Neder-L, no. 0811.b

Subject: Neder-L, no. 0811.b
From: “Ben B.J. Salemans”
Reply-To:Elektronisch tijdschrift voor de neerlandistiek
Date:Sat, 29 Nov 2008 01:52:15 +0100
Content-Type:text/plain
                            *********************
*-Zeventiende-jaargang----- Neder-L, no. 0811.b -----------ISSN-0929-6514-*
|                                                                         |
|      ************************************************************       |
|      * Neder-L, elektronisch tijdschrift voor de neerlandistiek *       |
|      ************************************************************       |
|                                                                         |
| Onderwerpen in dit bulletin:                                            |
| ============================                                            |
| (1) Rub: 0811.27: Evenementenagenda, met:                               |
|                   01. Nijmegen: Prijsuitreiking plagiaatwedstrijd op    |
|                       Wintertuinfestival, za 29 november 2008           |
|                   02. Nijmegen: 'Researchers' Night Weten over taal.    |
|                       Het achtste taalwonder', za 13 december 2008      |
|                   03. Utrecht: Presentatie cd-box 'Onder de groene      |
|                       linde. 163 verhalende liederen uit de             |
|                       mondelinge overlevering verzameld door Ate        |
|                       Doornbosch e.a.', za 6 december 2008              |
| (2) Med: 0811.28: Overleden: Pierre Huyskens (2 september 1931 - 19     |
|                   november 2008)                                        |
| (3) Rub: 0811.29: Hora est!: promotie Maaike Belien, Amsterdam, do 4    |
|                   december 2008                                         |
| (4) Med: 0811.30: Winnaars Anela/AVT dissertatieprijs en de LOT         |
|                   populariseringsprijs bekend                           |
| (5) Med: 0811.31: 'Romantischer dan Romantisch, Bilderdijk herzien',    |
|                   Bilderdijklezing 2008 door Marita Mathijsen, Haarlem, |
|                   do 18 december 2008                                   |
| (6) Med: 0811.32: Genomineerden Taalunie Toneelschrijfprijs 2008 bekend;|
|                   tweede Taalunie Toneelschrijflezing door S. Hertmans  |
|                   bij uitreiking Toneelschrijfprijs; Amsterdam, za 13   |
|                   december 2008                                         |
| (7) Med: 0811.33: Jip-en-janneketaal helpt niet; Taalunie debatteert    |
|                   over burger, taal en overhead; nieuw nummer Taalpeil  |
| (8) Med: 0811.34: Nieuwsbrief Reynaertgenootschap                       |
| (9) Med: 0811.35: Fonds voor de Letteren vertaalprijzen 2008 voor       |
|                   Margreet Dorleijn en Hanneke van der Heijden, en voor |
|                   Rien Verhoef                                          |
|(10) Med: 0811.36: Lezing Anthony Grafton over Josephus Justus Scaliger, |
|                   Leiden, wo 21 januari 2009 (400ste sterfdag van       |
|                   Scaliger, 'de Einstein van de 16e eeuw')              |
|(11) Med: 0811.37: Uniek project afgerond: catalogus 'Warfare and the    |
|                   age of printing'; tentoonstelling 'Het boek als       |
|                   wapen', Delft, do 11 december 2008 - zo 29 maart 2009 |
|(12) Vra: 0811.38: Medewerking gevraagd bij onderzoek KULeuven naar      |
|                   woordassociaties: vul de vragenlijst in plm. 5        |
|                   minuten in                                            |
|(13) Ten: 0811.39: Tentoonstelling 'Stijl', De Verdieping van Nederland, |
|                   Den Haag, t/m zo 18 januari 2009                      |
|(14) Ten: 0811.40: Tentoonstelling 'Jan Wolkers (1926-2007)', Leiden,    |
|                   t/m zo 15 februari 2009                               |
|(15) Web: 0811.41: Novembernummer Taalschrift online                     |
|(16) Web: 0811.42: Woord van het jaar-verkiezing, ma 1 - ma 15 december  |
|                   2008                                                  |
|(17) Lit: 0811.43: Pas verschenen: Marijke Huisman. Publieke levens.     |
|                   Autobiografieen op de Nederlandse boekenmarkt         |
|                   1850-1918. (Zutphen 2008)                             |
|(18) Lit: 0811.44: Pas verschenen: decembernummer van Onze Taal          |
|(19) Lit: 0811.45: Pas verschenen: R. Gruettemeier en J. Oosterholt      |
|                   (red.). Een of twee Nederlandse literaturen?          |
|                   Contacten tussen de Nederlandse en Vlaamse literatuur |
|                   sinds 1830. (Leuven 2008)                             |
|(20) Lit: 0811.46: Pas verschenen: Woord v/h jaar 2008. (Utrecht 2008)   |
|(21) Lit: 0811.47: Pas verschenen: Van Dale Elektronische grote          |
|                   woordenboeken 2009. (Utrecht 2008)                    |
|(22) Lit: 0811.48: Pas verschenen: Zes nieuwe Van Dale Miniwoordenboeken.|
|                   (Utrecht 2008)                                        |
|(23) Lit: 0811.49: Pas verschenen: Arabesken nr. 32: In memoriam         |
|                   Frederic Bastet (1926-2008)                           |
|(24) Lit: 0811.50: Pas verschenen: Marlies Philippa. Koffie, kaffer en   |
|                   katoen. Arabische leenwoorden in het Nederlands.      |
|                   (Amsterdam 2008)                                      |
|(25) Sym: 0811.51: Congres 'Filmliteratuur in Vlaanderen en Nederland',  |
|                   Leuven, do 4 december 2008                            |
|(26) Sym: 0811.52: 'Het wetenschappelijke boek', bijeenkomst van de      |
|                   Werkgroep Materiele Cultuur van Wetenschap, Leiden,   |
|                   vr 12 december 2008                                   |
|(27) Sym: 0811.53: Symposium 'Uit de klem van het verleden. Staten       |
|                   Generaal van het literaire erfgoed in Vlaanderen',    |
|                   Antwerpen, vr 5 december 2008                         |
|(28) Sym: 0811.54: Tweede Congres Nederlandse literatuur 'Cross Over',   |
|                   Leuven, vr 16 januari 2009                            |
|(29) Informatie over Neder-L                                             |
|                                                                         |
*-------------------------                     -------vr-28-november-2008-*
                          *********************

(1)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 26 november 2008
From: F.Petiet <f.petiet@uva.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081127.html
Subject: Rub: 0811.27: Evenementenagenda

=================
Evenementenagenda
=================


Nijmegen, Lindenbergtheater, Ridderstraat 23

Prijsuitreiking plagiaatwedstrijd op Wintertuinfestival, zaterdag 29 november 2008, 20.00 uur (Prijsuitreiking 21.30 uur)

  • Op Ruwe Planken heeft 40 inzendingen ontvangen voor de plagiaatwedstrijd. Met deze wedstrijd daagde het literaire tijdschrift schrijvers uit om de criminaliteit in te gaan. Korte verhalen, geheel bestaand uit gestolen zinnen of passages, konden ingestuurd worden. Op zaterdag 29 november wordt de winnaar bekend gemaakt tijdens het Wintertuinfestival in het Lindenbergtheater in Nijmegen. De prijsuitreiking begint om 21.30 uur in het Lindenbergtheater in Nijmegen. Op deze avond zijn er in het Lindenbergtheater ook optredens van onder meer Oek de Jong, H.H. ter Balkt, Esther Gerritsen, De Surfpoeten, Eva Gerlach, Elke Geurts, Walter van den Berg, The Penny Black Remedy en St. Paul. Zie ook: http://www.wintertuin.nl.

Nijmegen, LUX, Marienburg 38-39

Researchers’ Night Weten over taal. Het achtste taalwonder, zaterdag 13 december 2008, 20.00 uur

  • Ieder spreekt zijn eigen taal. Het is eigenlijk een godswonder dat we elkaar denken te snappen. We zijn allemaal talenwonders. Begrijpen we zelf immers wel waarom we elkaar verstaan? De Radboud Universiteit en LUX presenteren acht taalwonderen: een groot taalexperiment dat toont hoe onze alledaagse taal werkt. Heeft u aan een half woord genoeg? De follow-up van de Researchers’ Night ‘Buiten Bewustzijn’ met taaltests, een quiz, een debat, interviews, crash courses, een hiphop-act, en een stoomcursus gebarentaal. Het programma is grotendeels toegankelijk voor doven en slechthorenden. Met o.a.: Victor Vroomkoning (voormalig Nijmeegs stadsdichter), Tim Calis (stadsrapper in Almere), Pieter van der Wielen (radio- en tv-presentator VPRO), Peter Arno Coppen, Onno Crasborn, Mirjam Ernestus, Paula Fikkert, David van Leeuwen, Marianne Starren (allen taalwetenschappers aan de Radboud Universiteit). Entree: EUR 5,00 / gratis voor studenten en medewerkers letterenfaculteit RU evenals abonnees Bibliotheek Gelderland Zuid op vertoon van de lidmaatschapspas.
    Zie voor meer informatie: http://www.lux-nijmegen.nl

Utrecht, RASA wereldculturencentrum, Pauwstraat 13a

Presentatie cd-box ‘Onder de groene linde. 163 verhalende liederen uit de mondelinge overlevering verzameld door Ate Doornbosch e.a.’, zaterdag 6 december 2008, 13.00 – 15.00 uur

  • Op zaterdagmiddag 6 december wordt de de langverbeide cd-box ‘Onder de groene linde. 163 verhalende liederen uit de mondelinge overlevering verzameld door Ate Doornbosch e.a.’ gepresenteerd. Ate Doornbosch zelf (82) neemt dan in RASA (Utrecht) het eerste exemplaar in ontvangst. Tevens verschijnt deel IV van de boekenreeks ‘Onder de groene linde’. Het programma ziet er als volgt uit: Muzikale opening door Rosita en Herman Dewit van het Kliekske; Inleiding door Louis Peter Grijp; Fragment uit de film Het laatste lied van Pier Tania (1964); Interview met Ate Doornbosch Presentatie van veldwerkopnamen van de gezusters Jongbloed uit Amsterdam-West; Overhandiging eerste exemplaren aan Ate Doornbosch; Pauze; Webpresentatie van de Zingende Kaart van de Nederlandse Liederenbank; Paneldiscussie over het oude Nederlandse lied; Muzikale afsluiting door We-nun Henk. De presentatie wordt afgesloten met een borrel. Deelname is gratis. Graag uw deelname per e-mail aankondigen voor 28 november bij tickets@rasa.nl

(2)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 16 november 2008
From: Francien Petiet <f.petiet@uva.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081128.html
Subject: Med: 0811.28: Overleden: Pierre Huyskens (2 september 1931 - 19 november 2008)

================================================================
Overleden: Pierre Huyskens (2 september 1931 – 19 november 2008)
================================================================

Te Roermond is op 77-jarige leeftijd auteur en journalist Pierre Huyskens overleden. Huyskens, geboren te Wessem in Limburg, schreef voor onder meer de Televizier, Limburgs Dagblad, De Volkskrant, Elsevier, en De Tijd en schreef vele revue’s en liedjes. In 1991 werd hij benoemd tot ridder in de orde van Oranje Nassau en 2001 werd hij ereburger van Roermond. Huyskens overleed aan kanker.

(3)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 21 november 2008
From: Maaike Belien <M.L.Belien@tudelft.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081129.html
Subject: Rub: 0811.29: Hora est!: promotie Maaike Belien, Amsterdam, do 4 december 2008

==========================================================
Promotie Maaike Belien, donderdag 4 december, VU Amsterdam
==========================================================

Donderdag 4 december 2008, 13.45 uur, auditorium van de Vrije Universiteit Amsterdam
Maaike Belien: Constructions, constraints, and construal: Adpositions in Dutch
Promotor: prof. dr. Th.A.J.M. Janssen. Co-promotor: dr. F.C. van der Leek

Hoe zou u zinnetjes als ‘Het meisje fietste de straat op’ of ‘De man dook het water in’ ontleden? Het zijn zinnetjes die taalkundigen al decennia lang bezighouden. Vormt ‘op’ een zinsdeel met ‘de straat’, net zoals ‘op de straat’ een zinsdeel vormt in ‘Het meisje fietste op de straat’? Of hoort ‘op’ bij het werkwoord (‘opfietsen’) en is ‘de straat’ een lijdend voorwerp, net zoals ‘zijn melk’ het lijdend voorwerp is van ‘opdrinken’ in ‘Het jongetje dronk zijn melk op’?

Eerdere studies hebben niet geleid tot een eensluidende conclusie. Sommige taalkundigen stellen bijvoorbeeld dat ‘de straat’ geen lijdend voorwerp kan zijn omdat ‘Het meisje fietste de straat op’ niet passief gemaakt kan worden: ‘De straat werd opgefietst’ is volgens hen geen grammaticale zin. Anderen zijn het wel eens dat dit ongrammaticaal is, maar willen op basis daarvan niet uitsluiten dat ‘de straat’ toch een lijdend voorwerp is. Weer anderen, ten slotte, vinden dit soort passieve constructies wel degelijk mogelijk en concluderen dat ‘de straat’ een lijdend voorwerp is en ‘op’ bij het werkwoord hoort.

Maaike Belien biedt in haar proefschrift een nieuw perspectief op problematische zinnetjes als ‘Het meisje fietste de straat op’ door hun betekenis te analyseren. Hierbij maakt ze uitsluitend gebruik van authentieke voorbeelden, zoals uit kranten, tijdschriften en romans. Op basis van overeenkomsten in betekenis tussen dit soort zinnetjes en bijvoorbeeld ‘Het jongetje dronk zijn melk op’ concludeert ze dat de problematische zinnetjes bestaan uit een samengesteld werkwoord (bijvoorbeeld ‘opfietsen’ of ‘induiken’) met een lijdend voorwerp.

(4)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 27 november 2008
From: Francien Petiet <f.petiet@uva.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081130.html
Subject: Med: 0811.30: Winnaars Anela/AVT dissertatieprijs en de LOT populariseringsprijs bekend

=========================================================
Anela/AVT dissertatieprijs en de LOT populariseringsprijs
=========================================================

Op vrijdagmiddag 14 november heeft de dertiende editie van het Taalgala plaats gevonden. Tijdens het Taalgala werd, net als vorig jaar, een debat gevoerd over een actueel taalkundig onderwerp. Dit jaar draaide het debat om de toekomst van het Nederlands in een globaliserende wereld (“Nederlands, tenzij” of “Nederlands, mits”?)

Naast het debat werd tijdens het Taalgala de Anela/AVT dissertatieprijs uitgereikt voor het beste taalkundige proefschrift, en de LOT populariseringsprijs voor de beste populariserende bijdrage op het gebied van de taalwetenschap. De prijzen gingen naar:
LOT-populariseringsprijs: Taalstudio
LOT-publieksprijs: Katrin Schulz
AVT/Anela-dissertatieprijs: Brigitte Pakendorf (voor proefschrift ‘Contact in the prehistory of the Sakha (Yakuts): Linguistic and genetic perspectives’)

(5)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 24 november 2008
From: Ruud Douma <dolly@dollybellefleur.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081131.html
Subject: Med: 0811.31: 'Romantischer dan Romantisch, Bilderdijk herzien', Bilderdijklezing 2008 door Marita Mathijsen-Verkooijen, Haarlem, do 18 december 2008

==================================================
‘Romantischer dan Romantisch, Bilderdijk herzien’,
Bilderdijklezing Haarlem, 18 december 2008
==================================================

Op donderdag 18 december 2008 zal de 177ste sterfdag van mr. Willem Bilderdijk (1831-2008) worden herdacht in de Grote of St. Bavokerk aan de Grote Markt te Haarlem. Het bestuur van de Stichting Bilderdijk Haarlem heeft het genoegen u uit te nodigen voor deze bijzondere bijeenkomst.

Het programma begint om 16.00 uur. U bent welkom vanaf 15.30 uur (ingang Oude Groenmarkt).

Na afloop wordt u uitgenodigd om samen met ons een krans te leggen bij het graf van mr. Willem Bilderdijk in de Grote of St. Bavokerk, waarna we in een stoet naar de Gravenzaal zullen gaan, alwaar de Gemeente Haarlem u een hapje en een drankje aanbiedt. Denkt u eraan om u warm te kleden! De St. Bavo kent net als 177 jaar geleden geen verwarming!

Het programma luidt als volgt:

Stadsorganist Anton Pauw speelt op het Christiaan Muellerorgel

Welkomstwoord door mr. Bernt Schneiders, burgemeester van Haarlem

De Bilderdijklezing 2008 door prof. dr. Marita Mathijsen-Verkooijen, hoogleraar Moderne Nederlandse Letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam: ‘Romantischer dan Romantisch, Bilderdijk herzien.’

Kranslegging bij het graf van mr. Willem Bilderdijk

Stadsdichter van Haarlem George Moormann draagt het gedicht ‘Groeten uit de Bilderdijkstraat’ voor van Adriaan Jaeggi (1963-2008). Als hommage aan zijn veel te jong overleden collega, voormalig stadsdichter van Amsterdam die dit gedicht in 2006 voordroeg bij het graf van Bilderdijk in de St Bavo. Ter gelegenheid van de herdenking van de 175ste sterfdag van Bilderdijk.

Aansluitend receptie Gravenzaal stadhuis Haarlem waar u door de gemeente Haarlem een hapje en drankje wordt aangeboden. Met dank aan: Van Vessem & Le Patichou Bakkers.

Wilt u zo vriendelijk zijn om voor 11 december te laten weten of u van deze uitnodiging gebruik wilt maken?

Voor reserveringen bel 023-5329508/020-6388785 of stuur een email naar info@dezingendezaag.com

Bestuur Stichting Bilderdijk Haarlem
drs. George Moormann (voorzitter)
Ruud Douma (secretaris)
Peter Kok (penningmeester)
mr. drs. Arend Krabbe
drs. Cees van Steijnen
dr. Peter van Zonneveld
Nadere informatie: www.bilderdijk.org

(6)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 11 november 2008
From: Algemeen Secretariaat - Nederlandse Taalunie <info@taalunie.org>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081132.html
Subject: Med: 0811.32: Genomineerden Taalunie Toneelschrijfprijs 2008 bekend; tweede Taalunie Toneelschrijflezing door Stefan Hertmans bij uitreiking Toneelschrijfprijs; Amsterdam, za 13 december 2008

=====================================================
Genomineerden Taalunie Toneelschrijfprijs 2008 bekend
=====================================================

De jury van de Taalunie Toneelschrijfprijs 2008 heeft haar eerste keuze gemaakt uit de Nederlandstalige theaterteksten die het afgelopen seizoen voor het eerst zijn opgevoerd.

De genomineerde stukken zijn:

‘Missie’ van David van Reybrouck, uitgebracht door de Koninklijke Vlaamse Schouwburg

‘Citytrip’ van Filip Vanluchene, uitgebracht door De Tijd en theaterMalpertuis.

In de monoloog Missie blikt een missionaris op leeftijd terug op zijn leven en zijn ervaringen als Witte Pater in de voormalige Belgische kolonie Congo. Citytrip is een caleidoscopische theatertekst over de lotgevallen van de inwoners van een Vlaams dorp in een geglobaliseerde wereld.

Een van de twee auteurs ontvangt op 13 december de Taalunie Toneelschrijfprijs van EUR 10.000. Dat gebeurt tijdens een gevarieerde theateravond in het Vlaams Cultuurhuis De Brakke Grond in Amsterdam. Twee acteurs spelen die avond fragmenten uit de twee genomineerde stukken.

Op het programma staat ook de tweede Taalunie Toneelschrijflezing. Deze keer heeft de Taalunie daarvoor de auteur Stefan Hertmans uitgenodigd. Hertmans ontving dit jaar de prestigieuze essayprijs van de Belgische Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal- en Letterkunde. Na de lezing is er een debat.

De Taalunie kent de Toneelschrijfprijs jaarlijks toe. Ze wil daarmee de Nederlandstalige toneelschrijfkunst en de opvoering van Nederlandstalig toneel stimuleren. De Nederlands-Vlaamse jury van de Toneelschrijfprijs 2008 bestaat uit actrice Carola Arons, regisseur Domien Van Der Meiren en dramaturg Hanneke Reiziger, geleid door dramaturg Steven Peters. De Taalunie organiseert de uitreiking samen met De Brakke Grond, het Vlaams Fonds voor de Letteren en Theaterinstituut Nederland/Offstage.

(7)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Mon, 24 Nov 2008 19:06:18 +0100
From: Nederlandse Taalunie <info@taalunie.org>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081133.html
Subject: Med: 0811.33: Jip-en-janneketaal helpt niet; Taalunie debatteert over burger, taal en overhead; nieuw nummer Taalpeil

=================================================
Jip-en-janneketaal helpt niet
Taalunie debatteert over burger, taal en overheid
=================================================

Ambtenaren zijn kritischer over hun eigen taalgebruik dan burgers. Dat is een van de verrassende resultaten van een enquete van de Nederlandse Taalunie. Tijdens een debat in Amsterdam kregen zij het advies niet te communiceren in jip-en-janneketaal. Dat helpt niet.

De Nederlandse Taalunie debatteerde op maandag 24 november over het thema Burger, Taal en Overheid. Aan het gesprek namen ambtenaren en burgers deel, en ook schrijvers en communicatiedeskundigen. De Nederlandse nationale ombudsman Alexander Brenninkmeijer stelde dat heldere overheidstaal een fundamenteel recht is van de burger. Alle inwoners van een land moeten immers kunnen begrijpen waar de overheid mee bezig is. De overheid moet daarom helder zijn over dat wat ze van de burger verwacht of wat ze hem te bieden heeft.

Ambtenaren zijn zich daar goed van bewust. Uit een enquete van de Taalunie blijkt zelfs dat ze kritischer zijn over hun eigen teksten dan de gemiddelde burger. Linde van den Bosch, algemeen secretaris van de Taalunie, noemde dat een mooi uitgangspunt voor campagnes om de taal in overheidscommunicatie te verbeteren.

Mee-denkend schrijven

Communicatiespecialist Ted Sanders van de Universiteit Utrecht zei niet te geloven in een sterk vereenvoudigd taaltje, met korte zinnen en alleen gemakkelijke woorden, de zogenaamde jip-en-janneketaal. Dat zou teksten over ingewikkelde onderwerpen net moeilijker maken om te begrijpen. Wat helpt, is de samenhang te verduidelijken.

Dat idee kwam ook uit de publieksenquete van de Taalunie: de burger vindt niet zozeer dat er te veel onbegrijpelijke woorden en zinnen staan in overheidsteksten. Wel dat die zo onpersoonlijk zijn. De ambtenaar zou minder moeten schrijven vanuit een organisatie, en meer moeten mee-denken met zijn lezer.

Meer normen, graag

Schrijver Benno Barnard en taalsociologe Reinhild Vandekerckhove (Universiteit Antwerpen) gingen in debat over de vraag of de overheid zich meer met taal moet bemoeien. Uit de enquete was immers gebleken dat tot 80 procent van de burgers vraagt om duidelijke regels voor grammatica, woordenschat en uitspraak. Taalnormen opleggen van boven uit, wil de Taalunie niet doen, zei Linde van den Bosch. Wel de normen die groeien uit het taalgebruik, helpen te verspreiden. Dat gebeurt onder meer via de website van de Taalunie.

De resultaten van de enquete staan, samen met een heleboel wetenswaardigheden, in Taalpeil, de jaarlijkse krant van de Taalunie. Die wordt in 300.000 exemplaren verspreid in Nederland, Vlaanderen en Suriname. Tegelijk geeft de Taalunie een gratis boekje uit met taaltips voor ambtenaren. Op de website van de Taalunie gaat intussen het debat over overheidstaal door.

Zie: http://www.taalpeil.org

(Noot van de Neder-L-redactie: u kunt Taalpeil ook downloaden http://taalunieversum.org/taalpeil/2008/taalpeil_2008.pdf)

De Nederlandse Taalunie is een beleidsorganisatie waarin Nederland, Vlaanderen en Suriname samenwerken op het gebied van de Nederlandse taal en letteren en het onderwijs in en van het Nederlands. De Taalunie ziet het als haar opdracht om ervoor te zorgen dat alle Nederlandssprekenden hun taal op een doeltreffende manier kunnen gebruiken. Meer informatie over de Taalunie is te vinden op http://www.taalunieversum.org.

(8)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 11 november 2008
From: <info@reynaertgenootschap.be>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081134.html
Subject: Med: 0811.34: Nieuwsbrief Reynaertgenootschap

===============================
Nieuwsbrief Reynaertgenootschap
===============================

TRICKY REYNAERT EN CO
Het Reynaertverhaal is zelfs een van de belangrijkste ‘erfgoedtroeven’ van het Waasland (en de Nederlanden). Omdat ze ervan overtuigd zijn dat het verhaal de nodige potentie heeft om ook jongeren aan te spreken besliste de Erfgoedcel Waasland, samen met het Reynaertgenootschap, om in 2008 een project over de sluwe vos op te starten. Vanwege de kruisbestuiving tussen culturen en de diversiteit van het Waasland hebben de initiatiefnemers ervoor gekozen het project open te trekken naar gelijkaardige schelmenverhalen uit de hele wereld. De personages zijn listig, sluw en vindingrijk, ‘tricky’ dus.’ In de proeffase van het project (schooljaar 2008-2009) wordt samengewerkt met vijf Wase instellingen: het Atheneum Sint-Niklaas, de humaniora van de Broederschool Sint-Niklaas, de Broederschool campus Stekene, het Atheneum van Temse en het Instituut Sint-Amelberga uit Temse. Met deze scholen wordt een blog, een interactieve website, opgezet over het Reynaertverhaal en andere listfiguren/schelmenverhalen zoals Nasreddin Hodja (Turkije e.a.) en Anansi de Spin (Ghana, Suriname, Antillen e.a.). Patrick De Rynck, freelance redacteur en publicist, zorgt voor begeleiding en inhoudelijke input van het project. ‘Met dit project willen we het Reynaertverhaal openbreken. De nadruk van het project ligt op de eigen inbreng van de leerlingen en de interactie via de blog. Door de confrontatie met andere gelijkaardige schelmenverhalen willen we aantonen dat de thema’s die in het verhaal voorkomen universeel zijn. Het Reynaertverhaal is op die manier een aanleiding voor dialoog tussen leerling en leerkracht over goed en kwaad, liefde, haat en bedrog, maar ook over schijnheiligheid, egoisme, wellust, censuur enzovoort. Reynaert blijkt zich als uiterst dynamisch erfgoed uitstekend te lenen voor een creatieve, interculturele en ‘diverse’ benadering.’ (Ellen de Jans van de Erfgoedcel Waasland). Vanaf 5 november is de site http://www.trickyreynaertenco.be met informatie over de tricksterfiguren online. U kunt er ook het verloop van het project in de pilootscholen volgen en zelf actief deelnemen. Vanaf het schooljaar 2009-2010 is een uitgebreid informatiepakket voor leerkrachten beschikbaar.
‘Tricky Reynaert en co’ wordt gerealiseerd i.s.m. het Reynaertgenootschap vzw, het stadsarchief Sint-Niklaas, cultuurbeleidscoordinator en cultuurcentrum Ter Vesten Beveren, de Universiteit Gent (vakgroep pedagogiek), de deelnemende scholen en de Wase gemeenten en wordt gerealiseerd met steun van de Vlaamse overheid.


REYNAERT I, II en III
Na ‘Reinaert de Vos’ van Karel Eykman (uitgeverij Prometheus) en ‘Reinaert de Vos… gerapt’ van Charlie May (uitgeverij Holland) verscheen bij uitgeverij Athenaeum-Polak en Van Gennep een derde Reynaertbewerking in een maand tijd. Van de eerste twee vindt u een recensie in het nieuwe Tiecelijn-jaarboek. De nieuwe ‘Willem. Reynaert de Vos’ van Ard Posthuma bevat illustraties van Mance Post. Het boek is net als zijn voorgangers verkrijgbaar in de betere boekhandel.


REYNAERTFEEST MET DRIE NIEUWE PUBLICATIES
‘Zaterdag 18 oktober jl. leverden Uitgeverij Holland en NV Denis in het Belgische Sint-Niklaas hun bijdrage aan de viering van het 20-jarig bestaan van het Reynaertgenootschap d.m.v. de feestelijke presentatie van Charlie May’s ‘Reynaert de Vos… gerapt’. In aanwezigheid van tal van genodigden, waaronder Vlaams Cultuurprijswinnaar voor poezie Peter Holvoet-Hanssen, prof. dr. Jozef Janssens, schrijver Karel Eykman en dr. Rik van Daele, reikte Kathelijn Rombaut namens uitgeverij Holland eerste exemplaren van ‘Reinaert de Vos… gerapt’ uit aan zowel Belgisch minister van Staat en burgemeester van de stad Sint-Niklaas Freddy Willockx alsook aan Charlie May. De Vlaamse pers was daarbij ruim vertegenwoordigd.’ (Naar een bericht op de weblog van uitgeverij Holland.)
Federaal Volksvertegenwoordiger Lieve van Daele nam het eerste exemplaar van het Reynaertjaarboek in ontvangst en Vlaams volksvertegenwoordiger Georges de Meyer het eerste exemplaar van Karel Eykmans nieuwe Reynaerthertaling. Peter Holvoet-Hanssen las zijn vossengedichten voor en Jozef Janssens hield een sterke lezing over het Reynaertonderzoek van het laatste decennium. De lokale toets kwam van Marcella Piessens, die een Reynaertfabel van Jef Burm vertolkte, en van Roger van Huffel, die een lied van Anton van Wilderode op muziek had getoonzet. Na de feestelijke maaltijd las Marcel Ryssen voor uit Boons ‘Kapellekensbaan’ en Karel Eykman declameerde de Bruunpassage. Als orgelpunt werd de volledige Reinaert-rap van Charlie May opgevoerd.


INHOUD TIECELIJN
Het eerste jaarboek van het Reynaertgenootschap heeft een nieuw concept, een nieuwe vormgeving (van de jonge kunstenares en dichteres Lies van Gasse) en een vernieuwde (internationale) redactie. Wij begroeten Mark Nieuwenhuis en Yvan de Maesschalck. We durven gerust stellen dat de kwaliteit van de nieuwe publicatie zeer hoog ligt en dat het jaarboek de referentie met betrekking tot de Reynaertstudie en de dierenepiek in Vlaanderen en Nederland wordt. In ‘Tiecelijn 21’ gaan vier internationaal gerespecteerde specialisten terug naar de bronnen. Mark Nieuwenhuis (Ysengrimus), Etty Nieboer (Roman de Renart), Jozef Janssens (Van den vos Reynaerde) en Amand Berteloot (Reynaerts historie) stellen de basisteksten voor. Zij schetsen tot slot van hun bevattelijke synthesen een aantal mogelijke onderzoeksvelden voor het volgende decennium. Martine Meuwese brengt verslag uit van haar speurtocht naar enkele Reynaertminiaturen. Naast deze miniaturen verschijnen ook de unieke met de hand ingekleurde Ysengrimusprenten van Desire Acket voor het eerst in kleur. Het nieuwe jaarboek bevat vier middeleeuwse teksten die voor het eerst in het Nederlands worden vertaald. Daarbij drie teksten uit het Latijn, waaronder Artur en Gorlagon, waarin koning Artur op zoek gaat naar de karaktereigenschappen van vrouwen (door Mark Nieuwenhuis). Dat niet alleen Reynaert in de nieuwe publicatie centraal staat, wordt bijvoorbeeld geillustreerd door de recensie van ‘Navagio’, de nieuwste dichtbundel van Peter Holvoet-Hanssen (Yvan de Maesschalck). Dezelfde recensent bespreekt Hans Rijns’ standaardwerk over de gedrukte Reynaertdrukken tussen 1479 en 1700. Historicus prof. dr. Herman Balthazar, ere-provinciegouverneur, recenseert ‘Reinoart de Vos’ in het Gents. Marcel Ryssen bespreekt de nieuwe bewerking van Karel Eykman. Het jaarboek bevat verder interviews met onder andere Charlie May en Jo van Eetvelde en een kroniek 2007. Het begint met een knappe inleidende beschouwing van Yvan de Maesschalck.


REYNAERT IN POST ART
Van 8 tot en met 30 november exposeren zeven kunstenaars hun Reynaertwerk in Post Art, het oude postkantoor van Hulst (Minderbroedersstraat 3). De officiele opening van ‘Reynaert de Vos’ vond plaats op zaterdag 8 november om 14 uur door Jan Frans Mulder, burgemeester van de gemeente Hulst. Pascale Bosmans, Linda Schot, Mieke van Zundert, Antonio Plettenberg, Gerard van den Bergh, Ernest van Huffel en Sabine de Moor stellen schilderijen, glas in lood, keramiek, grafiek, zandsculpturen en keramiek tentoon. Reynaert is de rode draad. In een apart zaaltje zijn prachtige Reynaerdiana uit de collectie van Wim Gielen te zien. Daarbij een bijzonder verrassende (onbekende, op slechts 20 exemplaren afgedrukte) grafiekreeks van Guido De Graeve en werk van Bernard Wierink en Wilhelm von Kaulbach. Een absolute aanrader. De tentoonstelling is geopend op vrijdag, zaterdag en zondag van 13 tot 17 uur, nog tot en met 30 november.
Info: http://www.postarthulst.nl.


TOT SLOT
Deze nieuwsbrief is in z’n geheel te vinden op de website van het genootschap: http://www.reynaertgenootschap.be; http://www.landvanreynaert.com.

Samensteller: Rik van Daele
Uitgever: Marcel Ryssen,
vzw Reynaertgenootschap
Nijverheidsstraat 32, B-9100 Sint-Niklaas
Tel en fax: (00 32) (0)3 777 90 15

(9)-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 20 november 2008
From: Hanneke Marttin <hanneke@fondsvoordeletteren.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081135.html
Subject: Med: 0811.35: Fonds voor de Letteren vertaalprijzen 2008 voor Margreet Dorleijn en Hanneke van der Heijden, en voor Rien Verhoef

==========================================
Fonds voor de Letteren vertaalprijzen 2008
==========================================

FONDS VOOR DE LETTEREN VERTAALPRIJZEN 2008 VOOR MARGREET DORLEIJN & HANNEKE VAN DER HEIJDEN EN RIEN VERHOEF

De Fonds voor de Letteren-vertaalprijzen 2008 zullen in december worden toegekend aan Margreet Dorleijn en Hanneke van der Heijden (vertalers Turks) en aan Rien Verhoef (vertaler Engels) vanwege hun bijzondere verdiensten voor de kwaliteit en diversiteit van de literatuur in Nederlandse vertaling. Aan de prijzen is een geldbedrag van 5.000 euro verbonden. De jury bestond dit jaar uit Barbara de Lange, Arthur Langeveld (voorzitter) en Hilde Pach. Margreet Dorleijn (1956) en Hanneke van der Heijden (1964) vertalen sinds 1995, meestal samen en soms solo, Turkse literatuur.

Vaak gaat het daarbij om romans en verhalen die zij zelf hebben aangedragen bij een Nederlandse uitgever. Naast hedendaags werk van Ahmet Altan, Sadik Yemni en Elif Shafak vertaalden ze van Orhan Pamuk: Het huis van de stilte, Het zwarte boek, Ik heet karmozijn, Sneeuw en Istanbul. Herinneringen en de stad. Met de indrukwekkende bundel Moderne Turkse verhalen kreeg de Nederlandse lezer in 2005 voor het eerst een breed beeld van een eeuw Turkse (verhaal)literatuur; in het uitgebreide nawoord plaatsen Dorleijn en Van der Heijden de verscheidenheid aan literaire stromingen in de context van maatschappelijke ontwikkelingen. Dit najaar verscheen het in de pers goed ontvangen Verboden liefde van Halid Ziya U’akl’gil uit 1900. De uitgave lijkt de eerste in een reeks vertalingen van Turkse klassiekers te worden: binnenkort beginnen Dorleijn en Van der Heijden aan Tutunamayanlar van O’uz Atay, een auteur die volgens hen als geen ander humor en tragiek in een prachtige schrijfstijl weet te combineren.

Rien Verhoef (*1948) wordt door de jury gezien als een van Nederlands beste vertalers uit het Engels. Al vroeg in zijn carriere, in 1982, werd hij samen met Sjaak Commandeur bekroond met de Martinus Nijhoff Prijs voor hun vertalingen van Engelstalige literatuur, en in het bijzonder van 1985 van Anthony Burgess. Later vertaalde hij andere werken uit de wereldliteratuur zoals Lolita van Nabokov, verschillende titels van Faulkner en, recenter, romans van Ian McEwan. Zijn vertalingen onderscheiden zich door een bijzonder soepel, natuurlijk en idiomatisch Nederlands. Daarnaast heeft hij zich buitengewoon ingezet voor het vak van literair vertaler, als vraagbaak en bemiddelaar in zakelijke kwesties maar ook als bevorderaar van de kwaliteit van het literair vertalen. Zo was en is Verhoef al vele jaren actief in de werkgroep Vertalers van de VvL, als bestuurder/penningmeester van het NLPVF en van de stichting LIRA en het LIRA-fonds en vandaaruit als bestuurslid van de Stichting Rechtshulp Auteurs en het P.C. Boutensfonds. Hij is als een van de initiators al tien jaar lid van het organisatiecomite van de Literaire Vertaaldagen en last but not least actief als docent in door het Expertisecentrum georganiseerde workshops en masterclasses en op de VertalersVakschool.

De jaarlijkse Fonds voor de Letteren-vertaalprijzen zijn bedoeld voor literair vertalers die zich zowel onderscheiden door de hoge kwaliteit van hun vertaaloeuvre als door hun inzet als ambassadeur voor een bepaald taalgebied of genre en/of het literair vertalen in het algemeen. De vertaalprijzen worden dit jaar voor de vierde keer uitgereikt. De eerdere laureaten zijn Peter Verstegen (Engels), Richard van Leeuwen & Djuke Poppinga (Arabisch), Ike Cialona (Italiaans), Harrie Lemmens (Portugees), Hilde Pach (Hebreeuws) en Wilfred Oranje (Duits).

De prijzen worden uitgereikt op vrijdag 12 december 2008. Vanaf die dag vindt u de juryrapporten op de website van het Fonds voor de Letteren, http://www.fondsvoordeletteren.nl/.

(10)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 13 november 2008
From: K. van Ommen <K.van.Ommen@library.leidenuniv.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081136.html
Subject: Med: 0811.36: Lezing Anthony Grafton over Josephus Justus Scaliger, Leiden, wo 21 januari 2009 (400ste sterfdag van Scaliger)

=====================================================
Lezing Anthony Grafton over Josephus Justus Scaliger,
wo 21 januari 2009 te Leiden
=====================================================

Op woensdagmiddag 21 januari 2009 zal Prof. dr. Anthony Grafton (Princeton University) in het Academiegebouw van de Universiteit Leiden een lezing houden over Josephus Justus Scaliger met de titel ‘Joseph Scaliger (1540-1609). The meanings of scholarship in late renaissance Europe’.

Op die dag is het 400 jaar geleden dat de bekende Franse humanist Josephus Justus Scaliger (Agen 1540-1609) in Leiden overleed. De curatoren van de universiteit haalden Scaliger in 1593 naar Leiden om de jonge academie wereldfaam te geven. Scaliger werd in de zestiende eeuw beschouwd als een van de grootste geleerden van zijn tijd. De curatoren wisten hem over te halen naar Leiden te komen en lokten hem met een groot salaris (meer dan welke andere hoogleraar ook verdiende) en de toezegging dat hij geen colleges zou hoeven te geven. Zijn aanwezigheid was hen genoeg. Een met resultaat zou later blijken: vanuit heel Europa stroomden geleerden en studenten naar Leiden toe om aan de academie lessen te geven en te volgen. Scaliger keerde nooit meer terug naar Frankrijk en overleed in Leiden. Hij werd met veel eerbetoon van de universiteit en de stad Leiden begraven in de Vrouwekerk. Heden ten dage zijn de grafsteen en het gedenkbord in de Pieterskerk te bezichtigen. Onlangs werd Scaliger nog de Einstein van de 16de eeuw genoemd.

De lezing wordt georganiseerd door het Scaliger Instituut van de Universiteitsbibliotheek Leiden. Het Scaliger Instituut houdt de gedachte aan Scaliger levend o.a. door het faciliteren van onderzoek enonderwijs naar de Bijzondere Collecties van de Universiteitsbibliotheek van Leiden. Zie ook de website: http://www.bibliotheek.leidenuniv.nl/scaligerinstituut/

In 2009 worden nog enkele andere activiteiten door het Scaliger Instituut ontplooid rond de herdenking van de sterfdag van Scaliger, zoals een tentoonstelling (opening op 21 januari 2009 na de lezing van Grafton) rond het legaat aan Oosterse boeken en handschriften van Scaliger in de Leidse universiteitsbibliotheek en een symposium in het najaar met als titel ‘The man, the mastery and the myths: A two day conference on the legacy of Joseph Scaliger’ (1540-1609).

Prof. dr. Anthony Grafton is de Henry Putnam University Professor of History aan Princeton University. Hij is tevens eredoctor van de Universiteit Leiden. Onder zijn diverse publicaties op het gebied van de Renaissance zijn verschillende boeken over Scaliger waaronder het standaardwerk ‘Joseph Scaliger. A study in the history of classical scholarship’ (1983-1993).

Belangstellenden zijn van harte welkom bij de lezing. Vanwege het beperkte aantal beschikbare plaatsen wordt belangstellenden verzocht zich aan te melden via scaliger@library.leidenuniv.nl

Datum: 21 januari 2009
Tijd: 11.00-12.00 uur
Locatie: Academiegebouw, Groot Auditorium, Rapenburg 73, Leiden.

(11)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 20 november 2008
From: NBV <NBV-L@NIC.SURFNET.NL>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081137.html
Subject: Med: 0811.37: Uniek project afgerond: catalogus 'Warfare and the age of printing'; tentoonstelling 'Het boek als wapen' in het Legermuseum, Delft, do 11 december 2008 - zo 29 maart 2009

===================================================================
Uniek project afgerond: catalogus ‘Warfare and the age of printing’
===================================================================

Uniek project afgerond: catalogus ‘Warfare and the age of printing’ 10.000 boeken van voor 1801 uit het cultureel erfgoed van Defensie beschreven.

Acht jaar geleden is het Legermuseum, in samenwerking met acht Defensie-instellingen, een uniek project gestart met als doel alle gedrukte boeken van voor 1801 in het cultureel erfgoed van Defensie te inventariseren en te beschrijven. Een enorme schat van maar liefst 10.000 werken uit de periode 1500-1800 werd bij elkaar gebracht en beschreven. Op donderdag 11 december presenteert het Legermuseum het eindresultaat, de vierdelige catalogus ‘Warfare and the age of printing’. Vanaf 11 december toont het museum tevens zeer bijzondere en kostbare boeken in de tentoonstelling ‘Het boek als wapen.’

Onderzoek naar cultureel erfgoed Defensie

In 2000 is het Legermuseum een uniek project gestart met als doel alle gedrukte boeken van voor 1801 in het cultureel erfgoed van Defensie te inventariseren en te beschrijven. Er zijn ca. 10.000 werken uit de periode 1500-1800 in twaalf talen van negen defensie-instellingen/collecties, waaronder het Legermuseum en de Koninklijke Militaire Academie (KMA) in Breda, beschreven. Het gaat om de oudste boeken van Defensie over krijgskunde, (krijgs)geschiedenis, geografie, topografie, exacte vakken, economie, taal- en letterkunde, recht en kunst. De gedrukte werken vertegenwoordigen zowel de landmacht als de marine. Door dit grootschalige onderzoek is een zeer belangrijke collectie binnen het cultureel erfgoed van Defensie ontsloten, die zowel voor de ‘Collectie Nederland’ als internationaal van groot belang is.

Betrokken Defensie-instellingen/collecties

Legermuseum (Delft)
Koninklijke Militaire Academie (Breda)
Nederlands Instituut voor Militaire Historie (Den Haag)
Koninklijk Instituut voor de Marine (Den Helder)
Instituut Defensie Leergangen (Rijswijk)
Nederlands Cavaleriemuseum (Amersfoort)
Koninklijk Tehuis voor Oud-militairen en Museum Bronbeek (Arnhem)
Nederlands Artilleriemuseum (’t Harde)
Geniemuseum (Vught)

In april 2009 is er bij de Koninklijke Militaire Academie in Breda een symposium over dit onderzoek en de resultaten met prominente sprekers uit binnen- en buitenland.

Bijzondere ontdekkingen

Het oudste overgeleverde boek van Defensie, uit de collectie van het Legermuseum, dateert uit 1531. De oudste instelling waarvan rechtstreeks boeken zijn overgeleverd betreft de (oude) Raad van State, die zich van 1588 tot 1796 bezig hield met militaire zaken.

In de bijzondere collecties werden vele boeken aangetroffen uit het bezit van belangrijke historische personen. Van de deels verloren gewaande bibliotheek van koning Lodewijk Napoleon is een deel teruggevonden. Daarnaast zijn boeken aangetroffen van onder anderen prins Frederik Hendrik, prins Willem V, Constantijn Huygens en Jan Hendrik van Kinsbergen.
Naast de bijzondere herkomst van sommige boeken zijn veel werken van historisch belang en bovendien door hun zeldzaamheid of uniciteit van grote materiele betekenis. Veel boeken zijn ware kunstwerken, waarbij in veel gevallen kosten noch moeite werden gespaard. Een van de topstukken is een tot nu toe onbekend en uniek zeventiende-eeuws stedenboek van Europa van Frederik de Wit. Opvallend is dat de helft van de boeken over uiteenlopende gerelateerde onderwerpen gaat. Zo is een van de meest opmerkelijke boeken een achttiende-eeuwse bijbel in het Tamil.

Catalogus Warfare and the age of printing

Donderdag 11 december wordt het eerste exemplaar van Warfare and the age of printing. Catalogue of early printed books from before 1801 in Dutch Military collections overhandigd aan de persoonlijk vertegenwoordiger van Hare Majesteit de Koningin Luitenant-generaal A.J.G.M. Blomjous, chef Militaire Huis.

‘Warfare and the age of printing’, een uitgave van Brill Academic Publishers, is het eindresultaat van acht jaar onderzoek. Deze vierdelige catalogus met 2.008 pagina’s en ca. 2.000 illustraties beschrijft 10.000 boeken van voor 1801 in twaalf talen. De catalogus is een zelfstandig object, maar is tegelijkertijd in verschillende opzichten een goudmijn voor verder onderzoek, toekomstige publicaties en tentoonstellingen. De catalogus is verkrijgbaar in de winkel van het Legermuseum.

Tentoonstelling ‘Het boek als wapen’

Ter gelegenheid van het verschijnen van de catalogus is vanaf 11 december tot en met 29 maart 2009 de tentoonstelling ‘Het boek als wapen’ te zien. De zeer bijzondere en kostbare boeken die te zien zijn, zijn geselecteerd vanwege de – merendeels met de hand – ingekleurde platen. Zo zijn de beroemde Atlas maior van Joan I Blaeu en de Apologie van Willem van Oranje te zien. In de ‘topstukkenvitrine’ worden regelmatig de boeken gewisseld zodat er zoveel mogelijk topstukken te zien zijn, zoals boeken geschreven door Albrecht Duerer en Isaac Newton. Een film laat enkele boeken al bladerende in z’n geheel zien. Tot slot is het eerdergenoemde oudste boek van Defensie te zien. De boeken zijn afkomstig van de negen eerder genoemde Defensie-instellingen/collecties.

Algemene informatie

Het Legermuseum is het gehele jaar geopend op:
Dinsdag t/m vrijdag 10.00 – 17.00 uur
(In de basisschoolvakanties van de regio midden is het museum ook op maandag geopend).
Zaterdag, zondag en feestdagen 12.00 – 17.00 uur
25 december, 1 januari en 30 april gesloten
Zie ook: http://www.legermuseum.nl/get?site=legermuseum.nl

(12)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 26 november 2008
From: simon.dedeyne@psy.kuleuven.be via jan.tsas@skynet.be
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081138.html
Subject: Vra: 0811.38: Medewerking gevraagd bij onderzoek KULeuven naar woordassociaties: vul de vragenlijst in plm. 5 minuten in

==========================
Onderzoek woordassociaties
==========================

Momenteel loopt aan de KULeuven het vervolg op een grootschalige onderzoek over woordassociaties. Ik heb meegedaan. Best leuk en je helpt er de taalwetenschap mee.

Het duurt minder dan 10 minuten, en je maakt daardoor naast jezelf een hoop onderzoekers aan de Leuvense unversiteit gelukkig.

Iedereen die het Nederlands als moedertaal beheerst kan deelnemen. Ze hebben dit jaar een pak mensen nodig (zo’n 1800) dus stuur deze mail gerust door naar zoveel mogelijk broers, zussen of vrienden die mogelijks willen meewerken. Enkel op die manier kan dat aantal bereikt worden.

Het onderzoek is kinderspel: je krijgt 20 woorden te zien. Voor ieder woord worden 3 associaties (het eerste woord dat in je opkomt) gevraagd.

Om deel te nemen kan je op volgende link klikken:

http://www.kuleuven.be/lsa/

Onderzoeksgroep Concepten & Categorizatie
e-mail: simon.dedeyne@psy.kuleuven.be
tel: 016-326294
Tiensestraat 102
3000 Leuven

(13)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 26 november 2008
From: De Verdieping van Nederland <no-reply@kb.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081139.html
Subject: Ten: 0811.39: Tentoonstelling 'Stijl', De Verdieping van Nederland, Den Haag, t/m zo 18 januari 2009

=======================
Tentoonstelling ‘Stijl’
=======================

Expositie ter gelegenheid van het afscheid van algemeen directeur dr. Wim van Drimmelen algemeen directeur van de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag, legt op 17 november zijn functie neer wegens het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd. Van Drimmelen heeft deze functie 17 jaar bekleed. Ter gelegenheid van zijn afscheid zal op zaterdag 15 november in De Verdieping van Nederland de tentoonstelling Stijl – 17 jaar spraakmakende aanwinsten worden geopend.

De tentoonstelling omvat zestig van de meest bijzondere, spraakmakende en veelzijdige aanwinsten van de KB uit de afgelopen 17 jaar. ” Een unieke expositie waarmee de KB niet alleen haar dank uit voor Wim van Drimmelens inspirerende leiderschap, maar die ook een deel van het brede palet aan bijzondere aanwinsten toont, die de KB onder zijn leiding heeft verworven”, aldus directeur Collecties en Dienstverlening dr. Martin Bossenbroek.

Na ruim een jaar zal bijvoorbeeld het legendarische Gruuthuse-handschrift weer worden getoond; een cultuurhistorisch document waarvoor Van Drimmelen zich persoonlijk drie jaar heeft ingezet om het te verkrijgen. Ook zullen bijzondere uitgaven als het kostbare middeleeuwse Trivulzio-getijdenboek, het oudste personeelsblad De Fabrieksbode en de dagboekaantekeningen van Willem Oltmans te zien zijn. Verder is de kleinste aanwinst te bezichtigen: een hornboek (leesplankje) waarmee kinderen leerden lezen. Speciale aandacht is er voor de overeenkomst met Blackwell Publishers. Hiermee werd een belangrijke impuls gegeven aan de verdere uitbouw van het internationale e-Depot, waarmee de KB beschikt over het grootste digitale archief van wetenschappelijke publicaties ter wereld.

De tentoonstelling is geopend vanaf 16 november 2008 tot en met 18 januari 2009 in De Verdieping van Nederland, Prins Willem-Alexanderhof 5, Den Haag. De Verdieping van Nederland is 7 dagen per week gratis toegankelijk

Bij de tenstoonstelling is ook een gelijknamige publicatie uitgebracht. Zie de website http://www.kb.nl/galerie/stijl/index.html voor meer informatie.

(14)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 11 november 2008
From: De Bezige Bij <noreply@bezigebij.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081140.html
Subject: Ten: 0811.40: Tentoonstelling 'Jan Wolkers (1926-2007)', Leiden, t/m zo 15 februari 2009

=======================================
Tentoonstelling Jan Wolkers (1926-2007)
=======================================

In Stedelijk Museum De Lakenhal (Oude Singel 28-32) in Leiden is momenteel de grote tentoonstelling over Jan Wolkers (1926-2007) te zien. De expositie belicht het hele spectrum van het werk van Wolkers met een accent op zijn beeldende kunst. Vanaf zijn vroegste jeugd bezocht Wolkers vaak De Lakenhal. Het wereldberoemde ‘Laatste Oordeel’ van Lucas van Leyden maakte een onuitwisbare indruk en waarschijnlijk inspireerde de collectie hem als beeldend kunstenaar en schrijver. De tentoonstelling is mede daarom, in samenspel met de eigen collectie van De Lakenhal, opgezet als een parcours door het hele museum.

(15)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 14 november 2008
From: redactie@taalschrift.org <redactie@taalschrift.org>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081141.html Subject: Web: 0811.41: Novembernummer Taalschrift online

=================================
Novembernummer Taalschrift online
=================================

Het novembernummer van Taalschrift staat online

Reportage: Slechte uitspraak? Ga toch maar niet braken…

Tweeduizend jaar geleden moest je braken en een laxeermiddel nemen, voor je een presentatie gaf. Dat was zogezegd heel goed voor je stem. Vandaag weten stemdeskundigen wel beter, al blijft het opletten wat je eet voor je spreekt. Maar hoe belangrijk is het nog om woorden correct uit te spreken? Wat is dat, correct spreken? En is er nog iemand die over de uitspraak van het Nederlands waakt? http://taalschrift.org/reportage/002100.html

Discussie: Maakt het prijzencircus de literaire kritiek monddood?

Wie een boek schrijft, maakt steeds meer kans om in de prijzen te vallen. Het aantal literaire prijzen neemt toe. Maar tegelijk verschrompelt de literaire kritiek in de pers en literaire tijdschriften verdwijnen in de marge. Moet het traditionele literaire gezag wijken voor het prijzencircus? Of spelen hier andere mechanismen? Literatuurwetenschapper en dichter Erik Spinoy ziet drie mogelijke trends. Discussieer mee! http://taalschrift.org/discussie/002103.html

En verder:
Taalclip: Veel ouders maken zich zorgen over het Nederlands van hun kinderen. Volgens de ‘Draadstaal’-ouders ligt dat o.a. aan veranderingen in het ‘Groenige Boekje’. Zie: http://taalschrift.org/ Vraag van de maand: Wat betekent Espana in feite? Zie: http://taalschrift.org/
Tip: Wilt u een schrijver uitnodigen voor een lezing op bijv. uw school? Meer info in Taalschrift! http://taalschrift.org/

(16)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 27 november 2008
From: Ben Salemans <salemans@neder-l.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081142.html
Subject: Web: 0811.42: Woord van het jaar-verkiezing, ma 1 - ma 15 december 2008

=============================
Woord van het jaar-verkiezing
=============================

Om te bepalen wat het woord van het jaar is, organiseren Van Dale Uitgevers, dagblad De Pers en Genootschap Onze Taal weer de Woord van het jaar-verkiezing op http://www.woordvanhetjaar.nl/. Van 1 t/m 15 december kan op die website gestemd worden.

(17)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 22 november 2008
From: NBV <NBV-L@NIC.SURFNET.NL>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081143.html
Subject: Lit: 0811.43: Pas verschenen: Marijke Huisman. Publieke levens. Autobiografieen op de Nederlandse boekenmarkt 1850-1918. (Zutphen 2008)

==============
Pas verschenen
==============

Marijke Huisman: Publieke levens. Autobiografieen op de Nederlandse boekenmarkt 1850-1918. Zutphen, Walburg Pers, 2008. 360 blz.; EUR 39,95; ISBN 978-90-5730-619-8

De autobiografie is booming business. Op de hedendaagse boekenmarkt verschijnt een groot aantal levensverhalen, varierend van herinneringen van ‘gewone’ mensen in bijzondere omstandigheden tot memoires van beroemde personen als Barack Obama, de Engelse tv-kok Gordon Ramsey en de Nederlandse actrice Sylvia Kristel. De interesse voor persoonlijke geschiedenis is niet nieuw, zo blijkt uit Publieke levens. Tussen 1850 en 1918 verdrievoudigde het aantal gedrukte autobiografieen bijna.

Marijke Huisman onderzoekt deze stijging in het licht van ontwikkelingen op de 19de-eeuwse boekenmarkt. Ze behandelt de plaats en betekenis van autobiografieen binnen het totale boekenaanbod, de marketing en het beleid van uitgevers, alsmede de ontvangst van autobiografieen door de literaire kritiek. De studie besluit met een uitgebreide analyse van de manieren waarop vrouwen zich via de boekenmarkt wisten te manifesteren als de auteurs van hun eigen levensverhaal.

Vanuit een boekhistorisch perspectief biedt Huisman nieuwe inzichten over de praktijk van het autobiografisch schrijven en de geschiedenis van de autobiografie. Ze maakt duidelijk dat de moderne of introspectieve autobiograaf eigenlijk niet kon bestaan op de Nederlandse boekenmarkt in de periode 1850-1918. Schrijvers die hun levensverhaal voor het publiek schreven, kregen het advies zich aan ‘bepaalde vormen’ te houden. Dit betekende voor alles dat de autobiograaf zichzelf diende te beheersen: te veel persoonlijke bijzonderheden werden niet op prijs gesteld. ‘Men vertoont zich niet aan het publiek in kamerjapon of huisjas,’ aldus een criticus in 1867. Een publiek leven vereiste, met andere woorden, een publieke identiteit, een rol die men in het openbare en sociale leven speelde. Deze mentaliteit verklaart waarom het introspectieve element in veel negentiende-eeuwse autobiografieen vrijwel afwezig is. Tegelijkertijd zit hier de kern van de problemen rondom het autobiografisch schrijverschap van vrouwen. Zij hadden geen publieke identiteit, omdat ze niet werden geacht een rol in het publieke leven te spelen.

Marijke Huisman is door de faculteit voorgedragen voor een EUR fellowship.

Publieke levens. Autobiografieen op de Nederlandse boekenmarkt 1850-1918 verschijnt bij de Walburg Pers te Zutphen als deel IX in de serie Bijdragen tot de Geschiedenis van de Nederlandse Boekhandel. ISBN 978.90.5730.619.8, prijs EUR 39,95 – 360 pagina’s.

Zie ook: http://www.walburgpers.nl/site/boek_detail.php?hfst_id=103&hfst_id_p arent=5&boek_id=859

(18)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 25 november 2008
From: Lydeke Roos <lydeke@onzetaal.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081144.html Subject: Lit: 0811.44: Pas verschenen: decembernummer van Onze Taal

==============
Pas verschenen
==============

Decembernummer van Onze Taal

In het decembernummer van Onze Taal onder meer:

Rene Appel
Een roedel sneue randdebielen
De taal van columnist Youp van ’t Hek

Marc van Oostendorp
“Alle mensen zijn van nature geestdriftig over taal”
David Crystal over het populariseren van taalwetenschap

Redactie Onze Taal
Het taaljaar 2008
Van EU-ambtenaren tot taalcoaches
Plus: meningen van bekende taalgebruikers. De belangrijkste gebeurtenis, het beste boek, het mooiste en het ergste woord – de redactie vroeg een aantal spraakmakende taalgebruikers wat hun het afgelopen jaar zoal opviel (zie ook http://www.onzetaal.nl/nieuws/taaljaar2008.pdf).

Ton den Boon
Vallen als dominostenen
De woorden van de economische crisis

En verder:

Oproep citaatsjablonen: krantenkoppen die knipogen naar een bekend citaat (zie ook http://www.onzetaal.nl/oproepen/koppen.php)
Oproep vreemde talen in Nederlandse liedjes (zie ook http://www.onzetaal.nl/oproepen/liedjes.php)

  • Columns en rubrieken van Jan Kuitenbrouwer, Henk Spaan, Riemer Reinsma en Guus Middag

Kijk voor de volledige inhoudsopgave op http://www.onzetaal.nl/tijdschr/0812.php.

(19)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 19 november 2008
From: Jan Oosterholt <jan.oosterholt@uni-oldenburg.de>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081145.html
Subject: Lit: 0811.45: Pas verschenen: R. Gruettemeier en J. Oosterholt (red.). Een of twee Nederlandse literaturen? Contacten tussen de Nederlandse en Vlaamse literatuur sinds 1830. (Leuven 2008)

==============
Pas verschenen
==============

R. Gruettemeier / J. Oosterholt (red.): Een of twee Nederlandse literaturen? Contacten tussen de Nederlandse en Vlaamse literatuur sinds 1830. Leuven, Uitgeverij Peeters, 2008.

De vraag of de Nederlandse en Vlaamse literaturen als een geheel beschouwd kunnen of zelfs moeten worden, houdt de gemoederen sinds de negentiende eeuw continu bezig. In de hier gebundelde artikelen – gebaseerd opbijdragen aan een in december 2006 gehouden studiedag, georganiseerd door het Seminar fuer Niederlandistik van de Carl von Ossietzky Universitaet te Oldenburg – is het auteurs er niet om te doen een zoveelste cultuurpolitiek statement af te leggen. Centraal staat hier de analyse van de beeldvorming rond de relaties tussen de literatuur uit Vlaanderen en Nederland. ‘Een of twee Nederlandse literaturen?’ bevat case-studies over contacten tussen Nederlandse en Vlaamse letterkundigen (van de briefwisseling tussen Snellaert en Alberdingk Thijm tot het redactiebeleid van het Vlaams-Nederlandse tijdschrift Randstad). Verder wordt, onder meer door medewerkers aan de Geschiedenis van de Nederlandse literatuur, ingegaan op specifieke problemen van de literatuurgeschiedschrijving en bevat het boek een aantal institutionele analyses van het gedrag van Nederlanders en Vlamingen binnen het literaire veld.

Website Peeters: http://www.peeters-leuven.be

(20)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 17 november 2008
From: PR-afdeling Van Dale Uitgevers <PR@vandale.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081146.html
Subject: Lit: 0811.46: Pas verschenen: Woord van het jaar 2008. (Utrecht 2008)

==============
Pas verschenen
==============

Woord van het jaar 2008. Utrecht, Van Dale, 2008.

Wat wordt het woord van het jaar 2008? Wordt het smirten, Bosbank, rokerskerk of wiien? In het boek ‘Woord van het jaar 2008’ staat een selectie van 100 nieuwe woorden die het afgelopen jaar in de media opgevallen zijn. Ton den Boon, woordenwatcher en hoofdredacteur van de Dikke Van Dale, bespreekt ieder woord in een geestige column. De teksten worden verlevendigd met cartoons van Rene Leisink.

De woorden in ‘Woord van het jaar 2008’ zijn niet zomaar nieuwe woorden in onze taal. Ze staan ook voor trends en allerlei technische en maatschappelijke ontwikkelingen. Zo is rokerskerk ontstaan sinds er ook voor horecagelegenheden een rookverbod geldt en zijn Bosbank en bankendomino woorden die tijdens de kredietcrisis zijn gevormd. In elke column staat een woord centraal en wordt beschreven wat het betekent, hoe het is ontstaan en welke rol het in 2008 heeft gespeeld. Dit nieuwe Van Dale-boek is prettige lectuur die op een toegankelijke wijze een blik geeft op de wereld in 2008.

Om te bepalen wat het woord van het jaar is, organiseren Van Dale Uitgevers, dagblad De Pers en Genootschap Onze Taal weer de Woord van het jaar-verkiezing op http://www.woordvanhetjaar.nl/. Van 1 t/m 15 december kan op die website gestemd worden.

‘Woord van het jaar 2008’ is verkrijgbaar in de boekhandel en via de Van Dale website. De prijs is EUR 9,95. T/m 17 december 2008 geldt een introductieprijs van EUR 8,95. Leuk om te krijgen en om te geven!

Zie ook: http://www.vandale.nl/vandale/producten/productoverzicht/ grotevandale/article2141.ece

(21)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Mon, 10 Nov 2008 13:39:59 +0100
From: PR-afdeling Van Dale Uitgevers <PR@vandale.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081147.html
Subject: Lit: 0811.47: Pas verschenen: Van Dale Elektronische grote woordenboeken 2009. (Utrecht 2008)

============================
De nieuwste vertalingen 2009
============================

Van Dale blijft vernieuwen: de Van Dale Elektronische grote woordenboeken 2009 liggen nu in de winkel. Ten opzichte van de zeer succesvolle 2008-versie zijn er vele nieuwe woorden en vertalingen bijgekomen, de nieuwste Duitse spelling is doorgevoerd, voor het hedendaags Nederlands zijn duizenden nieuwe synoniemen toegevoegd en voor de Mac-gebruikers is een unieke ‘droplet’-functie ontwikkeld.

De Van Dale Elektronische grote woordenboeken 2009 zijn met 700.000 trefwoorden in het Nederlands, Engels, Frans en Duits de meest complete digitale toepassing voor de verklaring en vertaling van hedendaags taalgebruik. Van Dale ontwikkelt deze software voor de taalprofessional, waardoor het geschikt is voor iedereen die volledigheid en betrouwbaarheid bovenaan het verlanglijstje heeft staan. Vele instellingsmogelijkheden, zoals de interfacetaal en de lettergrootte, zorgen dat de software flexibel is. Door de keuze uit verschillende zoekmethoden gaat zoeken en vinden eenvoudig en snel.

De software is geschikt voor zowel Windows als Mac. Naast het uiterlijk zijn er hierbij ook andere verschillen. Voor Windows is er de vertrouwde koppeling met Word, voor de Mac is een ‘droplet’-functie toegevoegd. Door vanuit elk willekeurig programma een woord naar een klein zwevend schermpje te slepen, wordt het direct vertaald. Importeren van de vertaling in de tekstverwerker kan via dezelfde functie.

Verkrijgbaarheid

De Van Dale Elektronische grote woordenboeken 2009 zijn verkrijgbaar in de boekhandel, via de Van Dale-website (http://www.vandale.nl) en in de Van Dale downloadshop, waar huidige bezitters van de 2008-versie een flinke korting kunnen verwachten. De prijs: varierend van EUR 99,- voor hedendaags Nederlands tot EUR 399,- voor de complete set met Nederlands, Engels, Frans en Duits. Neem voor netwerkversies contact op met zakelijk@vandale.nl.

Zie ook: http://www.vandale.nl/vandale/producten/productoverzicht/ grotewoordenboeken

(22)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: Thu, 13 Nov 2008 14:49:11 +0100
From: PR-afdeling Van Dale Uitgevers <PR@vandale.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081148.html
Subject: Lit: 0811.48: Pas verschenen: Zes nieuwe Van Dale Miniwoordenboeken. (Utrecht 2008)

=====================================
Zes nieuwe Van Dale Miniwoordenboeken
=====================================

Deze week (rond 13 november 2008) verschijnen er 6 nieuwe Van Dale Miniwoordenboeken. Aan de succesvolle reeks worden de talen Portugees, Turks, Noors, Zweeds, Deens en Indonesisch toegevoegd. De Miniwoordenboeken zijn handig om op zakenreis of op vakantie snel even een woord op te zoeken. Het zijn kleine woordenboeken in handig zakformaat die uitblinken in actualiteit en duidelijkheid. chte hebbedingetjes!

Met het verschijnen van deze 6 nieuwe delen zijn er nu 11 Van Dale Miniwoordenboeken: Engels, Frans, Duits, Spaans, Italiaans, Portugees, Turks, Noors, Zweeds, Deens en Indonesisch. Ze zijn bedoeld voor de vakantieganger of zakenreiziger die snel een vertaling van een woord nodig heeft. De woordenschat bevat dan ook circa 20.000 begrippen per taal die op die specifieke gebruikssituatie zijn gericht. Niet meer en niet minder. Daarnaast bevatten de boekjes een Culinaire woordenlijst en nuttige standaardzinnen. De Van Dale Mini’s hebben een handig zakformaat, een flexibele kaft en een goed leesbare letter. Kortom, deze Mini’s zijn klein maar fijn!

Verkrijgbaarheid

De Van Dale Miniwoordenboeken zijn verkrijgbaar in de boekhandel en via de Van Dale website (http://www.vandale.nl). De prijs is EUR 7,50 per stuk.

Zie ook: http://www.vandale.nl/vandale/producten/ productoverzicht/miniwoordenboeken/

(23)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 16 november 2008
From: Louis Couperus Genoot schap <redactie@louiscouperus.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081149.html
Subject: Lit: 0811.49: Pas verschenen: Arabesken nr. 32: In memoriam Frederic Bastet (1926-2008)

==============
Pas verschenen
==============

ARABESKEN NR. 32: In memoriam Frederic Bastet (1926-2008)

In juni 2008 overleed op 81-jarige leeftijd de romancier, dichter, classicus, archeoloog en biograaf Frederic Bastet. Een groot en belangrijk deel van zijn leven stond in het teken van Louis Couperus. Zijn monumentale biografie uit 1987 heeft het Couperusonderzoek enorm gestimuleerd en diepgaand beinvloed. Het spreekt vanzelf dat het novembernummer van het tijdschrift Arabesken voor het grootste gedeelte gewijd is aan de betrokken en beminnelijke erevoorzitter van het Louis Couperus Genootschap.

Het laatste interview met Frederic Bastet

Enkele maanden voor zijn overlijden zocht Arabesken de Couperusbiograaf op in zijn appartement in Oegstgeest. Bastet blikte nog eenmaal terug op zijn lange schrijversloopbaan en op Louis Couperus in het bijzonder: ‘Vergeleken met Couperus ben ik maar een heel klein mannetje hoor!’

Een archeoloog in de literatuur

Zijn bemoeienis met Couperus begon in de jaren vijftig met een boze ingezonden brief in de krant en culmineerde drie decennia later in zijn beroemde biografie van de auteur. In de tussenliggende jaren en ook daarna heeft Frederic Bastet het Couperusonderzoek diepgaand beinvloed. Alle latere onderzoekers stuiten tijdens hun speurtochten altijd, bij welk onderwerp ook, op Bastet als de grote wegbereider. Couperuskenner H.T.M. van Vliet belicht de betekenis van Bastet voor het Couperusonderzoek.

Frederic Bastet, Albert en Liesje Vogel: herinneringen aan een vriendschap

Caroline de Westenholz leerde Frederic Bastet kennen toen zij als studente kunstgeschiedenis ademloos naar zijn hoorcolleges luisterde. Toen hij later bevriend raakte met haar stiefvader, had zij zo haar bedenkingen. ‘Welke student wil nu in vredesnaam zijn hoogleraar in de vakantie over de vloer hebben?’

En verder:

Elsbeth Etty, recensente en columniste van NRC Handelsblad, koos haar favoriete fragment uit het werk van Couperus. In een mooi essay demonstreert Piet Kralt aan de hand van de roman ‘Aan den weg der vreugde’ dat Couperus’ ideeen over het noodlot, een van zijn grootste thema’s, allerminst consistent zijn.

Daarnaast is er traditiegetrouw veel plaats ingeruimd voor nieuws en allerlei wetenswaardigheden over Louis Couperus.

Over Arabesken

Het halfjaarlijkse tijdschrift van het Louis Couperus Genootschap is het forum voor onderzoek naar het leven en werk van Couperus. Tal van gerenommeerde letterkundigen en specialisten leveren regelmatig een bijdrage aan Arabesken. De redactie bestaat uit Peter Hoffman (hoofdredacteur), Remon van Gemeren, Erik Schoonhoven en Menno Voskuil. Onze donateurs ontvangen Arabesken gratis. Een los exemplaar kost EUR 6,80 en is te bestellen door overmaking van het bedrag op giro 600367 van het Louis Couperus Genootschap te Den Haag.

Over het Louis Couperus Genootschap

Het Louis Couperus Genootschap werd in 1993 opgericht om liefhebbers van het werk van Louis Couperus (1863-1923) bijeen te brengen en wetenschappelijk onderzoek naar het leven en het oeuvre van de auteur te stimuleren. Met circa 600 donateurs behoort het Louis Couperus Genootschap inmiddels tot de grootste en meest actieve literaire genootschappen in Nederland. Donateurs betalen EUR 18,15 per jaar. Zij ontvangen twee keer per jaar Arabesken en kortingen op de activiteiten van het genootschap.

(24)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 12 november 2008
From: Marlies Philippa <marlies.philippa@uva.nl>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081150.html
Subject: Lit: 0811.50: Pas verschenen: Marlies Philippa. Koffie, kaffer en katoen. Arabische leenwoorden in het Nederlands. (Amsterdam 2008)

==============
Pas verschenen
==============

Marlies Philippa: Koffie, kaffer en katoen. Arabische leenwoorden in het Nederlands. Amsterdam, Bulaaq, 2008. 155 blz.; EUR 15,00; ISBN 978-90-5460-162-3

Wat hebben koffie, alcohol, algebra en piekeren met elkaar gemeen? Deze woorden zijn afkomstig uit het Arabisch. Het Nederlands kent tal van dit soort leenwoorden. Veel woorden gebruiken we dagelijks en zonder te weten waar ze vandaan komen of wat hun achtergrond is. Wij hebben uit alle sferen van de Arabische cultuur woorden geleend: eten en drinken, erotiek, scheepvaart en handel, de dierenwereld, maar ook muziek en wetenschap.

In ‘Koffie, kaffer en katoen’ wordt van deze woorden de geschiedenis weergegeven, en tegelijkertijd wordt er een doorkijkje geboden naar de Arabische cultuur. Het boek is thematisch geordend en uit drie delen opgebouwd: woorden in algemeen gebruik, woorden in de exacte wetenschappen en cultuurgebonden woorden. Het boek besluit met een register van de behandelde woorden in het Arabisch en in transcriptie.

Wie wel eens iets van Marlies Philippa gelezen heeft, weet met welk gezag en aanstekelijk plezier ze schrijft. Sinds 1977 is ze als historisch taalkundige verbonden aan de UvA, leerstoelgroep Nederlandse Taalkunde, met als specialisatie etymologie. Van 1978 tot en met 2000 heeft ze een etymologische rubriek verzorgd in Onze Taal en van 2001 tot en met 2005 in Over Taal. Daarnaast werkte ze mee aan diverse radio- en televisieprogramma’s.

Zie ook: http://www.bulaaq.nl/product.php?categorie_id=2&product_id=148

(25)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 17 november 2008
From: Heidi Peeters <heidi.peeters@arts.kuleuven.be>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081151.html
Subject: Sym: 0811.51: Congres 'Filmliteratuur in Vlaanderen en Nederland', Leuven, do 4 december 2008

===================================================
Congres ‘Filmliteratuur in Vlaanderen en Nederland’
===================================================

Donderdag 4 december 2008
Katholieke Universiteit Leuven, Faculteit Letteren, Erasmushuis, Blijde-Inkomststraat 21, Justus Lipsiuszaal, 8ste verdieping (vrije toegang)

Programma

08u45 – 09u25: Ontvangst in de inkomhal van het Erasmushuis

09u30 – 11u00: Sessie 1: Schrijverlijke filmexperimenten
– Lars Bernaerts (Universiteit Gent): Ivo Michiels’ Met Dieric Bouts en Een tuin tussen hond en wolf als experimentele filmliteratuur
– Liesbeth Vantorre (Universiteit Antwerpen): Montagetechnieken in het werk van Kurt Kohler
– Bart Nuyens (Artesis Hogeschool, RITS): De invloed van de film op de literatuur bestaat (niet). Boon, Claus, Michiels en de film

11u00 – 11u30: koffie

11u30 – 13u15: Sessie 2: Filmische hartstochten
– Johan Vanhecke (AMVC Letterenhuis): Film in het werk van Johan Daisne
– Heidi Peeters (Katholieke Universiteit Leuven): Patrick Conrad en de film
– (Voormiddaglezing:) Eric de Kuyper: Van woord naar beeld … en omgekeerd

13u15 – 14u25: Lunchpauze met broodjes in de inkomhal van het Erasmushuis

14u30 – 15u30: Sessie 3: Vlaamse tv-novellisaties
– Rita Ghesquiere (Katholieke Universiteit Leuven): Johan en de Alverman (Lo Vermeulen) en de betekenis van televisieboeken voor de Vlaamse jeugdliteratuur
– Karel Vanhaesebrouck (Maastricht University): De boeken van Kapitein Zeppos

15u30 – 16u00: Koffie

16u00 – 17u00: Sessie 4: De novellisatie als mediafenomeen
– Peter Verstraten (Universiteit Leiden): Van jeugdsentiment tot opzichtige camp: Ja zuster, nee zuster
– Thomas Van Parys (Katholieke Universiteit Leuven): Hollywoodnovellisaties in Nederlandstalige vertaling

Afsluitende bedenkingen

Contact: Heidi.Peeters@arts.kuleuven.be

(26)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 18 november 2008
From: materielecultuurvanwetenschap@gmail.com
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081152.html
Subject: Sym: 0811.52: 'Het wetenschappelijke boek', bijeenkomst van de Werkgroep Materiele Cultuur van Wetenschap, Leiden, vr 12 december 2008

================================================
‘Het wetenschappelijke boek’, bijeenkomst van de Werkgroep Materiele Cultuur van Wetenschap
================================================

Op aandringen van de Neurenbergse uitgever werd aan de eerste druk van Copernicus’ ‘De revolutionibus’ (1543) een voorwoord toegevoegd waardoor het leek alsof Copernicus zijn heliocentrische theorie louter als een hypothese voorstelde. De meeste zestiende-eeuwse geleerden lazen Copernicus’ boek dan ook alsof daarin een interessant idee, een rekenmethode, en niet de realiteit werd voorgesteld. Pas vanaf 1600 kwam de discussie over het heliocentrische stelsel daadwerkelijk op gang.
Dit voorbeeld toont dat de rol van de drukker-uitgever soms groter was dan velen zich realiseerden. De publicatie van een belangrijk wetenschappelijke boek fungeert vaak als mijlpaal in de wetenschapsgeschiedenis. Boeken echter zijn niet alleen kennisdragers maar ook materiele objecten. Zij zijn geen transparante objecten waardoor de ideeen en intenties van de auteur helder te zien zijn. Vroegmoderne geleerden waren sterk afhankelijk van boekdrukkers en uitgevers voor de uitgave, vormgeving en verspreiding van hun kennis. Maar bepaalden deze “gatekeepers of knowledge” daarbij mede de receptie van de daarin vastgelegde kennis? Hoe kunnen wetenschapshistorici vroegmoderne wetenschappelijke publicaties ‘lezen’ om de ideeen en intenties van de geleerde auteur te onderscheiden van die van de drukker en de uitgever? En wat is het nut daarvan?

In deze zesde bijeenkomst van de Werkgroep Materiele Cultuur van Wetenschap gaan wetenschapshistorici in gesprek met boekhistorici. De plaats van samenkomst is de enige vroegmoderne Nederlandse geleerdenbibliotheek die nog als zodanig te bezichtigen is: de Bibliotheca Thysiana in Leiden. Het aantal plaatsen is beperkt. Meldt u nu aan: Materielecultuurvanwetenschap@gmail.com

Locatie: Leiden: Biblioteca Thysiana

Programma

13.00-13.20 Welkom & introductie door Esther van Gelder en Annemieke Verboon (UL / Werkgroep Materiele Cultuur van Wetenschap)
13.20-14.20 Introductie op de Bibliotheca Thysiana door Paul Hoftijzer (Hoogleraar Boekwetenschap UL / Curator Bibliotheca Thysiana)
14.20-15.05 Djoeke van Netten (RUG): Publish or perish? – geen boek zonder drukker
15.05-15.30 Koffiepauze
15.30-16.15 Sylvia van Zanen (UL): “Heeft Plantijn zijn verstand verloren?!”; de relatie tussen Carolus Clusius (1526-1609) en zijn uitgevers
16.15-16.50 Plenaire discussie onder leiding van Paul Hoftijzer
16.50 Afsluiting en borrel

Organisatie: Esther van Gelder en Annemieke Verboon (UL, Werkgroep MCW) i.s.m. Djoeke van Netten (RUG).

Aanmelden is verplicht: materielecultuurvanwetenschap@gmail.com

(27)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 12 november 2008
From: Kevin Absillis <Kevin.Absillis@stad.Antwerpen.be>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081153.html
Subject: Sym: 0811.53: Symposium 'Uit de klem van het verleden. Staten Generaal van het literaire erfgoed in Vlaanderen', Antwerpen, vr 5 december 2008

===============================================
‘Uit de klem van het verleden’. Staten Generaal van het literaire erfgoed in Vlaanderen
===============================================

LETTERENHUIS ANTWERPEN
Minderbroedersstraat 22
2000 Antwerpen

Zit er nog toekomst in het literaire verleden?
Mogen schrijvers hun nalatenschap versjacheren?
Moet het Letterenhuis alle belangrijk geachte manuscripten kopen?
Wat kan ‘Vlaams’ literair erfgoed betekenen in een ‘multiculturele’ samenleving?
Is de hernieuwde belangstelling voor erfgoed meer dan een bevlieging?
Hoe ziet de ideale databank voor literair archief eruit?
Is het beroep van antiquaar te verzoenen met het nut van ’t algemeen?
Zal er over pakweg tien jaar nog literair erfgoed zijn om te bewaren?
En heeft het behoud en beheer ervan nog zin als jongeren toch, zoals soms wordt geklaagd, geen culturele bagage meer wordt meegegeven?

Het Letterenhuis zoekt antwoorden, zonder zever.

Programma

9.45 Onthaal met koffie
10.15 Verwelkoming door Bruno Verbergt (bedrijfsdirecteur cultuur, sport en recreatie Stad Antwerpen)
10.30 ‘Cultuur is herinnering’, inleidende lezing door: H.W. von der Dunk (em. hoogleraar moderne geschiedenis)
11.15 ‘Uit de klem van het verleden. Het Letterenhuis van nu en straks’ door: Leen van Dijck (directeur Letterenhuis)
11.30 ‘Tussen rots en woestijn. Het literaire erfgoedveld in Vlaanderen’ door: Kevin Absillis & Lies Galle (Letterenhuis)
12.15 Broodjeslunch
13.30 ‘Naar het klokhuis der gedachte. Visies op literair erfgoed’ door: Walter van den Broeck (schrijver), Rik van Cauwelaert (verzamelaar), Kris Landuyt (antiquaar), Marc Reynebeau (journalist), Tom Sintobin (onderzoeker), Ronald Soetaert (onderwijsdeskundige)
14.45 Debat met de sprekers, gemodereerd door: Gudrun De Geyter (Vrt / Klara)
15.45 Slotbeschouwing door Vlaams Minister van Cultuur Bert Anciaux (o.v.)
16.00 Borrel

Deelname gratis
Inschrijven tot 28 november 2008
Graag vermelden: naam + volledige dag of enkel voor- of namiddag

Letterenhuis
Minderbroedersstraat 22
2000 Antwerpen
e-mail amvc.letterenhuis@stad.antwerpen.be
tel. 03 222 93 20
fax 03 222 93 21

(28)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=
Date: 21 november 2008
From: Elke Brems <Elke.Brems@arts.kuleuven.ac.be>
URL: http://www.neder-l.nl/bulletin/2008/11/081154.html
Subject: Sym: 0811.54: Tweede Congres Nederlandse literatuur 'Cross Over', Leuven, vr 16 januari 2009

=================================================
Tweede Congres Nederlandse literatuur: Cross Over
=================================================

Op 16 januari 2009 organiseert de Onderzoekseenheid Nederlandse Literatuur van de K.U.Leuven het Tweede Congres Nederlandse literatuur: Cross Over.

Deze bijeenkomst wil de ideeenuitwisseling binnen de (oude en moderne) literaire neerlandistiek bevorderen door onderzoekers samen te brengen rond actuele kwesties uit ons vakgebied. Er wordt niet gewerkt met uitgebreide lezingen, maar met vooraf ingediende en op de website ter beschikking gestelde bijdragen. Zo kan iedereen die komt, deelnemen aan het gesprek.

Het thema van deze editie is ‘De plaats van de tekst’ en er zijn sessies over ‘Literatuur en wetenschap’, ‘Tekst en instituties’, ‘Tekst en intertekst’, ‘Tekst en auteur’, en ‘Tekst en editie’. We nodigen iedereen binnen de literaire neerlandistiek uit om deze wetenschappelijke bijeenkomst bij te wonen en er met vakgenoten van gedachten te wisselen.

Alle informatie over het programma en de inschrijving vind je op de volgende website: http://www.arts.kuleuven.be/cross_over/.

(29)=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=

*-------------------------------------------------------------------------*
|                                                                         |
| Informatie over Neder-L:                                                |
| ========================                                                |
| Algemene informatie opvragen over Neder-L: stuur mail naar              |
|   listserv@nic.surfnet.nl met daarin de boodschap: GET NEDER-L INFO     |
| Abonnement nemen op Neder-L: stuur mail naar listserv@nic.surfnet.nl    |
|   met als boodschap: SUB NEDER-L uw-voornaam/voorletters uw-achternaam  |
| Neder-L op het web/WWW: Neder-L-nummers zijn vanaf januari 1997 in      |
|   web-formaat te lezen via: http://www.neder-l.nl/                      |
|   Nadere informatie over Neder-L in web-formaat: zie artikel 9706.01    |
|   Er is ook een WWW-archief met alle e-mailversies van Neder-L sinds    |
|   juni 1992, dat ook op trefwoord doorzocht kan worden; de URL van dit  |
|   listserv-archief: http://listserv.surfnet.nl/archives/neder-l.html    |
| Oude Neder-L-bulletins opvragen: stuur mail naar listserv@nic.surfnet.nl|
|   met daarin een boodschap als: GET NEDER-L LOG9206                     |
|   (resultaat: logboek met Neder-L-artikelen van juni '92 wordt gestuurd)|
|   Of maak gebruik van het listserv-archief (zie enkele regels hierboven)|
| Bijdrage voor Neder-L opsturen: stuur mail naar salemans@neder-l.nl     |
| Contact met redactie: stuur mail naar Salemans@neder-l.nl, naar         |
|   f.petiet@uva.nl (voor de evenementenagenda), Willem.Kuiper@uva.nl,    |
|   P.J.Verkruijsse@uva.nl, Marc.van.Oostendorp@meertens.knaw.nl of       |
|   of naar P.A.Coppen@let.ru.nl                                          |
*-------------------------------------------------------------------------*

*-Einde-------------------- Neder-L, no. 0811.b --------------------------*