Petitie over het schoolvak Nederlands

Door Redactie Neerlandistiek

Op dit moment vindt er een grootscheepse onderwijsoperatie plaats onder de titel Curriculum.nu. Een ontwikkelteam van docenten en schoolleiders denkt na over nieuwe inhouden in verschillende leergebieden, waaronder het schoolvak Nederlands. Iedereen mag daarbij adviezen indienen, dus verschillende actie- en belangengroepen roeren zich. Neerlandistiek geeft graag een podium aan de volgende petitie:

“Het schoolvak Nederlands heeft de afgelopen jaren voor veel discussie gezorgd. Het vak zou saai en inhoudsloos zijn, weinig uitdagend, en voor het centraal eindexamen kun je geen tienen halen. Er zijn klachten over de taalvaardigheid van schoolverlaters, met name op de universiteiten, waar studenten er maar niet in slagen om foutloos gespelde werkstukken in te leveren. Daarnaast wordt steeds meer universitair onderwijs in het Engels aangeboden, en de meeste wetenschappelijke literatuur is in het Engels geschreven.

In het kader van een adequate voorbereiding op studie en beroep is het van belang dat leerlingen in het schoolvak Nederlands te maken krijgen met authentieke teksten, die aansluiten bij vervolgopleiding of praktijk. De logische gevolgtrekking is dat er ook bij Nederlands meer Engelse teksten gelezen moeten worden.

Op dit moment gaan de meeste teksten in de populairste methode voor het schoolvak Nederlands toch al niet over Nederlandse taal en literatuur. Uit onderzoek van de Universiteit van Groningen blijkt, dat 87% van de teksten handelt over draagmoederschap, de korenwolf, en andere politieke of maatschappelijke onderwerpen. Deze teksten kunnen net zo goed in het Engels aangeboden worden.

Maar ook de enkele taalkundige teksten uit de schoolmethoden zijn eerder algemeen-taalwetenschappelijk van aard. Aangezien de meeste –  en de beste! – populair-wetenschappelijke teksten in het Engels geschreven zijn, ligt het eerder voor de hand om uit dit rijke aanbod een keuze te maken, dan geforceerd te spitten in een klein taalgebied naar een handjevol teksten die toch niemand leest.

Blijven over de teksten over de Nederlandstalige literatuur, en die literatuur zelf. Aangezien de betere Nederlandse literatuur gewoonlijk snel in het Engels vertaald wordt, kan deze net zo goed in een internationale uitgave behandeld worden. Daar komt bij dat je in het Engels ook veel minder gehinderd wordt door een slechte schrijfstijl in de oorspronkelijke taal, hetgeen de leesmotivatie van de leerlingen minder zal doen afnemen. Weliswaar geldt voor de oudere literatuur dat nog niet alles in een geschikte Engelstalige versie verkrijgbaar is, maar deze problemen kunnen in universitaire masterscripties snel worden opgelost, waar vaak hele teksten voor onderzoeksdoeleinden worden omgezet. Zo verschijnt in het Brederojaar een integrale uitgave voor scholieren van The Spanish Brabanter.

Meer teksten in het Engels bij Nederlands sluit niet alleen beter aan op studie en beroep, het biedt ook gelijke kansen voor alle leerlingen. Veel leerlingen ondervinden nu belemmeringen van een lagere taalbeheersing in de Nederlandse taal. Deze ongelijkheid wordt genivelleerd door de keuze voor Engelse teksten, omdat de niveaus voor Engelse taalbeheersing aan het begin van het voortgezet onderwijs veel minder uit elkaar lopen. Zo ontstaan gelijke kansen voor iedereen.

Ten slotte levert het aanbieden van meer Engelstalige teksten in het Nederlands meer mogelijkheden om anderstaligen tot het Nederlandse onderwijs toe te laten. Niet alleen Nederlanders met een anderstalige achtergrond, maar ook uitwisselingsscholieren die een internationale stage in het voortgezet onderwijs willen lopen zullen de Nederlandse scholen een aantrekkelijk alternatief vinden. Hierdoor kunnen extra inkomsten worden verworven die in het onderwijs geïnvesteerd kunnen worden. Met name de salarissen van schoolleiders blijven op dit moment sterk achter bij andere sectoren, waardoor de betere kandidaten uitwijken naar het buitenland.

Vanuit deze redenering is de actiegroep Globalization Research Action Platform opgericht. Wij pleiten voor meer Engelse teksten in alle schoolvakken, maar met name in het schoolvak Nederlands. Engelse teksten zijn authentieker, ze sluiten beter aan op de werkelijkheid, en ze zijn meestal kwalitatief hoogwaardiger. Daarnaast wordt hiermee in één klap het taalvaardigheidsprobleem in het Nederlands opgelost, omdat scholieren helemaal geen taalvaardigheid Nederlands meer nodig hebben.

Bent u het hiermee eens? Wilt u ook scholieren die beter voorbereid worden op een globaliserende wereld en daarbij niet lastiggevallen worden met onnutte kennis en vaardigheden? Teken dan de online petitie, die vanaf vandaag beschikbaar is!”

[De petitie is helaas gesloten vanaf Tweede Paasdag. Alle ondertekenaars hartelijk dank!]