Categorie: geen categorie

Alle academische telwerkzaamheden ten spijt

Door Marc van Oostendorp

Een kenmerkende frase uit de nieuwste column van Elma Drayer in de Volkskrant, afgelopen zaterdag: “Alle academische telwerkzaamheden ten spijt, we leven écht niet meer in de jaren vijftig.”

Drayer heeft net het boek Dit is geen vrouwenboek gelezen waarin de literatuurwetenschapper Corina Koolen aan de hand van nauwkeurig onderzoek vaststelt dat op alle niveaus vrouwelijke auteurs minder eerlijke kansen krijgen dan mannelijke. Drayer weet daar niet meer tegenover te stellen dan het woord ‘significant’ suggestief tussen aanhalingstekens te zetten (“literair werk van vrouwen scoort bij lezers ‘significant’ lager”) en dus te melden dat alle onderzoek ten spijt de wereld er toch écht anders uitziet. “We leven écht niet meer in de jaren vijftig” – alsof dat is wat Koolen beweert.

Lees verder >>

Nieuwsbrievenarchief Neder-L opgenomen in Neerlandistiek

Op 21 juni 1992, lang voordat het internet gemeengoed werd, gebeurde er iets bijzonders in de neerlandistiek. Ben Salemans begon een nieuwsbulletin voor Neerlandici met de naam Neder-L. Je kon je erop abonneren via een mailinglist, waarna je meerdere keren per maand een bericht ontving met neerlandistische vragen, antwoorden en aankondigingen.

In 18 jaar tijd werden er 565 nieuwsbrieven verstuurd, waarin vele duizenden berichten stonden. Online was dit allemaal helaas niet meer terug te vinden, maar bewaard werd het wel, op het Meertens Instituut. De afgelopen maanden zijn ze stuk voor stuk  afgestoft, in de mal gegoten van deze Neerlandistiek-website en klaargezet, en vanaf vandaag zijn ze hier ook te lezen. Ze hebben de tag ‘Neder-L’ gekregen, en zijn daarmee makkelijk te vinden via de link neerlandistiek.nl/tag/neder-l/ (samen met een 15-tal stukjes die deze tag al hadden, die staan bovenaan die pagina). Het eerste Neder-L-bulletin staat hier: 9206.a (lees als: 1992, juni, aflevering a).

Lees verder >>

Gedicht: P.C. Boutens • Oud liedje

Oud liedje

– Ik hoorde uw zingen komen
Van over de stille kreek…
Wat hebt ge op den weg vernomen?:
Gij ziet tot sterven bleek…
           Ik dacht dat gij beminden
          Als dooven gingt en blinden –
          Gij zult uw lief niet vinden:
                    Hij is verreisd van hier.

– Wat treedt gij tusschen ons beiden
Gelijk de schim van een droom?
Ziet gij niet aan mijn zijde
Den jongen bruidegoom?
          Op stille morgenwegen
          Kwam mij zijn glimlach tegen…
          Wat is er u aan gelegen
                    Of wij verreizen van hier?

– Wil toch uw zingen staken;
Want zwijgen is u plicht:
Zijn vader en moeder waken
Waar hij verslagen ligt.
          Ten hoofdeinde en ten hielen
          Zijn bleeke knapen knielen
          Groetend de naakte ziele
                    Die is verreisd van hier.

– Wij gingen zoo kort tegader!
Het lied is nog niet uit…
Zeg gij zijn moeder en vader:
Hun zoon komt met zijn bruid…
          En wilt ge ons lied niet hooren,
          Stop met uw nijd uw ooren –
          Wij zingen als tevoren
                    Tot wij verreizen van hier!

P.C. Boutens (1870-1943)
uit: Carmina (1912)


Abonnees van Laurens Jz. Coster ontvangen iedere werkdag een gedicht per mail.

Een springveer tussen stuur, zadel en pedalen


Door Nico Keuning

Gerbrand Bakker zweert bij non-fictie en heeft de metafoor afgedankt. In Knecht, alleen, zijn tweede boek in de serie privé-domein, zegt hij: ‘Ik wil geen metaforen gebruiken omdat ik wil proberen heel precies te beschrijven wat het is en hoe het voelt.’ Dat is juist precies wat een goede metafoor doet, zoals blijkt uit De renner van Tim Krabbé, dat ik onlangs weer eens herlas na de zesde Tour-etappe van Le Teil naar jawel, Mont Aigoual: de berg uit De renner (1978).

Lees verder >>

Sonnettenkrans

Door Bas Jongenelen

Wat is de oudste Nederlandse sonnettenkrans? Sinds een paar maanden was dat de krans Eliza Laurillard in zijn bundel Bloemen en knoppen uit 1878. Maar Raymond Noë heeft een nieuwe gevonden die twee jaar ouder is. Hij is van H.Th. Boelen (die meestal publiceerde onder het pseudoniem N. Donker) en is uit 1876: Saffo-Fantasie. De krans is verschenen in de Noord- en Zuid-Nederlandsche Tooneel-almanak voor 1876, op de pagina’s 187-194.

Bij Aanzegging van Anna Enquist

????????????????????????????????????

Door Peter J.I. Flaton 

Ook in de wijk waar ik woon, raakt de traditie in onbruik maar zo nu en dan zie je hen nog langs de deuren gaan: buurtgenoten die de dood van een van hen en ons komen aankondigen en daarbij in de regel om een kleine bijdrage voor een bloemstukje vragen. ‘Aanzeggers’ heten ze en de titel van Anna Enquists gedicht in Neerlandistiek spoort daarmee, zij het dat de aanzegger hierin niet een buur is  maar een medisch specialist. 

Lees verder >>

Instinkertje, nadenkertje of rood sein

Door Marc Kregting

1.

Een paar maanden geleden bleek er in digitale literaire kringen ophef te zijn over het feit dat de Librisprijs was toegekend aan een witte man van middelbare leeftijd, terwijl Manon Uphoffs roman Vallen is als vliegen was genomineerd. Ik heb me daar als witte man van middelbare leeftijd toen over trachten te verbazen – willekeur dunkt me het fundament van het bestaan, en het ontgaat me waarom literatuur zich daaraan zou onttrekken.

Lees verder >>

Bredero op de Wallen

Door Lia van Gemert

Het was stil in Amsterdam afgelopen voorjaar. Niet het gebruikelijke gejakker en getoeter, niet het drukke straatgewoel – zelfs niet in de rosse buurt. De sfeer inspireerde Theatergroep De Kale om de dichter Bredero, die zijn hele leven hartje Amsterdam woonde, op te zoeken. De acteurs speelden ‘op de Wallen’ vijf korte scènes uit zijn Spaanschen Brabander: de vrolijke hoer Bleecke An, de volksjongen Robbeknol, de Antwerpse snoever Jerolimo Rodrigo, de koppelaarster Byateris en de doodgraver Floris Harmensz.

Met steun van Stichting Bredero 2018 werden de scènes verfilmd. Ze staan sinds begin juli op Youtube en zijn ook te vinden via https://www.theatergroepdekale.com/. De sterfdag van de dichter, 23 augustus 1618 – ook toen was het even stil in Amsterdam, is een goede gelegenheid om ze breder onder de aandacht te brengen.

Linguïstisch Miniatuurtje CLXX: In de clinch met sommigen

door Peter-Arno Coppen

Afgelopen week kwam ik weer eens terecht in de draaikolk van een spellingdiscussie. Je kunt jezelf met knoflook omhangen, de schemering mijden en je vingers in een afwerend kruisteken voor je uit houden, maar als taalkundige kun je dit kwaad nooit helemaal op een veilige afstand houden.

Het frustrerende van spellingdiscussies is dat mensen met alle geweld knopen willen doorhakken, en dat is strijdig met het hele idee van taalbeschouwing. Knopen moet je niet doorhakken, die moet je ontwarren. En als je dan meerdere eindjes overhoudt is dat eerder een gewenste uitslag dan een mislukking. Ook de gedachte dat er een didactisch probleem zou liggen in de noodzaak van reflectie of nadenken lijkt me een misvatting.

Lees verder >>

Afsluiting

Door Bas Jongenelen

Dit is mijn laatste vlog over literatuurgeschiedenis voor Neerlandistiek.nl. Het is echter niet mijn laatste vlog over literatuurgeschiedenis, ik zal regelmatig onregelmatig nieuwe vlogs maken en deze plaatsen in de afspeellijst: https://www.youtube.com/playlist?list=PL0vqnuEthW51OMerbtqQYZjaOO5Orhj9W . Als je je abonneert op mijn YouTube-kanaal, dan krijg je een bericht als ik een nieuw filmpje online heb gezet.

Bekijk de video op YouTube.