religieus / spiritueel

Verwarwoordenboek Vervolg (160)

Door Jan Renkema

In het Verwarwoordenboek worden zo’n 500 woordparen behandeld met vaak onduidelijke verschillen: afgunst-jaloezie, bloot-naakt, geliefd-populair, plaats-plek, enz. Talrijke lezers hebben woordparen aangedragen met het verzoek om ook die te behandelen. Vandaar deze wekelijkse rubriek.

Mocht u ook een ‘verwarpaar’ behandeld willen zien, plaats dan een reactie onder deze rubriek. Kijkt u dan wel even op de website om te zien of de woorden al zijn opgenomen.

religieus / spiritueel

Er is een klein betekenisverschil.

religieus         horend bij een religie, godsdienstig, gelovig

  • Eerst kwam zij nooit in een kerk, maar op latere leeftijd werd ze heel religieus.
  • Geloof je nou echt dat die acties zijn ingegeven door religieus fanatisme?

spiritueel       gericht op het geestelijke of het bovennatuurlijke

  • Hij kreeg zijn spirituele vorming in een klooster van de benedictijnen.
  • Ik krijg zo’n hekel aan dat spirituele gedoe met aura’s en chakra’s.

Het onderscheid tussen religie en godsdienst is al behandeld in het Verwarwoordenboek. Zie hier. Er bestaat overigens ook een subtiel verschil tussen gelovig en godsdienstig. Als je gelovig bent, geloof je in een God, maar met godsdienstig zeg je ook dat je tot een bepaalde godsdienst behoort.

Vaak gaat religieus samen met ‘kerkelijk’, maar dat hoeft niet. En bij spiritueel is de band met ‘kerkelijk’ nog losser. Het gaat bij de verschillen tussen religieus en spiritueel om twee aspecten. 1. Spiritueel is breder dan religieus. Iemand die zich bezighoudt met reiki of tarot of het omarmen van bomen, kan zich ook spiritueel noemen. 2. Spiritueel is meer individueel en op ervaring gericht, meer op basis van een ‘interne bron’. Iemand die zich religieus noemt kan ook bedoelen dat hij wel in ‘Iets’ gelooft (een ‘externe bron’) en daarom af en toe een kaarsje opsteekt in een kerk.

De woorden in één vraag, met een cabaretesk antwoord: Bent u gelovig, godsdienstig, of misschien religieus of spiritueel? – Nee, ik ben niet-praktiserend atheïst.

Foto: Richard Bank