Categorie: video

Frank Willaert leest Lucebert

Luceberts gedicht “school der poëzie” komt voor in de bundel “apocrief/de analphabetische naam” die in 1952 bij De Bezige Bij verscheen. Dat is de eerste bundel die Lucebert schreef, maar het was niet zijn debuut. De Bezige Bij, aarzelde lang om de bundel uit te geven: de taal die erin gebezigd werd was zo ongebruikelijk, dan men zich afvroeg of het niet om het werk ging van een krankzinnige. .

Lees verder >>

Do animals speak? New research is urgent

Door Leonie Cornips

The aim of this video is to promote teaching and research in which humans and animals are considered as interconnected, problematising our Western ideas about the opposition between nature and culture. This is important since there is an increasing concern about the current human impact of a huge scale on ecosystems, all other sentient beings, global health like covid-19 and the planet. Investigating non-human animals as sentient co-beings instead of resources or commodities will improve our understanding of them, which is an essential but under-investigated element in the sustainability debate. Teaching and thinking about animals as sentient co-beings help to open up new ways to build relationships between humans and other animals. This research welcomes all insights around the globe because different cultures have different ways of thinking about how humans and animals relate to each other. Visit the website of the Center for AnimalHuman Studies for more information on this subject.

Een leesoffensief in de klas

Werk aan de winkel als het gaat om effectief leesonderwijs. Dat is wat de verschillende rapporten en ervaringen laten zien. Internationale onderzoeken laten zien dat Nederlandse leerlingen niet zo gemotiveerd zijn en op 15-jarige leeftijd eigenlijk zijn afgehaakt als het gaat om leesplezier. En een kwart van hen is onvoldoende leesvaardig. De Onderwijsraad lanceerde het rapport Lees! De Taalunie een actieplan Begrijpend lezen. In deze sessie bespreken we kort met elkaar wat de ingrediënten zijn van begrijpend lezen én wat bewezen effectieve aanpakken zijn in de klas. Wat werkt en wat niet? Wat weten we uit onderzoek én uit de praktijk?

Voor meer informatie over de researchED evenementen en sessies, ga naar Ontmoet een onderzoeker.

Ida Gerhardt: Sonnet voor mijn moeder

Door Frank Willaert

Ida Gerhardt zegt het zelf in het openingsvers van haar bundel Het levend monogram: zij heeft een donker boek geschreven. Dit geldt zeker voor de eerste afdeling ‘In memoriam matris’ waarin zij (de bundel dateert van 1955) terugkijkt op haar uiterst moeizame relatie met haar in 1934 gestorven moeder, of zoals zij het zelf zegt: waarin zij schrijft over de gruwelen van haar kinderjaren. De autobiografische inslag van deze bundel is onmiskenbaar. In een kale, glasheldere taal vertolkt zij daar de vreselijkste emoties. En tegelijk moet zij erkennen dat zij ook onmiskenbaar op haar moeder lijkt. Over die verstrengeling van verwantschap en vijandschap gaat het “Sonnet voor mijn moeder”.

Amsterdam vs. Rotterdam in de 18e eeuw

Tommie van Wanrooij doet na zijn BA Nederlandse Taal en Cultuur in Nijmegen een onderzoeksmaster Literary Studies. Hij schreef al zijn eerste wetenschappelijke artikel – over twee ‘stroomgedichten’ uit de achttiende-eeuw, waaruit blijkt dat men in Amsterdam zijn eigen centrale positie ook toen al vanzelfsprekend achtte, terwijl men daar in Rotterdam heel anders over dacht.

Nimma! is een serie korte video’s met neerlandici van de Radboud Universiteit. Meer info.

Het beste van Neerlandistiek-tv 2020

Door Marc van Oostendorp

2020 was het jaar van de doorbraak van de YouTube-neerlandistiek. Misschien had het iets te maken met covid-19, misschien stond het al langere tijd te gebeuren, in ieder geval hebben we nog nooit zoveel video’s gepubliceerd als dit jaar. Hieronder een selectie, voor de oudejaarsavond of de nieuwjaarsdag.

Een aantal video’s komen uit reeksen. Ik koos er dan steeds één uit die reeks, maar geef ook steeds een link naar de hele reeks. Ik geloof dat het overzicht hieronder al avondvullend is, maar het is dus makkelijk om het hele komende weekeinde neerlandistiek te bingen.

De video’s staan in alfabetische volgorde. Alle video’s die we dit jaar verzamelden in de YouTube-playlist Neerlandistiek-tv staat hier. Ik hoop overigens dat deze lijst meer collega’s kan inspireren tot het maken en uploaden van eigen filmpjes.

Lees verder >>

Liefde: de Beatrijs

De KB staat in het teken van Liefde en vriendschap. Ed van der Vlist, Conservator middeleeuwse handschriften, bespreekt speciaal voor dit thema drie iconische werken uit de collectie van de KB. Dit is de tweede video uit het drieluik en gaat over de Beatrijs.

Eén van de mooiste Nederlandse boeken uit de veertiende eeuw is van Brabantse oorsprong. Het begint met een tekst van Jan van Boendale en eindigt met een dichtwerk van Jacob van Maerlant. Daartussenin schuilt een kort Mariamirakel op rijm. Dat gaat over de non Beatrijs, die haar klooster verlaat om met haar jeugdliefde te kunnen zijn. Naar die tekst, dat in geen enkel ander handschrift voorkomt, heet dit boek ‘de Beatrijs’.

Op de website van de KB is nog veel meer te lezen over de Beatrijs en kun je het digitaal doorbladeren.

Hugo Claus, De moeder

In het gedenkwaardige jaar 1968 zat ik in het voorlaatste jaar van de middelbare school, een jaar dat toen nog de poësis mocht heten en waarin ons – zo komt het me nu voor in mijn herinnering die ongetwijfeld alles mooier maakt – de literatuur werd geopenbaard.. Ik herinner me hoe ik na een les waarin we een eindeloos lijkend en voor ons wat hoog gegrepen gedicht van (uitgerekend!) Hadewijch probeerden te begrijpen, mijn hand opstak en de leraar vroeg wanneer we nu eindelijk moderne poëzie zouden lezen, die van Claus bijvoorbeeld.

Lees verder >>

Frank Willaert leest Willem Frederik Hermans

Door Frank Willaert

Met De donkere kamer van Damokles (1958) van W.F. Hermans komen we in een inktzwarte wereld terecht, letterlijk zelfs want het verhaal speelt zich af tijdens de tweede wereldoorlog. Dreiging is er overal en niets is wat het lijkt. De grenzen tussen waarheid en leugen, schuld en onschuld, goed en kwaad zijn er opgeheven. Is het hoofdpersonage Henri Osewoudt een verzetsheld of een collaborateur? Handelt hij in opdracht van een dubbelganger of stelt hij zelf zijn daden? Zijn de mensen met wie hij in contact komt goed of slecht? Ook als je het boek hebt weggelegd blijven deze vragen door je hoofd spoken. Daarbij is de Donkere kamer een ongemeen spannend boek, dat je van de eerste tot de laatste bladzijde in de ban houdt.

In de korte passage die hier voorgelezen wordt, is Osewoudt opgenomen in een Haags ziekenhuis, nadat hij bij een ondervraging door de Gestapo flink is afgerost. Hoewel, volgens de dokter vallen zijn verwondingen best wel mee. En uit een ziekenhuis ontsnappen is volgens hem altijd makkelijker dan uit een politiebureau.