Categorie: tijdschriften

Nieuwe Parelduiker over Jeroen Brouwers, René Stoute, Alfred Kossmann en meer

Jeroen Brouwers en René Stoute: Vriendschap uit adoratie
Begin jaren tachtig stuurde René Stoute fanmail naar Jeroen Brouwers, die hij mateloos bewonderde. Het bleek dat Brouwers Stoutes debuut Op de rug van vuile zwanen, een bundel verhalen over het troosteloze en uitzichtloze leven van een junkie, gelezen had en zag in de tien jaar jongere debutant een talent. Er ontstond een innige en openhartige briefwisseling waarin ze elkaar troostten, informeerden en stimuleerden. Pas toen Stoute een geslachts-veranderende operatie onderging, werd de briefwisseling minder intensief. Brouwers zag Stoute nooit als vrouw, maar ging wel naar de crematie van Renate Stoute om afscheid te nemen van zijn ‘literaire zoon’.

Lees verder >>

Nieuw nummer ‘TNTL’ verschenen

Jaargang 136, 2020, nummer 2

Artikelen

Liesbeth Augustinus & Cora Cavirani-Pots, ‘Give it a try! Comparing constructions with Dutch proberen and Afrikaans probeer

Riet Schenkeveld-van der Dussen, ‘Cats’ Self-stryt een Arminiaanse tekst?’

Sarah Badwy & Yra van Dijk, ‘Het gruwelijke gezicht van de geschiedenis. De politieke betekenis van de allegorie bij Boeli van Leeuwen’

Lees verder >>

Nieuwe Mededelingen, nieuwe perspectieven

Over verdraagzaaamheid, dwarsheid, vrouwelijke seksualiteit, een molenaar en een Pruisisch lied

Onlangs zag het nieuwe nummer van de Mededelingen van de Stichting Jacob Campo Weyerman het licht, het eerste nummer van jaargang 43: ruim negentig bladzijden met bijzondere artikelen over Nederlandse en Duitse literatuur en de daarin beschreven levens. De artikelen reiken van de jeugd- en leerjaren van de in heel Europa befaamde Bernardus Nieuwentyt (1654-1718) tot het lievelingsverhaal van Multatuli. In het openingsartikel van Rietje van Vliet over ‘de molenaar van Sanssouci’, het verhaal waar Multatuli zo dol op was, komt de Verlichting als bron van inspiratie aan de orde.

Lees verder >>

Vooys 38.1 ‘Populaire cultuur’ is uit!

Door de beperkingen van het coronavirus heeft deze editie even op zich moeten laten wachten, maar we zijn blij dat-ie er nu eindelijk is: Vooys Populaire Cultuur. In deze editie kijkt Vooys vanuit verschillende kanten naar populaire cultuur: van Young adult-romans tot internationale fenomenen die makkelijker dan ooit door iedereen over de hele wereld te volgen zijn.

Het nummer trapt af met een artikel van Lars Bernaerts, hoogleraar moderne Nederlandse letterkunde. Hij bespreekt Jean Cocteaus La Voix humaine en Ramsey Nasrs De andere stem en gaat in op de rol van de stem en technologie. Vervolgens beargumenteert media- en communicatiewetenschapper Tonny Krijnen dat er, ondanks een vervaging in de grenzen, nog altijd een onderscheid bestaat tussen literatuur en televisie. Letterkundige Rudolph Glitz bespreekt in zijn artikel het computerspel Sid Meier’s Civilization en gaat in op de vraag of een computerspel behulpzaam kan zijn voor historisch onderzoek. Daarnaast geeft promovenda Aafje de Roest een historisch overzicht over hoe hiphop als discipline in Amerika en ook Nederland zijn intrede neemt.

Verder bevat dit nummer een interview met auteur Thomas Olde Heuvelt. Vooys sprak hem in zijn woonplaats Mook over vervagende, culturele grenzen en intertekstualiteit in zijn werk. In de rubriek ‘Verstand van Zaken’, geschreven door antropologe Irene Stengs, onderzoekt zij welke processen een rol spelen bij het populariseren van cultuur. Tot slot telt deze Vooys een drietal recensies.

Vandaag verschijnt De Gids 2020-3, een themanummer voor jongeren

De laatste decennia zijn de genres jeugdliteratuur en young adult ontstaan. Schrijvers hebben zich erin bekwaamd voor jongeren te schrijven en zorgen ervoor dat hun romans aansluiten bij de leefwereld van jongeren en bij thema’s die voor hen aan de orde zijn. De vraag is echter of die scheidslijn zo rigoureus getrokken moet worden. Waarom zouden verhalen, gedichten en essays niet zodanig geschreven kunnen worden dat ze voor jongeren én volwassenen interessant zijn? In de 183 jaar dat De Gids bestaat, heeft het tijdschrift zich uitsluitend tot volwassen lezers gericht. Dit nummer, met als thema ‘Waar wil je bij horen?’, brengt daarin verandering. Met verhalen van Maartje Wortel, Rob van Essen, Iduna Paalman, Sholeh Rezazadeh en Maria Barnas, een beeldverhaal van Ludwig Volbeda, poëzie van Albertina Soepboer, en essays van Arjen en Arthur Mulder en Daan Remmerts de Vries.

Lees verder >>

Oproep: Huldenummer Daniel Hugo, TN&A (2020-2)

Ter gelegenheid van zijn vijfenzestigste verjaardag wordt aan Daniel Hugo (1955) een huldenummer aangeboden van het tijdschrift TN&A. Hugo is behalve een dichter in het Afrikaans, met meer dan vijftien dichtbundels, bloemlezer, literatuurcriticus en vertaler uit het Nederlands en het Engels. Meer dan vijftig titels vertaalde hij uit de Nederlandstalige literatuur (proza en poëzie), onder anderen Herman de Coninck, Stefan Hertmans, Gerrit Komrij, Tom Lanoye, Harry Mulisch, Adriaan van Dis, Miriam Van hee en Dimitri Verhulst. Recent verscheen Die verdriet van België (Protea Boekhuis) van Hugo Claus. Hugo behaalde aan de Universiteit van die Vrystaat in 1989 de doctorstitel met het proefschrift Die digter en sy middele: ’n Ondersoek na die vernufpoësie in Afrikaans. In 2018 was hij “vertaler op campus” aan de Universiteit Gent. Hij ontving in 2015 en 2017 de prestigieuze SA Akademieprijs voor vertaling (Sprakeloos van Tom Lanoye en Oorlog en terpentijn van Stefan Hertmans). Zijn stem is al vier decennia goed hoorbaar in de Afrikaanse letteren.

Lees verder >>

Publication of the Special Issue ‘Transnational Trajectories of Dutch Literature’

Project CODL Eastbound (a cooperation of Huygens ING/KU Leuven/ELTE Budapest)

Contact: ton.van.kalmthout@huygens.knaw.nl

Dutch-language literature often has a wider distribution than is generally assumed, partly thanks to translations and adaptations. The international peer reviewed journal Dutch Crossing has published a new issue (nr. 2 of vol. 44, 2020), dealing with the transnational circulation of this literature. The seven articles in the issue investigate the dynamics of a minor European literature exporting to other (minor and major) European literatures and new cultural contexts. The introductory paper discusses recent theories concerning the phenomenon of world literature and its connection with translation. The issue is an outcome of the Eastbound project, supported by the Netherlands Organization for Scientific Research (NWO) and by the Research Foundation – Flanders (FWO). 

The entire issue is available in Open Access: https://www.tandfonline.com/toc/ydtc20/44/2

Lees verder >>

Nieuw nummer ‘Spiegel der Letteren’ verschenen

Jaargang 61, 2019, nummer 3


Artikelen

Lars Bernaerts en Siebe Bluijs, ‘Waar hoort het hoorspel? Over de plaats van het Nederlandstalige hoorspel in oeuvres, poëtica’s en literatuurgeschiedenis’

Hans van Stralen, ‘Huize Warmond. Over de rol van het huis in de poëzie van Ellen Warmond’

In margine

Mike Kestemont en Folgert Karsdorp, ‘Het Atlantis van de Middelnederlandse ridderepiek. Een schatting van het tekstverlies met methodes uit de ecodiversiteit’

Boekbeoordelingen

An Faems over Cornelis van der Haven en Jürgen Pieters (red.), Lyric Address in Dutch Literature, 1250-1800

Kris Steyaert over Lucien Custers, Alleen in de wervelende wereld. Het leven van Johan Andreas dèr Mouw en over Johan Andreas dèr Mouw (Adwaita), Mijn taalorkest. Een ruime keuze uit ‘Brahman’

Hans Anten over Annemiek Recourt, Moralist van de ontrouw. Jan Greshoff (1888-1971)

Fabian R.W. Stolk over Ryanne Keltjens, Boekenvrienden. Bemiddelende kritiek in Nederlandse publiekstijdschriften in het interbellum

Sandra van Voorst over Nico Laan, Medemakers. Sociologie van literatuur en andere kunsten

Zie voor meer informatie Spiegel der Letteren

Literair tijdschrift De Gids maakt voor het eerst een nummer voor jongeren – én volwassenen

Literair tijdschrift De Gids bestaat alweer 183 jaar. Het is daarmee het best gelezen én het oudste literaire tijdschrift van Nederland. Ondanks onze rijke geschiedenis, publiceerden we nooit eerder een themanummer met verhalen, essays en poëzie voor jongeren. Daarom verschijnt op 18 juni De Gids 2020/3: Waar wil je bij horen?, met bijdragen van o.m. Rob van Essen, Maartje Wortel, Daan Remmerts de Vries, Sholeh Rezazadeh, en een graphic short story van Ludwig Volbeda.

We vinden het belangrijk dat dit nummer bij de doelgroep van 12- t/m 18-jarigen terechtkomt. Daarom hebben we meerdere acties opgezet:

Lees verder >>

Verschenen: De Parelduiker 2020/2

Waldie van Eck: een literaire groupie?

Een ‘literaire groupie’ werd ze wel genoemd of een ‘literair angehauchte’ bibliothecaresse. Voor Hanny Michaelis was ze een ‘rivale’ in de liefde. Waldie van Eck (1898-1968) duikt af en toe op in de voetnoten van de literatuurgeschiedenis. Ze had een korte relatie met de Amerikaanse schrijver Sherwood Anderson, van wie ze een roman vertaalde, chaperonneerde Slauerhoff naar het beruchte Midzomerfeest van 1925 en maakte graag met Nescio een praatje. Maar wie was deze extraverte vrouw met een flinke neiging tot bewieroking? Hein Aalders schetst een portret van deze literaire bemiddelaar.

Lees verder >>

Nieuw nummer de lage landen

Maandag 18 mei verschijnt het nieuwe nummer van de lage landen. Naast een exclusieve voorpublicatie van de briefwisseling tussen Joke Van Caesbroeck en Christophe Vekeman uit het boek De Afstand lees je onder meer waarom het verzet in België meer aandacht verdient, hoe dekolonisering haar doel voorbij dreigt te schieten en waarom de Nederlandse gebarentaal verschilt van de Vlaamse.

Neem nu een abonnement op de lage landen. Surf naar onze website en kies voor een combi, digitaal of papieren jaarabonnement. Of vraag eenmalig een proefnummer aan.

Het nieuwe nummer kun je hier bekijken.

Pas verschenen: Internationale Neerlandistiek (58) 1

Inmiddels is hij al op enkele deurmatten gevallen: het eerste nummer van Internationale Neerlandistiek van deze jaargang. Het papieren tijdschrift wordt momenteel bij de abonnees wereldwijd afgeleverd en is daarnaast in Open Access te raadplegen.

Deze zeer diverse aflevering wordt geopend door Carel Jansen met een oproep om mee te denken over toekomstig beleid inzake de rol van het Nederlands in het hoger onderwijs. Daarop volgt een artikel van de hand van Nicoline van der Sijs, waarin ze onderzoekt in hoeverre Nederlanders en Vlamingen na emigratie vasthouden aan de Nederlandse taal en cultuur. Daarnaast vind je een bijdrage van Paola Gentile waarin zij de rol van literair vertalers in de selectie, receptie en sturing in het beeldvormingsproces van Nederlandstalige fictie vertaald in het Italiaans analyseert. Verder geeft Nele Rampart in haar kroniek over Nederlands als vreemde taal een overzicht van de literatuur op het gebied van taalverwerving en woordenschat. Ten slotte is er een zestal boekbesprekingen opgenomen.

Bij vragen of opmerkingen over dit nummer is de redactie te bereiken via in@ivn.nu.

Nieuw nummer Nederlandse Boekengids gratis online

(Bericht redactie Nederlandse Boekengids)

Afgelopen woensdag bezorgde onze drukker me per koerier thuis een doos met het nieuwe nummer van de Boekengids, de dag ervoor in Diemen van de pers gerold. In normaler tijden zou de redactie het nieuwe nummer op onze vaste redactiewoensdag in het Amsterdamse Maagdenhuis gezamenlijk in ontvangst hebben genomen, om het meteen gretig door te bladeren en te bespreken. Maar in het redactielokaal is het stil – op het fluisteren van de catalogi, boeken en oude nummers van TLS, LRB en NYRB na. De redactie zit, net als velen van u, thuis en werkt en vergadert virtueel. Eigenlijk heel vreemd, dat er dan opeens toch weer een papieren nummer blijkt te bestaan.

Lees verder >>

Een goudmijn in de Kunstberg

Door Ton Harmsen

Het is de droom van iedere onderzoeker: spectaculair materiaal vinden dat nog door niemand bekeken is. Wat de zeventiende-eeuwse Nederlandse letterkunde aangaat is dat niet eens zo moeilijk, maar als je een hele stapel toneelstukken vindt die nergens beschreven zijn is dat toch een groot feest.

Onlangs verscheen in de Koninklijke Bibliotheek Brussel, op de Kunstberg, de jongste aflevering van In monte artium. Dat tijdschrift, een schat aan artikelen over het rijke bezit van de Bibliothèque Royale de Bruxelles, is te koop bij Uitgeverij Brepols en in de winkel van de KBB, en bovendien stelt Brepols het via het internet in pdf-vorm aan iedereen kosteloos beschikbaar. Het veelzijdige jongste nummer staat vol met lezenswaardige artikelen; Michiel Verweij bespreekt vijftiende-eeuwse privécollecties die in de KB-Brussel terecht zijn gekomen, vanuit de vraag of zij nog laat-middeleeuws of reeds vroeg-humanistisch zijn. Voor neerlandici bijzonder relevant is de beschouwing van Johanna Ferket en Bram Caers over de toneelmanuscripten in de KB-Brussel. Ferket (Universiteit Antwerpen) is specialist op het gebied van toneelliteratuur, zij publiceerde onder andere over maatschappijkritiek in zeventiende-eeuwse kluchten. Caers (Universiteit Leiden) is codicoloog, hij doet onderzoek naar zestiende-eeuwse manuscripten over politieke gebeurtenissen.

Lees verder >>

Nu verschenen: De Gids 2020/1 over geesten

Het nieuwe nummer van literair tijdschrift De Gids gaat overgeesten. Want geesten bestaan niet… behalve in literatuur, beeldende kunst, film, poëzie, het gekkenhuis, religie, technologie, bij exotische volkeren en de commerciële omroepen met hun mediamediums en call-influisteraars. Wij Nederlanders zijn nuchter. Helder. Maar over onze tijd wordt steeds vaker verkondigd dat die opnieuw duister is. Op het vlak van technologie, politiek en economie is meer en meer vaag, onzeker, onverlicht. In boeken, films, games, performances en rituelen treden allerlei geesten op die miskenden, onderdrukten en onzichtbaar gemaakten een stem geven. 

Lees verder >>

Het Louis Paul Boon-nummer van De Parelduiker komt eraan!

Aan de vooravond van de Boekenweek verschijnt de nieuwe Parelduiker die helemaal gewijd is aan Louis Paul Boon, ook wel de Vlaamse Multatuli genoemd, de man die ons een geweten wilde schoppen. De Parelduiker ging op zoek naar een antwoord op de vraag of Louis Paul Boon nog wel voldoet aan het imago van rebel en dwarsligger. Duidelijk werd in ieder geval dat er vraagtekens te zetten zijn bij zijn rebelse imago. Uit brieven blijkt dat Boon in zijn tienerjaren eerder een zoekende toeschouwer was, die een antwoord probeerde te vinden op de grote levensvragen. 

Lees verder >>

Twee nieuwe bijdragen in het online Tijdschrift Over Taal:

Afstandstolken binnen de Gentse wijkgezondheidscentra: een nog onontgonnen taalterrein (door Noa De Sutter en Céline Van De Walle)

“Zo goed als iedereen ging al eens op consultatie bij de huisarts. Of het nu om een verkoudheid, een wonde of een aanhoudende oogontsteking gaat, meestal kun je vrij goed onder woorden brengen wat er precies aan de hand is. Dat is niet voor iedereen zo. Meer dan ooit loopt een gesprek tussen dokter en patiënt vast  omdat hun moedertaal verschilt. Een alomtegenwoordig scenario dat menig arts bekend in de oren zal klinken. Maar wat doe je wanneer jouw talenkennis tekortschiet om een juiste diagnose te stellen, om diezelfde diagnose over te brengen en om ervoor te zorgen dat de behandeling correct opgevolgd wordt? In dergelijke taalkundig precaire situaties wordt het best de hulp van een tolk ingeroepen. Maar livetolken zijn niet altijd beschikbaar en bovendien is de arts gebonden aan een strak tijdsschema. Misschien kan de afstandstolk hier een redder in nood zijn. “

Lees verder >>

Verschenen: Indische Letteren, 34ste jaargang, nummer 4, december 2019.

In de laatste week van 2019 is het vierde nummer uit de 34ste jaargang Indische Letteren verschenen, het tijdschrift van de Werkgroep Indisch-Nederlandse Letterkunde van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde. Het is wederom een gevarieerd nummer geworden, met een viertal bijdragen. Het tijdschrift opent met een artikel van Siegfried Huigen. Hij buigt zich over het verslag dat dat Francois Valentyn schreef over de Javaanse veldtocht van 1706. Dit stuk wordt gevolgd door een bijdrage van Dirk Hulst, die een nieuw licht werpt op het toneel van de achttiende eeuw in Batavia en de Republiek.

Lees verder >>

Nieuw in Trefwoord: twee bijdragen over het Oudfries

In juni van dit jaar werd het 10de International Congress of Historical Lexicography and Lexicology gehouden in Leeuwarden. Twee presentaties gingen over woordenboekprojecten buiten Friesland waarin ook Oudfries woordmateriaal beschreven wordt. Deze bijdragen zijn nu in vertaling opgenomen in Trefwoord, het digitale tijdschrift voor de lexicografie.

Andreas Deutsch, Oudfriese termen in het Deutsches Rechtswörterbuch. De meertalige benadering van het woordenboek van historiscse juridische termen.

Tanneke Schoonheim, Oudfries en Oudnederlands, twee verwante talen in één woordenboek.

Verschenen: Parelduiker 24/5 Camus in Nederland

Albert Camus in Nederland 

65 jaar geleden, in oktober 1954, kwam Albert Camus naar Nederland. Hij was door de Haagse Boekhandelaars Vereeniging gevraagd een lezing te houden. Voor het eerst verschijnt er een zo volledig mogelijke reconstructie van de enige keer dat Camus ons land bezocht, met gebruik van bekende en vooral nog onbekende brieven, foto’s en getuigenissen. Met name de briefwisseling van Camus met actrice María Casares en de meer dan driehonderd documenten van de boekhandelaarsvereniging uit het Haags Gemeentearchief. De reconstructie laat als het ware een blauwdruk zien voor de compositie van Camus’ roman La Chute (De Val), die zich in Amsterdam afspeelt.

Lees verder >>