proef over slavernij

Op de site van LitLab.nl, het digitaal laboratorium waarin leerlingen onderzoek kunnen doen naar de Nederlandse literatuur, is sinds vandaag een nieuwe “proef” beschikbaar over slavernij. De leerlingen analyseren tekstfragmenten uit de periode 1630-1930 om te onderzoeken hoe er in Nederlandstalige literatuur werd geschreven over slavernij. Ze krijgen zo antwoord op vragen als: bestond er ongemak over slavernij in die periode, hoe werd het bestaan van slavernij indertijd verdedigd?

Het is een proef op niveau 3, geschikt voor leerlingen in de bovenbouw havo/vwo. De analyses worden gemaakt met behulp van de begrippen ‘discours’ en ‘de Ander’ die in de proef geïntroduceerd worden voordat leerlingen ermee gaan werken. Docenten kunnen desgewenst een antwoordmodel aanvragen. De proef kan in principe door leerlingen zelfstandig gemaakt worden, in circa 2 tot 3 lesuren. In de laatste stap wordt een aantal schrijfopdrachten aangereikt over zelfstandige onderzoekjes die de leerlingen uit kunnen voeren.

LitLab wordt ingericht door de Universiteit Utrecht, en biedt op dit moment al elf andere proeven aan (ook voor leerlingen in de onderbouw) en handreikingen voor het schrijven van een profielwerkstuk over Nederlandse literatuur. Voor meer informatie: info@litlab.nl.

Jaarboek ‘The Low Countries’ gaat digitaal en wil uw mening horen

(Redactie van The Low Countries)

Zopas is het jaarboek The Low Countries. Arts and Society in Flanders and the Netherlands verschenen, een uitgave van Ons Erfdeel vzw.

Het thema van dit 26ste nummer is: ‘About suffering they were never wrong, The old Masters’ – Dutch and Flemish Artists Around the Globe. Voor meer informatie, zie: www.onserfdeel.be.

Deze editie is de laatste op papier. Met fierheid en een zekere weemoed kijkt de redactie terug op zesentwintig delen. “Het is gezien. Het is niet onopgemerkt gebleven.”

Maar dit is geen afscheid. U kunt ons vanaf volgend jaar terugvinden op www.thelowcountries.eu, een online platform waar we met dezelfde passie en diepgang informatie, reflectie en commentaar zullen brengen  over de Lage Landen. Voor meer mensen. We hebben nog veel te zeggen.

In dat verband zijn we sterk geïnteresseerd in de mening van de lezers van Neerlandistiek over wat er op zon digitaal platform te vinden moet zijn. Wilt u onze vragenlijst invullen? U vindt ze via deze link Alvast veel dank voor uw bereidwillige medewerking,

 

Veldeke ontsluit archief Limburgstalige poëzie van Veldgewas

Schrijver en dichter Wim Kuipers startte zo’n zeven jaar geleden samen met collega-schrijver Har Sniekers met Veldgewas. Deze e-mailservice voor Limburgstalige poëzie kreeg door de jaren heen een schare aan vaste lezers en tientallen Limburgse dichters stuurden werk in. Inmiddels zijn vele honderden gedichten verzameld en rondgestuurd, zowel gedichten rondom bepaalde thema’s en actuele gebeurtenissen als heel persoonlijk werk. Tot een gedegen inventarisatie van al die poëzie was het tot nu toe niet gekomen. Dialectvereniging Veldeke Limburg heeft daarom in samenspraak met Wim Kuipers besloten al die gedichten te ordenen en op haar website te ontsluiten voor een breed lezerspubliek. Lees verder >>

Paris en Helene: Pieter Bernagie imiteert Hooft

Door Ton Harmsen

De titel van het treurspel dat Pieter Bernagie in 1685 schreef is al bijzonder: Helena van Troje, eigenlijk Helena van Sparta en nog preciezer Helena de dochter van Zeus en Leda, de vrouw die ab ovo geboren is, heet hier Helene. Bernagie zal het wel op z’n Frans uitgesproken hebben. In ieder geval was hij trots op zijn Paris en Helene: in zijn voorrede weerlegt hij de bekende kritiek op Frans-klassiek toneel dat het niet oorspronkelijk is. Dat is geen eis die men aan de literatuur kan stellen, tenzij men grote werken uit de wereldliteratuur af wil keuren: Lees verder >>

Nieuw jasje voor historische woordenboeken

De online historische woordenboeken van het Instituut voor de Nederlandse Taal zijn in een nieuw jasje gestoken. De applicatie ziet er niet alleen overzichtelijker uit maar is door technische aanpassingen ook vriendelijker in gebruik. Het is nu niet meer nodig om Adobe Flash te installeren.

In 2007 werd de onlineversie van het Woordenboek der Nederlandsche Taal gelanceerd. Een paar maanden later kwam het Vroegmiddelnederlands Woordenboek erbij en in 2009 zijn het Oudnederlands Woordenboek en het Middelnederlandsch Woordenboek toegevoegd. Alle historische woordenboeken samengevoegd in één portaal werden Geïntegreerde Taalbank(GTB) genoemd. In 2010 kwam er nog een aanvulling: het Woordenboek der Friese Taal.

Versie 2.0

Sinds de lancering in 2007 is de applicatie regelmatig geüpdatet, maar nog niet eerder zijn het uiterlijk en de achterliggende techniek zo grondig gewijzigd als nu. In de nieuwe versie is er maar één scherm waar met behulp van tabbladen gewisseld kan worden tussen bijvoorbeeld zoekopdracht en resultaat. De aangepaste kleuren geven een rustiger beeld en doordat Flash niet meer nodig is, kan de woordenboekapplicatie nu ook makkelijk gebruikt worden op computers en telefoons van Apple.

Profielwerkstuk Taalkunde: alle tools voor jouw profielwerkstuk!

Door Kristel Doreleijers

Een profielwerkstuk schrijven bij het vak Nederlands lijkt misschien niet de meest voor de hand liggende keuze. Want ‘Nederlands dat is toch spelling, zinsontleding en tekstverklaring?’ zullen veel leerlingen denken. En dat is jammer. Het bestuderen van de Nederlandse taal omvat immers veel meer. Als taalkundige bestudeer je een wezenlijk aspect van het menszijn. Hoe verwerven baby’s taal? En waarom kunnen dieren dit niet? Je draagt ook bij aan maatschappelijke vraagstukken. Is het verstandig dat ouders hun kinderen meertalig opvoeden? Leidt meertaligheid tot taalachterstanden of biedt een meertalig brein juist cognitieve voordelen? Door taalgebruik in de maatschappij te bestuderen, leer je bovendien meer over de sociale verhoudingen tussen (groepen) mensen. Hoe zetten sprekers taal in om hun sociale identiteit vorm te geven? Hoe kun je met taal laten zien dat je tot een bepaalde groep behoort, of juist niet? Kennis over taal is bovendien nuttig bij het formuleren van een goed taalbeleid. Is het verstandig en wenselijk dat het Engels in steeds meer domeinen van de samenleving de voertaal wordt? Hoe denken de overheid, de wetenschap, het onderwijs en de ‘gewone Nederlander’ hierover? Om dit soort vraagstukken en taal in brede zin onder de aandacht te brengen, heb ik www.profielwerkstuktaalkunde.nl ontwikkeld: een digitaal kennisplatform waar taalonderwijs en taalwetenschap elkaar ontmoeten. Lees verder >>

DBNL: Nieuwe titels van april

Deze maand verschijnt het prozadebuut van Felix Timmermans op DBNL. Schemeringen van de dood verscheen oorspronkelijk in 1910 en betekende voor de op dat moment jonge schrijver zijn grote doorbraak. Het boek bestaat uit zes mysterieuze, bijna spookachtige verhalen die aan Edgar Allen Poe doen denken. Dit in tegenstelling tot zijn latere klassieker Pallieter, die volgens M. Dupuis ‘eerder een lofzang op de levensvreugde’ is.

Willem Albert Bachienne werd geboren in 1712 en was behalve predikant goed thuis in de geografische wetenschap van zijn tijd. Zijn Beknopte beschryving nevens eene naauwkeurige afgezette kaart der Zeven Vereenigde Nederlanden uit 1793 is een geografisch werk dat een boeiende weergave biedt van Nederland, zoals we het vandaag niet meer kennen, en het territorium van België, dat toen nog opgericht moest worden. Lees verder >>

De historische bibliotheek van de KANTL wordt toegankelijk via Google Books.

De KANTL gaat samenwerkingsverbanden aan met de Universiteitsbibliotheek en het Letterenhuis. Op 10 april komt minister van cultuur Sven Gatz deze samenwerkingen bezegelen.

Tijdens een kort maar krachtig programma zal de KANTL een deel van haar archief aan het Letterenhuis overhandigen. Ook de overdracht van meer dan 3000 oude en kostbare drukken van de KANTL aan de Universiteitsbibliotheek wordt dan officieel gemaakt. Door deze samenwerking zullen de boeken uit de collectie van de KANTL voortaan ook online beschikbaar zijn via de samenwerking van de Universiteitsbibliotheek met Google Books

Na de officiële overdracht  wordt het publiek de gelegenheid geboden om een rondleiding te volgen doorheen het prachtige Academiegebouw. Vooraf inschrijven is daarvoor wel noodzakelijk. Lees verder >>

Op weg naar een lijst van gedigitaliseerde Middelnederlandse handschriften en drukken

Door Willem Kuiper

Naar aanleiding van het recente bericht over het Darmstadtse fragment van Vanden vos Reynaerde bereikte mij een tweet van Dirk Schoenaers, Universiteit Antwerpen, d.d. 29 maart, met deze inhoud:

Het zou – los van de vergankelijkheid van hyperlinks – handig zijn als al die kennis over digitale facsimiles van hss. of fragmenten met Mnl. (ook op minder verwachte plekken) ergens centraal werd bijgehouden (in de BNM-I?)

Het zal u niet verbazen dat ik het hier hartgrondig mee eens ben. Sterker nog, ik was er al aan begonnen door simpelweg links naar gedigitaliseerde handschriften en drukken te bookmarken en die onder Mijn Favorieten in aparte directories te verzamelen. Handig voor een individuele onderzoeker, maar onbereikbaar voor anderen. Het samenstellen en onderhouden van zo’n lijst van digitale facsimiles zou ik graag toevertrouwen aan de BNM, de DBNL of het zeer ambitieus opgezette Engelstalige database project Medieval Manuscripts in Dutch Collections (MMDC), dat gehost wordt door de KB Den Haag. Maar MMDC beperkt zich tot Nederland, terwijl onze handschriften overal liggen, en er wordt zo te zien al geruime tijd niet meer aan gewerkt. Als ‘wij’ zo’n lijst willen dan zit er niets anders op dan dat ‘wij’ hem zelf te maken. Lees verder >>

Voer voor vossejagers : Vanden vos Reynaerde fragment E (Darmstadt) nu online

Door Willem Kuiper

Het nare van fragmenten is dat je zo dolgraag het hele handschrift zou willen hebben, waarvan dit een fragment is. Het fijne van fragmenten is dat ze meestal ouder zijn dan het wél compleet bewaard gebleven handschrift. Als het om hele en halve bladen gaat dan laten fragmenten zich nog wel eens reconstrueren tot het boek waartoe ze behoorden, en kunnen zij een plaats in het stemma krijgen. Van Vanden vos Reynaerde zijn behalve twee complete handschriften, het Comburgse en het Dyckse handschrift, ook wat fragmenten bewaard gebleven, waarvan er één in mijn geheugen is blijven hangen. Het fragment D in de synoptische diplomatische editie van Hellinga, Zwolle 1952. Daar werd tijdens de Reynaert-colleges van Lulofs met filologische eerbied over gesproken, want die waren bijzonder.  Lees verder >>

Cornelis de Bie overtreft Cervantes… in absurdisme

Cervantes Los habladores

Door Ton Harmsen

Cervantes was populair in het Nederland van de zeventiende eeuw. Zijn Don Quichot en drie van zijn Novelas exemplares zijn herhaaldelijk voor het toneel bewerkt. Slechts één van zijn vele toneelstukken vond zijn weg naar de Nederlanden: Los habladores, een ‘entremés’ (een tussenspel, dat werd opgevoerd tussen de bedrijven van een ernstig spel). Het werd bewerkt door Cornelis de Bie in zijn klucht Roelandt de Clapper. De Bie, notaris te Lier, imiteerde wel vaker Spaans toneel, hij werkte naar stukken van Lope de Vega en van Don Agustín Moreto. Misschien was dat in de zuidelijke Nederlanden ook makkelijker dan boven de rivieren: in Brabant had je meer last van de Spanjaarden, maar ook meer contact. De Bie is vooral bekend als auteur van een schilderboek, Het gulden cabinet van de edel vry schilderconst (1662). Hij is een productief toneelschrijver, met 32 titels die bijna allemaal herdrukt zijn. Treurspelen, martelaarsspelen, blijspelen en kluchten. Lees verder >>

De vrijheydt op zijn plaats

Door Ton Harmsen

Ik hoor dat het niet gemakkelijk is oude boeken aan een bibliotheek te verkopen, of zelfs te schenken: een verzamelaar die een vroeg-achttiende-eeuwse Utrechtse druk (en nog wel iets heel bijzonders, een druk voor de Leidse en Haagse Schouwburgen, die normaal in Den Haag of in Leiden hun boeken uitgeven) aanbood aan de UB van Utrecht kreeg te horen dat men daar geen belangstelling voor had. Des te gelukkiger kunnen we zijn dat de bibliotheek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde, ondergebracht in de Universiteitsbibliotheek van Leiden, wel bereid is te bieden voor bijzondere boeken. Met giften van particulieren, legaten, en als het moet met acties van publieksfinanciering kunnen boeken die echt in een bibliotheek thuishoren door de Leidse conservatoren worden verworven. Een van de mooie aanwinsten van de laatste tijd is het handschrift (76 pagina’s, ca. 1786) van de opera De vrijheydt, die in Leiden speelt. Waar wordt dit document meer gekoesterd en bestudeerd dan aan de Witte Singel in Leiden!? Haec libertatis ergo!

Lees verder >>

Website Brederojaar 2018 in de lucht

Door Lia van Gemert

Haarlemse droge harten nu,
Komt toont hier wie gij zijt,
Wij Amsterdammers tarten u
Te drinken eens om strijd!

Op 23 augustus 2018 is het 400 jaar geleden dat de Amsterdamse dichter Gerard Adriaenszoon Bredero overleed. De man van de onbehouwen volkse typetjes en de hilarische tafereeltjes, maar ook van de bedroefde liefdesliedjes en de verstilde overdenkingen. De man ook van de thema’s van vandaag: immigratie, geld en hypocrisie. Bredero’s boodschap geldt nog altijd. Geniet van het leven, maar bedenk: het kan verkeeren!

Om activiteiten rond het 400ste sterfjaar te stimuleren is de Stichting Bredero 2018 opgericht. Op vrijdag 16 maart 2018 – Bredero’s geboortedag – is de website www.Bredero2018.nl officieel geopend. Lees verder >>

Antwerpse grappen uit de zeventiende eeuw

Door Ton Harmsen

Op 11 maart 2017 kocht Ilse Dewitte op een veiling in Brugge Den wet-steen des verstants van Richard Verstegen. Een klein boekje van 122 bladzijden, in 1620 gedrukt in Antwerpen door Guilliam Lesteens. Verstegen is een auteur van Gelderse afkomst, wiens familie naar Engeland was uitgeweken. Hij studeerde in Oxford, was goudsmid in Londen, raakte betrokken bij een godsdienstige affaire en vluchtte daarom rond 1586 naar Antwerpen. Hij is dus geen Zuid-Nederlander van afkomst, maar toen zijn Wet-steen verscheen al ongeveer 35 jaar in contact met de Antwerpse taal. Lees verder >>

De nieuwe titels DBNL van maart 2018

Met twaalf titels van de Nederlandse socioloog en politicoloog Bart Tromp (1944-2007) brengt DBNL deze maand een dwarsdoorsnede van zijn oeuvre online, van de vroege bundeling De samenleving als oplichterij tot de postume uitgave De loden bal van het socialisme uit 2012. De indertijd actuele uitgaven bieden nu een interessante weergave van het toenmalige tijdsbeeld.

De liefde in de vrouwenquestie geeft ons een kijkje in de eind negentiende-eeuwse denkbeelden over vrouwenemancipatie. De auteur, Anna de Savornin Lohman, schreef dit werk in 1898, nadat zij zich had teruggetrokken uit de organisatie van de Nationale Tentoonstelling van Vrouwenarbeid in datzelfde jaar. In de feministische discussie neemt zij een conservatieve plaats in: ze pleit weliswaar voor het belang van educatie voor vrouwen, maar geeft tegelijk mee dat de ‘ware’ bestemming voor de vrouw de liefde voor haar man en kinderen is. Lees verder >>

Nieuwe app helpt docenten die Nederlands als tweede taal doceren

(Persbericht Universiteit Utrecht)

21 februari is wereldwijd de Internationale Dag van de Moedertaal. Op deze dag vieren we samen met initiatiefnemer UNESCO taalkundige en culturele diversiteit en meertaligheid. Een mooie dag om stil te staan bij de app die op dit moment aan de Universiteit Utrecht ontwikkeld wordt: Moedertaal in het onderwijs Nederlands als Tweede Taal (MoedINT2). De app helpt docenten die Nederlands als tweede taal doceren. Lees verder >>