Categorie: audio

Taal voor de leuk: de podcast

Door Marc van Oostendorp

Het is een schande dat Paulien Cornelisse nooit een prijs heeft gekregen van de Nederlandse taalkundigen voor de manier waarop zij steeds weer laat zien hoe interessant het leven is als je je verwondert over taal in plaats van er almaar over te mopperen.

Wat we tot die tijd in ieder geval kunnen doen: stemmen op haar boek Taal voor de leuk, die genomineerd is voor de NS-publieksprijs.

Lees verder >>

Debat ‘Spraakmakend Nederlands?’: Hoe maken we het Nederlands relevanter dan ooit?

Hoe maken we het Nederlands relevanter dan ooit? Wat zijn de valkuilen, en vooral, wat zijn de mogelijkheden? Daarover vond een debat plaats op 10 oktober in Humanity House in Den Haag.

Aan tafel zaten taalkundige Marc van Oostendorp, vertaalster Els Snick en Henriëtte Louwerse, docent Nederlandse taal en voorzitter van de Internationale Vereniging voor Neerlandistiek.

Moderator van dienst was Tomas Vanheste, journalist en adjunct-hoofdredacteur van Ons Erfdeel/de lage landen.

(Beluister deze discussie via SoundCloud)

Uit mijn hoofd: Tomas Lieske, De kindertijd van Robespierre

Door Marc van Oostendorp

Wie is er aan het woord in de bundel Keto Stiefcommando van Tomas Lieske? In de meeste gedichten zijn dat minstens drie verschillende stemmen tegelijk. De bundel is namelijk een verhaal over een groep vuilnismannen, meest van Afrikaanse afkomst, in de Parijse buurt die besluiten een aantal dode (of verzonnen) helden uit de westerse cultuur te adopteren en gedichten te schrijven over de kindertijd van die helden.

Omdat in die gedichten de held – in dit gedicht Robespierre – in de ik-vorm aan het woord is, klinkt de stem van, in dit geval, Robespierre. Omdat het gedicht geschreven heet te zijn door een Parijse vuilnismannen, klinkt de stem van die vuilnismannen. Omdat er op de omslag van de bundel Tomas Lieske staat, klinkt ook de stem van Tomas Lieske. En dat allemaal tegelijkertijd.

Kun je nagaan wat er gebeurt als nog weer iemand anders zo’n gedicht voordraagt. En het dan door een stuk software haalt die die voordracht automatisch omzet van een rap: komen er ineens nog twee lagen bij. (Waardoor het geheel misschien af en toe onbegrijpelijk of minstens onvertaalbaar wordt, maar dat hoort erbij.)

Jonathas ende Rosafiere – Aflevering 4

Hoe het met Jonathas en Rosafiere afloopt, kan je beluisteren in de vierde en tevens laatste aflevering van dit hoorspel, gemaakt door Antwerpse studenten Nederlands.


Met:
Hubert Meeus als Jonathas
Valerie Rousseau als Rosafiere
Nina Moortgat als Eglantien
Eric van der Ven als jongeling
Eric van der Ven als tuinman
Charlotte Ferket als Maria
Mariet Heutz als kloosterling
Emma van Loock als kloosterling
Jana Verhulst als kloosterling
Frank Willaert als verteller

Alle afleveringen

Jonathas ende Rosafiere – Aflevering 3

‘Jonathas ende Rosafiere’ is een Middelnederlands verhaal op rijm dat vermoedelijk tussen de 14e en 16e eeuw in Vlaanderen ontstond. Er hangt veel mysterie rond de tekst, want er zijn slechts vijf fragmenten van overgeleverd… En met die fragmenten gingen Antwerpse studenten aan de slag! Vandaag aflevering 3.

Hubert Meeus als Jonathas
Valerie Rousseau als Rosafiere
Nina Moortgat als Eglantien
Eric van der Ven als abdis
Remco Sleiderink als vader van Rosafiere
Eric van der Ven als duivel
Frank Willaert als verteller

Jonathas ende Rosafiere (2)

‘Jonathas ende Rosafiere’ is een Middelnederlands verhaal op rijm dat vermoedelijk tussen de 14e en 16e eeuw in Vlaanderen ontstond. Er hangt veel mysterie rond de tekst, want er zijn slechts vijf fragmenten van overgeleverd… En met die fragmenten gingen Antwerpse studenten aan de slag! Vandaag aflevering 2.

Hubert Meeus als Jonathas
Valerie Rousseau als Rosafiere
Nina Moortgat als Eglantien
Frank Willaert als verteller

Jonathas ende Rosafiere – Aflevering 1

‘Jonathas ende Rosafiere’ is een Middelnederlands verhaal op rijm dat vermoedelijk tussen de 14e en 16e eeuw in Vlaanderen ontstond. Er hangt veel mysterie rond de tekst, want er zijn slechts vijf fragmenten van overgeleverd… En met die fragmenten gingen wij aan de slag!

Ons doel: dit spannende en mysterieuze middeleeuwse verhaal een tweede leven geven als dynamisch hoorspel onder het motto ‘Middelnederlands voor iedereen’.

Onze missie: de bevreemdende, onvoorwaardelijke gehoorzaamheid aan God en aan de ouders eens tegen het licht houden. In een #metoo-tijdperk doet deze onderdanigheid zeker de wenkbrauwen fronsen.

Lees verder >>

Prof. Jac. van Ginneken SJ zegt middenklinkers en zingt ‘In ’t bronsgroen eikenhout’

Door Marc van Oostendorp

Jac. van Ginneken. Bron: Wikimedia

Bovenstaande opname is een van de vele uit de rijke audio-archieven van het Meertens Instituut. De oorspronkelijke opname komt van het Fonetisch Instituut van de Universiteit van Amsterdam.

Als de archieven juist zijn, hoor je hier Jac. van Ginneken (1877-1945), de roemruchte eerste hoogleraar Nederlands van de Katholieke Universiteit Nijmegen. Hij spreekt de klinkers aa-ee-oo-ie-oe in verschillende omgevingen in: los, voor een n, voor een m, enzovoort.  Lees verder >>

Louise Kaiser zingt ‘A’. Een miniatuurconcert van Louise Kaiser.

Door Elise ’t Hart

In het audio archief van het Meertens Instituut zit een grote hoeveelheid bijzondere opnames van Louise Kaiser. Een deel van deze collectie is opgenomen op wasrollen. Steeds wanneer Kaiser een opname startte op wasrol, zong ze een ‘A’. Ik heb de ‘A’s verzameld en achter elkaar geplakt, een miniatuurconcert is het resultaat.

Louise Kaiser (1891-1973) was de eerste vrouwelijke lector van de UvA. Kaiser geldt als een pionier in de fonetiek. In haar onderzoeksmethoden was zij haar tijd vooruit. Zo experimenteerde zij met geluidsapparatuur en maakte zij als eerste in haar vakgebied gebruik van grote aantallen proefpersonen.

(Beluister deze opname op SoundCloud)

Nieuwe podcast: Publieke Verzen

In de podcast Publieke verzen blikt Dichter des Vaderlands Ester Naomi Perquin samen met Marc van Oostendorp terug op haar termijn. Over gedichten in opdracht, verschillende soorten wij, verwarde poëzielezers en een nachtdienst met de politie.

Deze podcast is gemaakt in de Koninklijke Bibliotheek.
Productie: Folkert Coehoorn, Podcastnetwerk

Podcast over de oerpremière van Gijsbreght van Aemstel in de Amsterdamse Schouwburg

21 januari 1638. Het is alweer bijna drie weken geleden en het zoemt rond in Amsterdam: ben je al in die nieuwe Schouwburg geweest, heb je dat stuk van Vondel gezien? Het loopt storm! Na alle reuring vooraf over ongewenste roomse taferelen zijn er toch geen rellen uitgebroken. Integendeel: de reacties zijn enthousiast. Er wordt gezegd dat het stadsbestuur deze week eindelijk zal komen kijken, nu de kust veilig is. Ze kunnen moeilijk nog langer wegblijven!

In de podcast Gijsbreght van Aemstel – De Nieuwjaarsduik nemen Mathijs Deen, Imre Besanger, Frans Blom, Lia van Gemert en Sanne Hermans je in een half uur mee naar de opening van de Schouwburg aan de Keizersgracht op 3 januari 1638. Luister mee via Spotify of Podbean.