Categoriearchief: taalkunde

Etymologie: wankel

Door Michiel de Vaan wankel bn. ‘niet vast, zwenkend’ wankelen ww. ‘onvast gaan’ Oudnederlands uuankilheide ‘onstandvastigheid’ (901–1000); Middelnederlands wankel ‘onstandvastig’ (1285), ‘zwak, onbetrouwbaar, onzeker’ (1373), wankelen ww. ‘wankelen; onvast staan, twijfelen’ en ‘doen wankelen’ (1240), wankelheit zn. (1401–1410), wankelmoet ‘onstandvastigheid’ … Lees verder

Geplaatst in taalkunde | Getagged , | Een reactie plaatsen

Etymologie: vierschaar

Door Michiel de Vaan vierschaar zn. ‘rechtbank’ Oudnederlands in Latijnse context: virscarnam (1125, acc.), virscarnen (1153, nom.), virscarna (1193) ‘rechtbank’. Vroegmiddelnederlands vierscharne (1254), vierscaerne (1294), vierscaren (1277), vierscarre (1278), vierscaer (1356) ‘rechtbank’, ‘gebied waarin een vierschaar jurisdictie heeft’. Het woord … Lees verder

Geplaatst in taalkunde | Getagged , | Een reactie plaatsen

Etymologie: vroed

Door Michiel de Vaan vroed bn. ‘verstandig’ Vroegmiddelnl. vroet, vroede (1212–1223, als toenaam), vrut (1240) ‘wijs, verstandig’, Nieuwnl. vroet (1503), vroede. Tot de afleidingen behoren o.a. Mnl. vroeden (1240) ‘verstand hebben; tot inzicht brengen’; Mnl. bevroeden ‘meedelen; begrijpen’ (1265-1270), Nnl. … Lees verder

Geplaatst in taalkunde | Getagged , | Één reactie

Etymologie: vlijt

Door Michiel de Vaan vlijt zn. ‘ijver’ Oudnederlands fliz ‘aandrang, vlijt’, flizech bn. ‘ijverig’, flizlicher bw. ‘ijveriger’, flizan ww. ‘ijveren’, pret. fleiz (ca. 1100; de tekst waarin deze vormen voorkomen bevat Hoogduitse kenmerken, zoals hier de z). Middelnl. flit m. … Lees verder

Geplaatst in taalkunde | Getagged , | Een reactie plaatsen

geboortenaam – meisjesnaam | Verwarwoordenboek Vervolg (29)

Door Jan Renkema In het Verwarwoordenboek worden zo’n 500 woordparen behandeld met vaak onduidelijke verschillen: afgunst-jaloezie, bloot-naakt, geliefd-populair, plaats-plek, enz. Talrijke lezers hebben woordparen aangedragen met het verzoek om ook die te behandelen. Vandaar deze wekelijkse rubriek. Mocht u ook … Lees verder

Geplaatst in column, taalkunde | Getagged | 2 Reacties

Call for Papers – 4de Gentse Colloquium over het Afrikaans

INTERNATIONAAL CONGRES 4de GENTSE COLLOQUIUM OVER HET AFRIKAANS 10 & 11 OKTOBER 2017 Inleiding Tijdens dit internationale congres, georganiseerd door het Gents Centrum voor het Afrikaans en de Studie van Zuid-Afrika, zullen twee uiteenlopende onderzoekslijnen uitgewerkt worden, zoals uiteengezet in … Lees verder

Geplaatst in call, evenementenagenda, letterkunde, oproep, taalkunde | Getagged | Een reactie plaatsen

Taalkunde in het Onderwijs

Door Jan Don en Marjo van Koppen Wat is een van de belangrijkste eigenschappen van de mens? Taal! Taal is de ultieme sleutel van ons leven. Het opent een wereld die het mogelijk maakt om te denken, met elkaar te … Lees verder

Geplaatst in Neerlandistiek voor de klas, taalkunde | Getagged , | Een reactie plaatsen

Etymologie: verguizen

Door Michiel de Vaan verguizen ww. ‘beschimpen’ Middelnederlands vergusen (1440–1460) ‘te schande maken’, Nnl. verguysen ‘bespotten; met hoon overladen’ (1572), guyse (zetten) ‘spottend gebaar naar iemand maken’ (1588). Verwante vormen: Middelnederduits gusen ‘schrik aanjagen, tot zwijgen brengen’, Westfaals dial. vergüset … Lees verder

Geplaatst in taalkunde | Getagged , | Een reactie plaatsen

Etymologie: vergetel

Door Michiel de Vaan vergetel bn. ‘vergeetachtig’ Middelnederlands vergetel ‘vergeetachtig’ (1284), Nnl. verghetel ‘vergeetachtig’, ook ‘vergetend’ (1588). In de schrijftaal nog maar zelden na 1700. Afleiding: onverghetel ‘niet te vergeten’ (1350-1450). Het bn. -getel komt met een ander voorvoegsel al … Lees verder

Geplaatst in taalkunde | Getagged , | Een reactie plaatsen

Etymologie: Klaas Vaak

Door Michiel de Vaan vaak zn. ‘slaap’ Oudnederlands Vak, gebruikt als bijnaam: Simon cognomento Vak (1130–1161). Middelnl. vaek m. ‘slaperigheid, slaap’ (1240), Nnl. vaeck (1540), vaak (1612). Tot ca. 1700 in de Noordnl. literatuur in gebruik voor ‘slaap’, bijv. in … Lees verder

Geplaatst in taalkunde | Getagged , | 4 Reacties