Meer neerlandistiek is meer beter

Door Marc van Oostendorp

Ik zie toch echt regelmatig allerlei jonge mensen. Al tientallen jaren sta ik regelmatig voor groepen twintigers en sinds ik vader ben verkeer ik ineens ook weer in de wondere wereld der moderne dertigers. Maar ze zeggen nooit iets tegen mij, althans nooit iets waar ik iets aan heb.

Ik moet het allemaal van collega’s hebben. Zoals mijn Nijmeegse collega Edwin die vrijdag ineens tweette:

Of dit wel of niet ‘fout’ is, lijkt me niet het belangrijkste aspect van deze constructie. Belangrijk is dat het inderdaad kennelijk al minstens 12 jaar gezegd wordt en dat ik er nog nooit van gehoord had.

Een constructie als deze, die bestaat uit allerlei op zich heel frequente woorden valt lastig te zoeken op internet. Je raakt al snel verstrikt in websites die het onheilspellend hebben over ‘niet meer beter worden’. Gelukkig kwamen allerlei andere twitteraars ons te hulp toen ik Edwins tweet deelde.

Als ik samenvat wat ze zeiden is dat de uitdrukking (soms in de vorm ‘meer X, meer beter’ maar soms ook in de vorm ‘meer X is meer beter’) al minstens sinds 2007 gebruikt wordt. Iedereen die reageerde was inderdaad student of in de periode sinds 2007 student geweest. Voor zover nu bekend (dank aan Christopher Bergmann) stamt de oudste tweet met deze constructie uit april 2008:

De oudste meldingen kwamen uit Leiden en Delft, maar in 2012 werd het ook al in een Amsterdams blaadje gebruikt:

Het feit dat Edwin het nu pas opviel is misschien een teken dat het zich uit de Randstad naar andere studentensteden verspreid heeft, maar de evidentie daarvoor is natuurlijk wel erg dun. Hoe dan ook wordt de constructie nog steeds gebruikt in de Randstad. Een jonge Amsterdamse neerlandica diepte het volgende op uit haar Whatsapp:

Een teken dat het taalgebruik is die je onder jongeren bekend mag veronderstellen is dat hij ook gebruikt wordt in reclame die zich op deze specifieke doelgroep richt:

Waar de constructie vandaan komt, is onduidelijk. Er beginnen in zo’n geval altijd mensen ‘invloed van het Engels’ te roepen, maar dat lijkt mij in dit geval heel onwaarschijnlijk. Met name is het cruciale deel van de uitdrukking (‘meer beter’/’more better’) ook geen alledaags Engels, in ieder geval niet in mijn generatie. Ik vermoed meer dat het ontstaan is als een grapje en ook zijn verdere succes te danken heeft aan het feit dat het klinkt als grappig fout.

Hoe dan ook: wie een roman wil schrijven dat zich afspeelt in een studentenmilieu in de jaren 2010 zou deze uitdrukking kunnen gebruiken om deze tijd de karakteriseren.