Categoriearchief: taalkunde

Ga lekker zitten

Peter Dekker & Laura van Eerten “U hebt bezoek. Hoe nodigt u hem of haar uit om te gaan zitten? Kom binnen en … .” Dit was één van de vragen uit het onderzoek naar taalvariatie op ons crowdsourcingplatform Taalradar. … Lees verder

Geplaatst in lexikografie, taalkunde | Getagged , , , , , | 3 Reacties

De geit heeft last van z’n/d’r uier: horen dieren bij de mensen of bij de dingen?

Door Henk Wolf Ik vermoed dat vrijwel alle Nederlandstaligen naar Mark Rutte verwijzen met de voornaamwoorden hij, ie, hem, ‘m, zijn, z’n. En ik vermoed ook dat zo goed als al die Nederlandstaligen naar Angela Merkel verwijzen met de voornaamwoorden … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , , | 10 Reacties

Sik, soekie, noede: een gat in het Standaardnederlands

Door Henk Wolf Van Schiermonnikoog tot Poperinge delen mensen een standaardtaal waarin ze vrijwel dezelfde woorden gebruiken, bijvoorbeeld: brood, straat, rotzak, mispunt, groen, wit, veertien, achtendertig, combineren en zwemmen. Wie op Schier is opgegroeid, kan door die gemeenschappelijke taal zonder … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , , , , | 2 Reacties

In dit ons land

Door Henk Wolf Het Nederlands is ergens in de twintigste eeuw een grammaticale mogelijkheid kwijtgeraakt. Hieronder wordt die geïllustreerd: “We hebben in dit ons Dichtwerkje, dat reedts voor die tyt afgedrukt was, met de Opdragt deszelfs, onder anderen, hartelyk gewenscht, dat …” … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , , , | 7 Reacties

Het meisje die jarig is en mijn broer, dat een vrolijke prater is

Door Henk Wolf Het meisje is grammaticaal onzijdig en biologisch vrouwelijk. Die twee soorten geslachten vechten steeds om voorrang in de grammatica. Bij de persoonlijke voornaamwoorden wint het vrouwelijke. Van de volgende zinnen is de bovenste verreweg het gewoonst: Het … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , , , | Één reactie

Als je voltooide deelwoorden te kort zijn

Door Henk Wolf Friezen zijn ongelukkig met hun voltooide deelwoorden. Voor hun gevoel zijn die te kort en kun je er daardoor te weinig mee doen. Het is dan ook geen wonder dat die Friese voltooide deelwoorden stilletjes iets langer … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , , | Één reactie

Is het mooi of is het mooi!

Nultaal (22) Door Jan Renkema Zonder nul is er geen wiskunde. Zonder niets is er geen communicatie. Want niets in taal is niet niets, maar iets. In deze serie een verkenning van onder meer: de stilte, de spatie, de betekenis … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , | Een reactie plaatsen

Ze vonden haar een eindje verderop liggen

Door Henk Wolf Ze zag [de dode begraven worden]. We horen [de doofstomme beul haar neus breken], Iedereen hoorde [het hard waaien]. Ik vind [het hier stinken]. Hij voelde [een vuist vlak langs zijn oor suizen]. De bovenstaande zinnen laten … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged , , , | 4 Reacties

Distantiëring

Door Henk Wolf Van de week kreeg ik een vraag van een Vlaamse collega over het verschijnsel distantiëring. In het Friese taalwereldje is dat een begrip, maar daarbuiten is het ook bij taalkundigen lang niet altijd bekend. Daarom is het … Lees verder

Geplaatst in column, taalbeheersing, taalkunde | Getagged , | Één reactie

Driewerff Leiden

Er zijn maar weinig steden met een drievuldige oorsprong. Leiden is er zo een. In de Goederenlijst van de Utrechtse Sint Maartenskerk, uit de tiende eeuw, staan in de buurt van het huidige Leiden maar liefst drie villa’s (‘nederzettingen’) met … Lees verder

Geplaatst in taalkunde | Getagged , , | Een reactie plaatsen