Nederlands in beweging. Een internationale toekomst voor de neerlandistiek

(Persbericht IVN)

Doemdenken over de Nederlandse taal en studie is niet nodig. Eind deze maand wordt deze stelling bewezen in Leuven. Hier komen ruim 300 internationale docenten Neerlandistiek uit circa veertig landen bij elkaar om over de Nederlandse taal en literatuur te praten.

Van 27 tot en met 31 augustus vindt voor de twintigste keer het Colloquium Neerlandicum plaats. Dit internationale congres wordt georganiseerd door de Internationale Vereniging voor Neerlandistiek (IVN) in samenwerking met de KU Leuven, die deze editie de locatie biedt. Het thema is ‘Nederlands in beweging’, met de blik gericht op de toekomst van het vakgebied. Hoe bedrijf je neerlandistiek in een geglobaliseerde wereld? Op deze en andere vragen wordt in bijna 150 lezingen, panelgesprekken en posterpresentaties gereflecteerd. Lees verder

Geplaatst in evenementenagenda, mededeling | Getagged , | Een reactie plaatsen

Gedicht: Gerda Blees • Drie vrouwen

Uit Dwaallichten, de debuutbundel van Gerda Blees.

Drie vrouwen

Drie vrouwen kennen elkaar langer wel dan niet.
De eerste woont in een grijze stad, de tweede
in een groene en de derde in een gele.

Een van de drie leeft voor muziek terwijl de andere twee liever
met een man onder de dekens naar voorbijrijdende auto’s luisteren.
Van die twee is er een de weg kwijt terwijl de eerste en de derde niets
van zich splitsende paden weten. De derde van de drie gedraagt zich soms
een beetje destructief terwijl de eerste twee genoegen nemen met alles
wat al uit zichzelf kapotgaat.
Lees verder

Geplaatst in gedicht | Getagged , , | Een reactie plaatsen

25 augustus 2018: Congres ‘1618: Paniek in de republiek’

Datum: Zaterdag 25 augustus 2018
Locatie: Dordrechts Museum en Hof van Nederland (Dordrecht)

1618 – Paniek in de Republiek. Op 19 november 1618 verscheen een heldere komeet aan de ochtendhemel die in heel Europa voor grote paniek zorgde en in vele traktaten en pamfletten bediscussieerd werd. Wat kon deze staartster te betekenen hebben? In de Republiek bracht de komeet de climax van een jaar vol spanningen. Op politiek terrein had stadhouder-prins Maurits in het voorjaar de leiding opgeëist. Dat hij geenszins van plan was die nog af te staan, bleek wel uit de afdanking van de waardgelders in Utrecht in de zomer, gevolgd door de arrestatie van Johan van Oldenbarnevelt. De landsadvocaat werd beschuldigd van hoogverraad en of hij een rechtvaardig proces zou krijgen viel maar helemaal af te wachten. Evenzeer twijfelde menigeen of die andere hardnekkige splijtzwam – de controverse tussen remonstranten en contraremonstranten – een oplossing zou kunnen vinden tijdens de langverwachte kerkvergadering, de synode die op 13 november in Dordrecht van start was gegaan. Intussen heerste in de kunstwereld een gevoel van radeloosheid, met name in de literaire kringen in en rond Amsterdam. Daar was eind augustus plotseling het grote literaire en dramatische talent G.A. Bredero gestorven. Hij liet zijn omgeving ontredderd achter. Maar de spanningen op het toneel van de Europese politiek waren vele malen groter. Met het uitbreken van de Boheemse Opstand begon in mei 1618 ook de Dertigjarige Oorlog. Voor vele tijdgenoten aan beide zijden van de religieuze barrière was dit het conflict waarvoor ze al zolang gevreesd hadden. Geen wonder dat de winterkomeet de toestand in de wereld in een onheilspellend daglicht stelde. Lees verder

Geplaatst in evenementenagenda, letterkunde | Getagged | Een reactie plaatsen

Avondvullend programma rondom biografie Frans Kellendonk

Op 27 september aanstaande verschijnt Kellendonk. Een biografie, geschreven door Jaap Goedegebuure. Bij Spui25 te Amsterdam (locatie Oude Lutherse kerk) vindt om die reden een avondvullend programma plaats over Frans Kellendonk (1951-1990). Kellendonk is een van de belangrijkste schrijvers van zijn generatie: geroemd om de stilistische kwaliteit van zijn werk, spraakmakend én omstreden vanwege zijn niet zelden controversiële thematiek.

In zijn biografie schetst Jaap Goedegebuure Kellendonks intellectuele ontwikkeling en laat hij zien hoe persoonlijke ervaringen werden omgevormd tot verhalen en romans met een algemene geldigheid. Voor dit levensverhaal maakte hij gebruik van tot nu toe gesloten archieven en recentelijk opgedoken brieven en documenten. Ze werpen nieuw licht op een briljante stilist en een verbeten karakter. Lees verder

Geplaatst in evenementenagenda | Getagged , , | Een reactie plaatsen

23 augustus 2018: Bredero-avond, Amsterdam

Klik voor het programma van de Bredero-avond

Geplaatst in evenementenagenda, letterkunde | Getagged , , | Een reactie plaatsen

Academici tegen bullshit

Door Marc van Oostendorp

Ik vind dat je wijsgerige traktaten liever geen grappige titels moet geven, maar ik maak een uitzondering voor het essay On bullshit van Harry Frankfurter. Dat is inmiddels een van de bekendste Amerikaanse beschouwingen van de afgelopen decennia, en terecht. Het boekje lijkt mij verplichte kost voor iedereen die in de Westerse wereld woont en/of werkt.

De beste Nederlandse vertaling van bullshit lijkt me kletskoek (al komt bullshit natuurlijk ook wel voor in het Nederlands). In zijn essay maakt Frankfurter aldus onderscheid tussen liegen en kletskoek verkopen. Iemand die liegt, verdraait de werkelijkheid met de opzet om de ander in die verdraaide werkelijkheid te doen geloven. Een leugenaar trekt zich in die zin nog wel degelijk iets aan van de waarheid, en gaat uit van het contract dat er meestal tussen mensen is dat de spreker probeert de waarheid te zeggen en de luisteraar ervan uitgaat dat de spreker dit doet.

Iemand die kletskoek verkoopt, zegt zomaar wat: het gezegde kan waar zijn, of niet, het maakt niet uit, zoals het de spreker ook eigenlijk niet uitmaakt of de luisteraar het wel of niet gelooft. Het taalgedrag van bepaalde hedendaagse politici kan, enkele decennia na verschijnen van Frankfurters essay, uitstekend op die manier kan worden begrepen. Lees verder

Geplaatst in column | Getagged , | 10 Reacties

Overleden: Christo van Rensburg (1938-2018)

Eerder vandaag is Christo Janse van Rensburg, een van de bekendste deskundigen op het gebied van de taalkunde van het Afrikaans op tachtigjarige leeftijd overleden.

Van Rensburg was emeritus hoogleraar taal- en letterkunde en voormalig directeur van de ‘Eenheid vir die Ontwikkeling van Taalvaardigheid’ aan de Universiteit van Pretoria. Hij ontving eerder dit jaar de C.J. Langenhovenprijs voor taalwetenschap voor zijn werk over taalvariatie binnen het Afrikaans. Lees verder

Geplaatst in geen categorie | Een reactie plaatsen

Gedicht: Sasja Janssen • Manieren van lopen

Manieren van lopen

Wanneer het lakmoespapiertje in sterrenstof
wordt gedoopt en altijd uitloopt in violet en hopelijk
ootmoedig blauw, maar dat het er pas op aankomt
met groen, geel, oranje of zelfs rood bij voorspellend
vruchtbaar vooruit leven
dan zijn de dagen en nachten ontkiemd.

Als je van boven naar ergens beneden verdwaalt
kun je niet zoals je moeder je vroeger opdroeg
dezelfde gekleurde weg weer terug, hij droogt op
en verpulvert, maar er stijgt iets lichts op
in een kleur die niet op je lakmoes verschijnt
een glimp van ander leven nadat jij allang
bent opgehouden, de dagen en nachten gerecycled.

Sasja Janssen (1968)
uit: Ik trek mijn species aan (2014)

———————————–

Geplaatst in gedicht | Getagged , | Een reactie plaatsen

Appollonius van Thyro : Hoofdstuk 19

Die schoone ende die suverlicke historie van Appollonius van Thyro

Kritische editie van het enig bewaardgebleven exemplaar
[Middelburg, Planbureau en Bibliotheek van Zeeland, signatuur 1108 C 43]
van de druk van Christiaen Snellaert, Delft 1493,
in combinatie met een diplomatische editie van de Latijnse brontekst uit de Gesta romanorum, zoals gedrukt door Gheraert Leeu te Gouda in 1480.13

Hoofdstuk 19

Bij wijze van inleiding

Alle gepubliceerde hoofdstukken, met hier en daar een aanvulling en / of verbetering, als pdf-bestand.

Alle gepubliceerde hoofdstukken zonder voetnoten als epub-bestand.

Geplaatst in edities, letterkunde | Getagged , , | Een reactie plaatsen

Mensen plaatsen zichzelf met taal in de wereld

Door Marc van Oostendorp

“Aan deze ‘intellectuele autobiografie’ schrijven,” zegt de beroemde sociolinguïste Penelope (Penny) Eckert (1942) in het nawoord bij haar Meaning and Linguistic Variation, (Betekenis en taalvariatie) “was een ongemakkelijke oefening. Soms voelde ik me ongelooflijk arrogant, en op andere momenten dacht ik dat ik mezelf voor schut zette.”

Het heeft een interessant, wonderlijk boek opgeleverd. Ik ken eigenlijk geen voorbeelden van het hier beoefende genre: het boek bevat de tekst van enkele van Eckerts gepubliceerde werk, zowel een paar bekende artikelen als ook wat publicaties (inleidingen bij bundels, bijdragen aan feestbundels) die niet zo bekend zijn maar achteraf juist heel duidelijk hebben laten zien waar Eckert voor stond. Maar het bijzondere is: minstens even veel tekst heeft de auteur nu geschreven, om te laten zien hoe ze van onderzoeker van het ene onderwerp naar het andere reisde – hoe ze van een betrekkelijk traditionele dialectologische studie over een dorp in Gascogne ze uiteindelijk het centrum werd van een beweging in de taalkunde – door haarzelf de Third Wave genoemd.

Je komt daardoor niet alleen iets te weten over de belangrijkste intellectuele resultaten van de auteur, maar ook bijvoorbeeld over haar onzekerheden. Lees verder

Geplaatst in column, recensies, taalkunde | Getagged , | 2 Reacties